1- آینده عراق
ان شاء الله به برکت امیرمومنان و اهل بیت علیهم السلام عراق در آستانه خیر، رفاه، آسایش، سلامت و امنیت همگانی خواهد بود و البته چنین آرمانی یقیناً محقق خواهد شد.
دشواری ها و حوادث تلخی که این روزها مردم عراق شاهد آنند، از بین خواهد رفت. حوادث امروز به رغم ناخوشایندی و شدت آن همچون کف بر روی آب زوال یافتنی است. خدای متعال می فرماید: «فَأَمَّا الزَّبَدُ فَیذْهَبُ جُفَآءً وَأَمَّا مَا ینفَعُ النَّاسَ فَیمْکُثُ فِی الْأَرْضِ؛ کف برباد می رود، اما آنچه برای مردمان سودمند است بر روی زمین به جا می ماند».
2- دو توصیه به ملت عراق
1. از بین بردن پراکندگی ها، اختلافات، نزاع ها و تشویش هایی که براثر سالیان و دهه های سیاه گذشته در عراق ایجاد شده، و بازسازی عراق و جمع کردن جمع پریشان مردم مؤمن آن، اعم از عشایر غیور، دانشگاهیان، کسبه و ... و جبران برخی از ستم هایی که در سالیان گذشته بر این ملت ستمدیده رفته است، وظیفه ملت عراق است. هرکس در هر مقامی که قرار دارد برحسب توان خود باید نقش خود را در بازسازی عراق و کاهش آلام مردم آن ایفا کند، تا ان شاء الله شاهد عراقی سعادتمند، یکپارچه و بدون اختلاف و تشویش باشیم.
2. احیا و گسترش فرهنگ اهل بیت علیهم السلام در میان تمام طبقات جامعه عراق ضروری است. کسانی که پیش از این دهه های سیاه می زیستند با فرهنگ و آموزه های نورانی اهل بیت علیهم السلام نسبتاً آشنایی داشتند، ولی نسل جوان که در یکی دو دهه گذشته چشم به جهان گشوده اند، آشنایی کافی با این فرهنگ متعالی ندارند. باید این فرصت را غنیمت شمرد و فرهنگ اهل بیت علیهم السلام را به جوانان عراق آموزش داد.
3- استفاده از داشته ها
در طول تاریخ، هزاران تن از کافران، نصارا، یهودیان و ... به برکت امام حسین علیه السلام به آیین اسلام درآمدند و ماجراهای آنان در تاریخ به تفصیل آمده است. بارگاه امام حسین علیه السلام با این شخصیت عظیم در عراق است. بکوشیم از این امام بیشتر استفاده کنیم و هرکدام از ما به نوبه خود در راه رهایی مردم از جهالت و حیرت گمراهی تلاش کنیم، چراکه تلاش برای از بین بردن گسست ها و اختلافات کوشش برای رهانیدن مردم از نادانی و حیرت گمراهی و گسترش فرهنگ اهل بیت علیهم السلام در کشور ستمدیده عراق موجبات خرسندی و شادی دل امام حسین علیه السلام را فراهم می کند.
4- دو سفارش به ملت مظلوم عراق
1- وحدت عراق و اینکه این کشور کشوری یکپارچه است که به هیچ عنوان و تحت هیچ شرایطی نباید تجزیه شود.
2- وحدت کلمه عراقیان و به خصوص مسلمانان و پیروان مکتب اهل بیت علیهم السلام، چراکه برای رسیدن به آینده ای روشن و مطلوب وحدت کلمه و پرهیز از تفرقه و دشمنی ضروری است.
5- ملت فرهیخته
امروزه عراق برای نشر و معرفی فرهنگ اهل بیت علیهم السلام به دنیا، باید خاستگاهی برای تمام جهان باشد، البته با همان شوری که در گسترش آن در عراق دارد؛ فداکاری و شوری که ملت ستمدیده عراق در طول تاریخ از خود نشان داده و همچنان نشان می دهد. مانند فداکاری مدافعان از حریم اهل بیت علیهم السلام در عرصه های گوناگون در عراق و فداکاری مدافعان از حریم مسلمانان و سرزمین مسلمانان که از گستره اسلامی دفاع کرده، در مقابل طاغوتان و ستمکارانی ایستاده اند که به خرد و کلان، زن و مرد و پیر و جوان رحم نکرده و هزاران ستم را در حق مردم روا می دارند؛ ستم هایی که در فرهنگ اهل بیت علیهم السلام و در تاریخ پیروان واقعی اهل بیت علیهم السلام حتی یک مورد آن در کل تاریخ دیده نمی شود.
6- عراق آزاد
عراق از دیرباز شاهد مصیبت ها و نابسامانی هایی بوده است که همچنان این وضعیت ادامه دارد، اما ـ ان شاء الله ـ و به برکت امیرمؤمنان، حضرت علی و امام حسین و دیگر امامان معصوم علیهم السلام به ویژه حضرت ولی الله الأعظم، آقا امام زمان عجل الله تعالی فرجه الشریف به پایان خود نزدیک شده است و ستم هایی که بر ملتِ ستمدیده، صبور و مقاوم عراق روا داشته می شود، آخرین مراحل خود را طی می کند و به خواست خدای متعال، عراق و دیگر سرزمین های اسلامی شاهد آزادی آسمانی اسلام خواهند بود و آن را در آغوش خواهند کشید، چنانکه در روزگار رسول خدا صلی الله علیه وآله و دوران حکومت ایشان در مدینه منوره و نیز در زمان حکومت امیرمؤمنان حضرت علی علیه السلام بر جهان اسلام که از کوفه آن را مدیریت می کردند، همین گونه شد.
7- مردم عراق در بوته آزمونی بزرگ
مردم عراق در بوته آزمونی بزرگ قرار گرفته اند، به ویژه در فاجعه خونین کراده بغداد و البته صبوری ورزیدند و مقاومت کردند.
توجه داشته باشیم که تاریخ تشیع و شیعیان، تاریخ مظلومیت و تحملِ مظلومیت است، چراکه شیعیان، مظلومیت و تحمل آن و نیز عدم مقابله به مثل را از رسول مکرم اسلام صلی الله علیه وآله و امیرمؤمنان علیه السلام آموخته اند و این در حالی است که قرآن کریم درباره حق مقابله به مثل، فرموده است: «فَمَنِ اعْتَدَی عَلَیْکُمْ فَاعْتَدُوا عَلَیْهِ بِمِثْلِ مَا اعْتَدَی عَلَیْکُمْ؛ پس هرکس بر شما تعدی کرد، همان گونه که بر شما تعدی کرده بر او تعدی کنید» (بقره/194).
آری، پیامبر اکرم صلی الله علیه وآله و امیرمؤمنان علیه السلام جنگ هایی داشتند، اما آن جنگ ها تماماً دفاعی بودند.
8- سامان گرفتن عراق
سامان گرفتن کار عراق به درازا کشیده و هنوز به انجام نرسیده است و باید آن را از این وضعیت نجات داد، اما چه کسی به این وضعیت سامان می بخشد؟
عراق در روزگاران گذشته، یعنی زمان اشغال آن توسط انگلیسی ها، پنج میلیون جمعیت داشت؛ جمعیتی بی دفاع که تنها وسیله دفاعی آنان چماق بود. در مقابل، اشغالگران توپ و اسلحه آتشین داشتند. آنچه در این ماجرا جلب توجه می کند این است که همین چماقِ ناچیز به مدد ایمان و فداکاری و اخلاص مردم عراق، بر نیروها و تسلیحاتِ بریتانیای عظمایِ آن روز که بزرگ ترین قدرت روی زمین بود و بیش از یک میلیارد جمعیت (ششصد میلیون نفر در چین و چهارصد میلیون نفر در هند، دو مستعمره آن روز بریتانیا،) پشتوانه آن بود، پیروز شد.
با داشتن ایمان، فداکاری و اخلاص، یاری و توفیق الهی نیز فرو فرستاده خواهد شد و این امر به لطف خدای متعال و عنایت امیرمؤمنان حضرت علی و امام حسین علیهما السلام خواهد بود.
خدای متعال می فرماید: «إِنَّ اللهَ یُدَافِعُ عَنِ الَّذِینَ آمَنُوا؛ خداوند از کسانی که ایمان آورده اند، دفاع می کند»(حج/38). این وعده قرآن کریم است و در حدیث شریف از ائمه معصومین علیهم السلام نقل است که فرموده اند: «إن الله أخفی ولیّه بین عباده؛ خدای متعال اولیای خود را در میان بندگان خود پنهان داشته است».
این بدان معناست که اولیای خدا در تمام لایه های اجتماعی در سراسر عراق و عشایر و دانشگاه ها و حوزه ها و روستاهای این کشور حضور دارند و به وسیله آن ها خدای توانا یاری خواهد رساند.
سخنی است معروف که می گویند از تو حرکت و از خدا برکت. بنابراین، بندگان باید حرکت کرده، اقدام و فداکاری کنند و خدای متعال برکت آن را خواهد داد که همان استواری، ماندگاری، استقلال و پیروزی است.
9- ضرورت مقابله با بیگانگان
بیگانگان با افکار و اهداف گوناگون و با در اختیار داشتن کارشناسان و روان شناسان وارد عراق شده اند تا طرح خود را که تغییر اندیشه و فرهنگ جوانان، نوجوانان و کودکان عراقی است و در اولویت قرار دارد، به اجرا درآورند و در مرحله بعدی، ثروت های فراوان و ذخایر نفتی آن را به غارت ببرند.
در چنین شرایطی تمام مردم باایمان عراق، به ویژه شما روحانیان، باید با کوششی همه جانبه تلاش کسانی را که درصدد دور کردن مردم عراق، به ویژه قشر جوان، از اسلام و اهل بیت علیهم السلام هستند، بی اثر کنید و این امر را بر حفاظت از منابع و ذخایر کشور مقدم دارید، چه این که جوانان، امیدهای آینده این مرز و بوم هستند.
نباید فراموش کرد که با حفظ و صیانت از جوانان سرزمین امامان علیهم السلام می توان از فرهنگ و ذخایر و تمام داشته های این کشور حفاظت کرد، اما اگر جوانان این سامان تباه شوند، تاریخ و همه چیز آن از دست خواهد رفت.
10- توجه به مسئولیت ها
مردان و زنان باید به مسئولیتِ خود پایبند باشند، لذا شما باید برای جذب پسران و دختران عراق و قرار دادن آنان در مسیر صحیح بکوشید و بدانید که جوانان عراق از چهارسوی کمونیسم، بعثی گری، لائیسم و وهابیت، آماج حملات فکری و روحی قرار گرفته اند.
این هجمه ها از حملات تروریستی و انتحاری و انفجار به مراتب سخت تر و سنگین تر است، چراکه مغز، اندیشه و روح افراد جامعه، به ویژه محصلان و دانشجویان، را هدف قرار داده است. بنابراین، باید به مسئولیت ها در این زمینه توجه شود و البته همگان و حتی جوانان مسئولیت دارند، لذا در راستای به انجام رساندنِ این مسئولیت باید جوانان را گرد عقاید و اخلاق اهل بیت علیهم السلام فراهم آورید و توجه داشته باشید که هریک از شما و جوانان توانمندی های بالقوه ای دارید، پس به مسئولیت های خود پایبند بوده و به آن عمل کنید.
11- استفاده از نعمت های امروز
امروزه وضع بغداد با بغدادِ صدر اسلام متفاوت است. بدین معنا که آمار شیعیان این شهر به مراتب بیشتر است که در میان آنان عالمان، پزشکان، مهندسان، فرهیختگان، بازرگانان و ... وجود دارند، لذا باید در راه و در مسیر خدمت به اهل بیت علیهم السلام بیشتر و بیشتر فعالیت و تلاش کنند و البته مردان و زنان به یک اندازه در این زمینه مسئولیت دارند.
آری؛ این مسئولیت ها با مشکلات و خستگی همراه است، اما توجه داشته باشیم که همه چیز در دنیا با سختی و مشکل مواجه است، مانند: زندگی، ازدواج، تهیه مسکن و بیماری، و این ویژگی جدانشدنی و طبیعت دنیاست.
12- لازمه پرورش جوانان
اگر جوانان عراق، به ویژه جوانانِ شهر مقدس کربلا، براساس آموزه ها و فرهنگ اهل بیت علیهم السلام پرورش یابند، چنین تربیتی بی تردید در جهان اثر و انعکاس خواهد داشت و باتوجه به این ویژگی که در تربیت یافتن جوانان عراق وجود دارد، از غیرعراق چنین تأثیری بر نمی آید. باید تمام توانمندی های در عرصه پرورش، براساس تربیت اهل بیت علیهم السلام فراهم آید و اعمال شود.
کسی که ـ مثلاً ـ از اوکراین، امریکا، افریقا یا از دیگر کشورها و قاره ها وارد کربلا شود و با مردم آن جا بی تفاوت که عطار، بقال، راننده تاکسی، خادم حرم، فروشنده و جز آنان باشند، برخورد کند، طبیعی است که از آنان اثر پذیرد، لذا از این رهگذر یافته های خود را به دیگر نقاط جهان منتقل خواهد کرد.
13- توصیه به مسئولان کشور عراق
خدای منّان همه شما را از توفیقِ همراه قدرت و توانمندی برخوردار کرده است، لذا شایسته و بایسته است در شمار کسانی باشید که نامشان جاودانگی یافته است، نه در صف فراموش شدگان. این سخن نخست من با شماست.
سخن دوم آن است که عراقِ امروز به خیزشی فکری در چهارچوب تعالیم و رهنمودهای اهل بیت علیهم السلام سخت نیازمند است و شما این نیاز را در داخل عراق، به ویژه در میان جوانانِ محصل، دانشجو، عشایر، کاسب و کارگر و به یک سخن در تمام لایه های اجتماعی کاملاً احساس می کنید. این لایه و قشر بزرگِ جامعه بیش از هر وقتِ دیگر ازسوی جریان های کمونیسم، حزب بعث، لائیسم و وهابیت هدف قرار گرفته اند و مسلّم اینکه آنان تنها شما را دارند، لذا نسبت به آنان توجه داشته و اهتمام بورزید و در چهارچوب فرهنگ، تعالیم و رهنمودهای اهل بیت عصمت و طهارت علیهم السلام، یعنی اخلاق، عقاید و سیره آن پاکان ـ که درود خدا بر آنان باد ـ آنان را بپرورانید.
14- عامل مصیبت امروز کشور عراق
آنچه از مصیبت هایی که امروز، به ویژه در یک دهه گذشته، در عراق چهره نموده و همه گیر شده است، در گذشته ها وجود نداشته است و نتیجه عملکرد و اثرگذاری برخی از کشورهای همسایه است.
پدید آمدنِ چنین اوضاع فاجعه باری در جامعه دلایل و علت هایی دارد ازجمله اینکه اولاً حضور و فعالیت مؤسسه ها و نهادهای دینی در جامعه کم رنگ و یا حتی بی رنگ شده است و در ثانی دغدغه امور اجتماعی را ندارند و برخی و حتی بیشتر صاحبان قدرتِ اثرگذاری بر جامعه، به مسائل بی ارزش و کوچک سرگرم شده اند.
اما این امور نباید افراد را از انجام آنچه برای اصلاح جامعه و سامان دادنِ به آن در توان دارند، باز دارد و بدانیم که فعالیت در این زمینه هر اندازه که باشد، در آینده نتیجه خواهد داد، پس باید راه را ادامه داد و از پای ننشست.
15- عامل نجات عراق
علوم آل محمد صلوات الله علیهم اجمعین مایه نجات انسان در دنیا و آخرت است. کشور ستمدیده عراق دهه های سیاهی را پشت سر نهاد که در آن، طواغیت روزگار مانع گسترش علوم و اندیشه و فرهنگ اهل بیت علیهم السلام می شدند. از این رو امروزه این کشور نیازمند آن است که هزاران حوزه علمیه در آن تأسیس شود و همه شهرها و حتی روستاهای آن، مراکزی برای تعلیم و نشر فرهنگ و علوم اهل بیت علیهم السلام داشته باشد تا خلأ گذشته تاحدی جبران شود و این حوزه ها چراغ فروزانی برای هدایت جوانان و نوجوانان به سوی حق و حقیقت گردد، لذا شایسته است که همه افراد ملت غیور عراق به سهم خود در این راه گامی بردارند و هریک به فراخور توش و توان خود مسئولیتشان را در این خصوص ایفا کنند.
16- عمل به مسئولیت ها
همانگونه که در حدیث شریف رسول اکرم صلی الله علیه وآله آمده است: «کلکم راع وکلکم مسئول عن رعیته؛ همگی تان سرپرستانید و همگی نسبت به زیردستان خود مسئولید». انسان ها به اندازه دانش و درک و شناختی که کسب کرده اند و در چارچوب توان خود باید در راه نجات دادن جامعه، به ویژه پسران و دخترانِ جوان از نابسامانی ها بکوشند و این امر با گردآوردن آنان در چهارچوب ترسیم شده ازسوی اهل بیت علیهم السلام و هدایت آنان ممکن است و این وظیفه در سراسر جهان و به ویژه در عراق باید انجام شود. چهارچوب ترسیم شده ازسوی اهل بیت علیهم السلام اعتقادات، اخلاق و احکامِ آن پاکان و پاکیزگان است.
17- مسئولیت ملت عراق
عراق متحد و همصدا و برضد دشمن و استعمارگران، منافع و مصالح کشورهای عربی و مسلمانان را تضمین می کند و ملت غیور عراق باید در راه برطرف کردن موانع وحدتِ میان ملت بکوشند و بدانند که نسبت به زدودن و طرد توطئه ها و دسیسه ها از سرزمین عراق مسئولیت دارند، به ویژه این که عراق سرزمین اهل بیت علیهم السلام است، لذا مسئولیت ملت نیز سنگین است.
بنابراین، تمام اطیاف و طبقه های ملت عراق باید همیار، متحد و دارای همزیستی مسالمت آمیز باشند و از این رهگذر خواهند توانست تروریسم را از جامعه خود طرد کنند و فتنه ها را براندازند و آن گاه عراق را به سوی فردایی روشن و امیدبخش پیش برند.
18- عمل مسئولانه
عراق چالش داخلی ندارد، بلکه جهان بر سرزمین عراق چالش و جنگ دارد تا ملت عراق پیشرفت نکند. پس شما از فرهنگ قرآن مجید و سیره رسول خدا صلی الله علیه وآله و سیره امیرمؤمنان حضرت علی علیه السلام و سیره اهل بیت علیهم السلام که تجسیم کننده فرهنگ قرآن مجید است، برای اصلاح عراق استفاده کنید و بدانید هریک از شما آقایان و بانوان گرامی می تواند آینده عراق را اصلاح کند. از این رو بکوشید مسئولانه عمل کنید و از نیروی بزرگ خدادادی ای که در اختیار دارید، کار گرفته و در این راه استفاده کنید و بدانید که هر خیر و شری در آخرت و قیامت انسان اثر دارد، لذا نباید بی توجهی کرده و مسئولیت را به گردن دیگران، یعنی هر قشری به گردن قشر دیگر، و هر فردی به گردن فرد دیگر، بیندازید، بلکه باید همگی کمر همّت بسته و وظیفه شرعی خود را در انجام مسئولیت های خود به احسن وجه ادا نماییم.
19- روزگار پرمسئولیت
ما و شما و همه آنان که امروزه در این کره خاکی و در سرزمین های اسلامی، به ویژه در عراق، زندگی می کنیم، در واقع روزگار پرمسئولیتی را می گذرانیم که هر فرد به نوبه خود می بایست با تلاش و کوشش، دینِ خود را نسبت به آینده عراق و آینده جهان ادا نماید. این مسئولیت ابعادی دارد که در دو مقوله تبیین و روشن می گردد:
نخست پیروی از سیره سرور و مولایمان امیرمؤمنان حضرت علی علیه السلام است؛ همان سیره رسول خدا صلی الله علیه وآله، که حضرت در ایام حکومتشان در عراق در پیش گرفتند.
دوم بسیج گسترده و پیاپیِ همگان برای نجات دادن جوانان از بیراهه ها و آموزش آن ها بر پایه فرهنگ آسمانی قرآن است؛ همان فرهنگی که امیرمؤمنان حضرت علی علیه السلام و اهل بیت عصمت و طهارت علیهم السلام آن را تحقق بخشیده و مجسّم نمودند و امام زمان عجّل الله تعالی فرجه الشریف نیز آن را سیره خود قرار خواهند داد که چیزی جز سیره جدشان رسول خدا صلی الله علیه وآله و پدرشان امیرمؤمنان حضرت علی علیه السلام نخواهد بود، چنانکه در احادیث صحیح بیان شده است.
20- مسئولیت امروز ما
مسئولیت امروز ما برای عراق و از این رهگذر برای سراسر جهان این است که جوانان خود را که آینده سازانند، برپایه فرهنگ اهل بیت علیهم السلام بپرورانیم و بدانیم که اگر جوانان، فرهنگ اهل بیت علیهم السلام را فراگرفته، از آن توشه برگیرند، در آینده نزدیک آن را در جامعه خود و در سراسر جهان پیاده نموده و بدان عمل خواهند کرد، ان شاء الله تعالی. آری؛ به برکت امیرمؤمنان حضرت علی علیه السلام عراق آینده از تمام نعمت های فرهنگی، اجتماعی، سیاسی و جز آن برخوردار خواهد شد و آن گاه این رهاورد بزرگ، یعنی فرهنگ اهل بیت علیهم السلام، به سراسر جهان گسترش خواهد یافت، ان شاء الله تعالی.
21- خدا، پشتوانه ملت عراق
عراق، سرزمین امیرمؤمنان حضرت علی، امام حسین، امام کاظم، امام جواد، امام هادی، امام عسکری علیهم السلام، و امام زمان عجّل الله تعالی فرجه الشریف است. ملت بزرگوار عراق، ملتی مظلوم و مقاوم بوده و از دیرباز تحت بدترین شرایط و سخت ترین ظلم و شکنجه ها قرار گرفت و تا به امروز میلیون ها قربانی داده است؛ به ویژه در حمله وهابی ها به کربلای معلی و نجف اشرف که در اوائل پیدایش نامبارک وهابیت رخ داد و پس از آن، علی الخصوص در فجایعی که در سه دهه سیاه حکومت بعثی ها به وقوع پیوست.
شما ملت ارجمند عراق برای خدای سبحان و در راه اهل بیت علیهم السلام، یعنی امامان معصوم علیهم السلام، بسیار فداکاری کردید که البته با عنایت و توجه حضرت ولی عصر امام زمان عجّل الله تعالی فرجه الشریف بوده و این توفیق، به پاس مقاومتی بود که ملت عراق در جای جای این کشور و در قالب عشایر و گروه ها به رهبری علمای اعلام از خود نشان داد. آری، مقاومت شما توفیقی است ازسوی خدای متعال و اگرچه شما سختی های فراوان، بزرگ و دراز مدت دیدید و تحمل کردید، اما پشتوانه خدای متعال را داشتید.
22- توفیق الهی
خدای متعال خطاب به گرامی ترین و برترین انسان ها، یعنی رسول خود صلی الله علیه وآله می فرماید: «وَمَا رَمَیْتَ إذ رَمَیْتَ؛ و این شما نبودید که خاک و سنگ به صورت آنان افکندید، بلکه خدا افکند». و درباره مؤمنان در همین آیه می فرماید: «وَلِیُبْلِیَ الْمُؤْمِنِینَ مِنْهُ بَلاء حَسَناً؛ و خدا می خواست مؤمنان را بدین وسیله به آزمایشی نیکو بیازماید» و مراد، آزمودن آنان در سختی ها و تحمل مشکلات بوده است. حال اگر فرجام، خوش و نیک باشد، آزمون نیز آزمونی خوب بوده و به پایانی نیک می انجامد.
زیارت های میلیونی (زیارت اربعین امام حسین علیه السلام) که در سال های گذشته ازسوی ملت ارجمند عراق برگزار شد و مردان و زنان مؤمن عراق و همچنین زوار حسینی از سراسر جهان، از کشورهای اسلامی و غیراسلامی، در آن شرکت کردند، نتیجه همان آزمون نیکی است که خدای متعال ملت عراق را به آن آزمود و چون از بوته امتحان به نیکی برآمدند، چنین توفیقی به آن ها عنایت فرمود.
کارهای نیک تمام مردان و زنان مؤمن را در هرجا که باشند، به ویژه فداکاری زنان و مردان مؤمن عراقی را ارج می نهم، چراکه فداکاری های امروز این ملت، مقدمه ای برای نشر اندیشه و فرهنگ امیرمؤمنان حضرت علی علیه السلام در سراسر گیتی است. نشانه ها و نمادهای این روند امروزه در سراسر جهان، در کشورهای اسلامی و غیراسلامی بروز و نمود دارد، زیرا حسینیه ها، مؤسسه ها، مساجد و هیئت های حسینی موجود در سراسر دنیا تماماً در مسیر اهل بیت علیهم السلام هستند که در فاصله ده هزار و بیست هزار کیلومتری، از مراقد مطهر امامان معصوم علیهم السلام شعائر شادمانی و عزای این خاندان پاک را در مناسبت های موالید و سوگواری در جای جای این کره خاکی برپا می دارند.
23- وظیفه ما در قبال جوانان
به همه ملت عراق سفارش می کنم که جوانان خود را، پسر باشند یا دختر، به ویژه در میان عشایر، دریابند و گردآورند؛ عشایری که از صدها سال قبل پشتوانه دین و مراجع دین و حامیان اسلام و اهل بیت علیهم السلام بودند و در این راه فداکاری های فراوانی کردند. بدانید که این فداکاری ها همان آزمونی است که قرآن کریم از آن یاد کرده وآن را آزمونی نیکو خوانده است.
همگان را به جذب و گردآوری جوانان بر دو اصل توصیه می کنم:
اول عقاید پاک اهل بیت علیهم السلام است. بر شما است که بکوشید در عقاید جوانان خود انحرافی به وجود نیاید و آنان از مسیر روشن آن پاکان منحرف نشوند.
دوم پرورش برپایه اخلاق نیکوی اهل بیت علیهم السلام است. بدین ترتیب که اخلاق این خاندان پاک را به جوانان بیاموزید و به پایبندی به آن تشویقشان کنید و این دو امر باید در تمام عرصه های خانوادگی، اقتصادی، سیاسی و جز آن بروز و نمود داشته باشد.
توجه داشته باشید که امیرمؤمنان حضرت علی علیه السلام با حکومت عادلانه حدود پنج ساله خود از عراق و برپایه عقیده آسمانی و اخلاق اسلامی و انسانی برآمد و در آینده نیز ان شاء الله تعالی حکومت فرزندشان، سرورمان حضرت ولی عصر امام زمان عجّل الله تعالی فرجه الشریف، از عراق برخواهد خاست؛ حکومتی که برپایه عقاید صحیح و اخلاق والا استوار است.
بنابراین هریک از افراد ملت عراق، زن، مرد، کاسب، کارمند، کشاورز، بازاری، فرهیخته روحانی و استاد دانشگاه و مدرسه، همه و همه در حدّ توان خود در این زمینه، یعنی جذب جوانان در داخل و خارج از کشور مسئولیت دارند. پس بکوشید جوانان خود را بر عقاید اهل بیت علیهم السلام، یعنی عقاید آسمانی اسلام و نیز اخلاق نیکوی آن جذب کنید. از خدای متعال مسألت دارم که شما را یاری فرماید ان شاء الله تعالی.
24- اهمیت عراق
مهم ترین امورِ امروز دو مطلب است که در آینده چند صد ساله عراق، منطقه و سراسر جهان اثری چشمگیر خواهد داشت:
1. توجه به جوانان:
باید برای گردآوردن جوانان پیرامون یک محور، یعنی اهل بیت علیهم السلام، بکوشید. مبادا حتی یک جوان از نظر شما دور بماند، چه بسا جوانی در آینده بزرگ قوم یا عشیره ای شود و در جایگاه شما قرار گرفته، همین مسئولیت را در پیش گیرد که اگر برپایه آموزه های اهل بیت علیهم السلام پرورش یافته باشد، جمعیتی بزرگ را در مسیر صحیح، هدایت خواهد کرد، اما اگر یک جوان ـ خدای ناکرده ـ از دست برود، جمعی از همقطاران خود را به بیراهه گمراهی خواهد کشاند. این امر در چارچوب مسئولیت شما و در حدّ اراده و عزم تان است.
2. شیعیان:
اکثریت ملت عراق را شیعیان تشکیل می دهند که صدها سال زیر سلطه کسانی قرار داشتند که از خدا نمی ترسیدند و از ثبت شدن ظلم هایشان در تاریخ هراسی نداشتند. در همین روزگار ستم هایی بر شیعیان عراق وارد شده است که در شمار نمی آید و اکنون وقت آن رسیده است که دست ستم و ستمکار از سر آنان کوتاه شود. بنابراین، شما بکوشید در روزگار خود این ستمکاری را به پایان ببرید تا به آینده نرسد و دست ستم و ستمگران را از عراق و شیعیان مظلوم آن کوتاه کنید.
این دو امر، بسیار مهم است و بحمدالله هریک از شما در حدّ و همسنگ این مسئولیت هستید، اما یادآور می شوم که این امر به تلاش بی دریغ و خستگی ناپذیر، یعنی بستن کمر همت، عزم و اراده و صرف وقت و نیرو نیاز دارد.
25- شکوه حکومت امیرمومنان علیه السلام در عراق
عراق سرزمین امیرمؤمنان حضرت علی علیه السلام است و آن حضرت در دوران حکومت ظاهری ـ که حدود پنج سال ادامه داشت ـ از عراق و مشخصاً از شهر کوفه بر جهان اسلام فرمانروایی کردند و این در حالی بود که ایشان عالی ترین حاکم اسلامی بر گستره اسلامی آن روزگار که اروپا، آفریقا و آسیا را شامل می شد، به شمار می رفتند.
گستردگی این حکومت در حالی بود که در دوران کوتاه حکومت امیرمؤمنان حضرت علی علیه السلام دشمنان فراوان داخلی و خارجی، سه جنگ بزرگ جمل، صفین و نهروان را در سطح گسترده ای بر آن حضرت تحمیل کردند که زمان زیادی از دوران پنج ساله حکومت آن حضرت را در برگرفته بود.
علی رغم تمام آن مشکلات، به ویژه جنگ هایی که یکی از آن، برای درهم پیچیدن تاریخ (و نه یک حکومت کافی) بود، مولایمان امیرمؤمنان حضرت علی علیه السلام شگفت ترین، باشکوه ترین و زیباترین داستان ها در دو زمینه پراهمیت اقتصاد و سیاست، در تاریخ برجای گذاشتند که دنیا در گذشته به خود ندیده و به خواب نیز نخواهد دید، چندان که همانند آن را در حال حاضر، حتی در آزادترین کشورها نمی توان یافت؛ مطلبی که در منابع تاریخی شیعی و آثار غیرمسلمانان کاملاً بدان تصریح شده است.
یکی از سخنان امیرمؤمنان علیه السلام در نهج البلاغه این است که می فرمایند: «هیهات أن یغلبنی هوای، ویقودنی جشعی إلی تخیر الأطعمة، ولعل بالحجاز أو الیمامة من لا طمع له فی القرص ولا عهد له بالشبع؛ دور باد که هوای [نفس] من بر من چیره شود و زیاده خواهی [و لذت جویی] مرا به انتخاب خوراک ها [ی لذیذ و گوارا] بکشاند، در حالی که شاید در حجاز و یمامه (که در آن روزگار اقتصاد چندان خوبی نداشتند) فردی باشد که امید به یافتن قرص نانی نداشته و یک وعده غذای سیر نخورده باشد».
اینکه امام علیه السلام فرمودند: «لعل؛ شاید» به همین معنا نظر داشتند، نه آنکه به وجود چنین فردی مطمئن باشند.
امیرمؤمنان حضرت علی علیه السلام در طول تاریخ و تا امروز دشمنانی قسم خورده داشته و دارند و آن ها به خیال خود به آن حضرت خرده گرفته اند و می گیرند، غافل از آنکه این موارد از فضائل آن حضرت است، نه موارد اشکال. به عنوان مثال می گفتند «فیه دعابة؛ در او شوخ طبعی وجود دارد»، یعنی تندخویی و چهره درهم کشیدن در او دیده نمی شد و لذا این فضیلت را بر آن حضرت خرده می گرفتند. همین دشمنان و نکوهش کنندگان نتوانستند بر سخن پیش گفته امیرمؤمنان امام علی علیه السلام خرده بگیرند و ـ مثلاً ـ بگویند نه، چنین نیست، بلکه سکوت کردند، زیرا خوب می دانستند که مردم در حکومت امیرمؤمنان حضرت علی علیه السلام در رفاه و آسایش روزگار می گذراندند.
به حاکمان امروز، به ویژه سران کشورهای فوق العاده ثروتمند توجه کنید و ببینید احدی از آنان می تواند چنین ادعایی داشته باشد و با اطمینان خاطر از عدم وجود گرسنه ای در گستره حکومتی خود سخن بگوید؟!
آزادی، مهم ترین عنصری است که در چارچوب تعاملِ حکومت با مردم قرار دارد.
عراق معتمدانی را جز شما ندارد، پس در راه تربیت و تهذیب جوانان عراق بر پایه اصول و فرهنگ امیرمؤمنان حضرت علی علیه السلام بکوشید و تنها دوستی معیار نباشد و این امر مهم را بدانید که ولایت و سرسپردگی آن حضرت واجب است.
بکوشید تا جوانان عراق، امیرمؤمنان حضرت علی بن ابی طالب علیهماالسلام را بشناسند و دریابند که حضرت چه دانش آسمانی و فرهنگ انسانی و قرآنی ای را ترویج و گسترش دادند. اگر جوانان عراق به چنین مرتبه ای از شناخت برسند، نه تنها عراق یا منطقه، که تمام جهان را اصلاح خواهند کرد. این بخش، مهم ترین مسئولیت و وظیفه شماست، پس در نسبت و سطح مسئولیت خود بیندیشید و آنچه از گرفتاری و تنگنا که در این راه به شما می رسد، با صبوری تحمل کنید که خدای متعال می فرماید: «وَلَمَنْ صَبَرَ وَغَفَرَ إِنَّ ذَٰلِكَ لَمِنْ عَزْمِ الْأُمُورِ؛ و هرکه صبر کند، این مقام از عزم در امور (است». پس صبر کنید و درگذرید تا عراق و جهان را به سوی فردایی روشن پیش برید.
26- اهمیت آشنا کردن جوانان با فرهنگ علوی
در جنگ دوم جهانی بیشتر کشورها و ملت ها نابود شدند، ولی یکی از کشورهای آسیای شرقی و یکی از کشورهای اسلامی که نام آن ها را نمی برم، بیشترین صدمه را دیدند. به راستی پس از پایان یافتن جنگ، آن کشور آسیای شرقی چه کرد؟
آن کشور [خواسته یا ناخواسته، دانسته یا نادانسته] به بخشی از نامه امیرمؤمنان حضرت علی علیه السلام به مالک اشتر عمل کرد؛ نامه 53 که در سال 38 هجری هنگامی که او را به فرمانداری مصر انتخاب کردند نوشتند. بدین معنا که تجارت، به ویژه صادرات و واردات را در دست مردم آزاد گذاشته و دولت فقط به عنوان ناظر عمل کرد تا مبادا در حق مردم اجحاف شود.
در واقع دولت آن کشور تجارت را به مردم سپرد و بدین ترتیب در عرصه اقتصاد پیشرفت قابل توجه و چشمگیری به دست آورد. در مقابل، آن کشور اسلامی به همان حال مانده است، زیرا ـ با کمال تأسف ـ در عمل، حتی به یک کلمه از آن نامه گران بهای امیرمؤمنان حضرت علی علیه السلام عمل نکرده است.
مسأله تأسف بار این است که غالب جوانان ـ چه محصل، چه دانشجو، چه از دیگر طبقات ـ این را نشنیده اند و از آن ناآگاهند. بر شماست که در راه ساختن عراق نوین به وسیله جوانان بکوشید و بدانید که با برخوردارکردن آنان از فرهنگ امیرمؤمنان علیه السلام می توانید به این هدف برسید. این کار مهم ترین مسئولیت امروز شما به شمار می رود، و مهم ترین ارمغانی است که به آینده عراق، آینده اسلام، آینده اهل بیت عصمت و طهارت علیهم السلام و آینده منطقه و جهان تقدیم خواهید کرد.
توجه داشته باشید که فرهنگ، سیره و تاریخ امیرمؤمنان علیه السلام تا به امروز بی مانند بوده و هست.
27- بهره گرفتن از سیره امیرمومنان علیه السلام
گستره حکومت امیرمومنان علی بن ابی طالب علیهما السلام پنجاه کشور فعلی را در برمی گرفت. آن حضرت طی حکومت حدود پنج ساله شان که با مشکلات داخلی و خارجی همراه بود، روش و منشی از خود برجای گذاشتند که در طول تاریخ و حتی روزگار ما که پیشرفت های اقتصادی، سیاسی و علمی را تجربه می کند، به خود ندیده است.
امام امیرمومنان علیه السلام می فرمایند: «هَیْهَاتَ أَنْ یَغْلِبَنِی هَوَایَ وَیَقُودَنِی جَشَعِی إِلَی تَخَیُّرِ الأطْعِمَةِ وَلَعَلَّ بِالْحِجَازِ أَوْ الْیَمَامَةِ مَنْ لا طَمَعَ لَهُ فِی الْقُرْصِ وَلا عَهْدَ لَهُ بِالشِّبَعِ؛ بعید [و ناممکن] است که هوای نفس بر من چیره شود، و حرصم مرا به گزینش خوراک های لذیذ بکشاند، در حالی که شاید در حجاز یا یمامه بینوایی باشد که به یافتن قرص نانی امید ندارد، و هرگز مزه سیری نچشیده باشد».
امام علیه السلام آن روزها که در کوفه بودند، بیشتر روزها غذا نمی خوردند و اگر هم چیزی می خوردند، به حدّ سیری نمی رسید، زیرا ممکن بود کسی در گستره اسلامی و البته دور از مرکز حکومت، مانند حجاز و یمامه گرسنه مانده باشد.
لفظ «لعل؛ شاید» در سخن امام علیه السلام به معنای احتمال است، نه تأکید.
امیرمومنان علیه السلام در روزگار خود و در طول تاریخ تا به امروز دشمنانی مکار داشته و دارند. اینان بر آن حضرت خرده می گرفتند و به خیال خود آن را نقطه ضعف امام علیه السلام تلقی می کردند، حال آنکه، سراسر فضیلت و منقبت امام علیه السلام بود. یکی از این موارد که بسیار بر آن تأکید داشتند عبارت «فیه دعابة؛ شوخ طبعی در او وجود داشت» بود.
با تمام این احوال، نتوانستند نسبت به سخن پیش گفته امام علیه السلام اشکال بگیرند و با تمام تلاشی که برای یافتن نقطه ضعفی ـ به زعم خود ـ از آن حضرت داشتند، نتوانستند مدرک و دلیلی برخلاف سخن امام علیه السلام یافته، گرسنه یا بی نان شبی را در دوره حکومت آن حضرت بیابند و بدین ترتیب سخنانشان را نقض کنند. آنان نیک دریافته بودند که در سایه حکومت عدل علی علیه السلام مردم در رفاه و آسایش متناسب با روزگار خود می زیستند.
به راستی در روزگار ما و در سطح ثروتمندترین های جهان، حاکم یا حکومتی می تواند سخنی چون، فرمایش امیرمومنان علی علیه السلام را ادعا کند؟
ایشان علیه السلام (به ظاهر) امروز در عراق و در میان مردم نیستند، اما زیارتگاه و شیوه حضرتش وجود دارد، لذا می بایست منش و روشِ حضرتش را همگانی کرده و با استفاده از تمام امکانات موجود به پیروی از سیره ایشان تشویق کرد تا از این رهگذر و به تدریج عراق اسلامی سامان بگیرد و به الگویی برای منطقه، کشورهای همسایه و جهان بدل شود. بهره گرفتن از شیوه و سیره امیرمومنان علیه السلام که همچنان پژواک آن در گوش زمان طنین انداز است، مسئولیت مهمِ همگان، به ویژه مردم شریف عراق است.
28- مهم ترین کار برای عراق امروز
«الَّذِینَ إِن مَّکَّنَّاهُمْ فِی الْأَرْضِ أَقَامُوا الصَّلَاةَ وَآتَوُا الزَّکَاةَ وَأَمَرُوا بِالْمَعْرُوفِ وَنَهَوْا عَنِ الْمُنکَرِ وَلِلهِ عَاقِبَةُ الْأُمُورِ؛ همان کسانی که چون در زمین به آنان توانایی دهیم، نماز برپا می دارند و زکات می دهند و به کارهای پسندیده وا می دارند و از کارهای ناپسند باز می دارند، و فرجام همه کارها از آنِ خداست». برترین کار برای عراق امروز همگانی کردن سیره امیرمومنان علیه السلام و فراهم آوردن زمینه رشد فکری است. پس بکوشید با رفتار خود سیره امیرمومنان علیه السلام را همگانی کنید. شایسته و مطلوب است حوزه ای علمیه، اما مستقل تأسیس کنید تا عالمانی برای عراق بپروراند و به صورت کانون فکری و علمی برای نسل های آینده درآید.
29- تلاش در جهت معرفی سیره علوی
حکومت امیرمومنان علی بن ابی طالب علیهما السلام گستره ای بزرگ را شامل می شد که برپایه تقسیمات سیاسی امروزه پنجاه کشور ازجمله عراق، ایران و سوریه را دربر می گرفت. طی دوره تقریبی حکومت پنج ساله آن حضرت و علی رغم اینکه حکومت ایشان با مشکلات داخلی و خارجی رو به رو بود، و سه جنگ سنگین و بی مانند ازسوی ناکثین، قاسطین و مارقین، بر آن حضرت تحمیل شد، ایشان مهم ترین مسائل جامعه بشری، یعنی آزادی و اقتصاد را در بهترین صورتش ـ که در سراسر جهان همانندی برای آن متصور نیست ـ به مردم ارزانی داشتند که جهان امروز با تمام پیشرفت هایش در عرصه اقتصاد و سیاست، در رؤیای آن به سر می برند.
مهم ترین نماد آزادی در جهان، تظاهرات اعتراضی برضد حاکمان است. به عنوان مثال، امروزه در جهان آزاد راهپیمایی های اعتراضی برضد حاکمان صورت می گیرد، اما مشروط به این که باید ازسوی نهاد و تشکلی قانونی، مانند انجمن یا حزب باشد و البته برای این منظور باید زمان و مکان راهپیمایی و شعارهایی که در آن مطرح می شود به نهاد ذی ربط ارائه شود تا مجوز راهپیمایی برای آن تشکل صادر گردد، البته با تمام این شروط، حاکمیت درخواست برگزار کنندگان راهپیمایی را تأمین نمی کند.
در مقابل، می بینیم که امیرمومنان علیه السلام چهارده قرن پیش از این ـ که تمام جهانِ قبل از حکومت آن حضرت عرصه تاخت و تاز و حاکمیت خودکامگی و دیکتاتوری بود و پس از دوران کوتاه حکومت ایشان نیز استبداد و خودکامگی بر جهان سایه افکند ـ به مخالفان خود اجازه تظاهرات برضد خود را دادند و معترضان را به رعایت هیچ شرطی ملزم نکردند. در این معنا داستانی به روایت امام صادق علیه السلام نقل شده است. بدین بیان که ایشان فرمودند: «زمانی که امیرمومنان علیه السلام به کوفه رفتند، به فرزند خود حضرت امام حسن علیه السلام فرمودند تا در میان مردم بانگ برآورد که «ای مردم، گزاردن نماز تراویح (نافله) به جماعت جایز نیست».
ایشان این دستور را نه خودسرانه، که به پیروی از رسول خدا صلی الله علیه وآله که از خواندن چنین نمازی به جماعت نهی فرموده بودند، منع نمودند. امام حسن علیه السلام نیز دستور پدر را به مردم ابلاغ کردند و مردم جاهل با شنیدن سخن آن حضرت، اعتراض کردند. امام حسن علیه السلام نزد پدر بازگشتند و امیرمومنان علیه السلام علت هیاهوی مردم را از ایشان جویا شدند و امام حسن علیه السلام پاسخ دادند مردم به سخن حق شما که همان سخن رسول خدا صلی الله علیه وآله است اعتراض کردند.
امیرمومنان علیه السلام امام مجتبی علیه السلام را در این مورد دعوت به صبر نمودند.
این جماعت معترض هرچند یک هزارم مردم کوفه را تشکیل نمی دادند، اما علی رغم چنین موقعیتی، اجازه یافتند به اعتراض و تظاهرات دست بزنند و امام علیه السلام فرمودند تا آزادشان گذارند.
به راستی آیا می توان چنین رفتاری را در جهان متمدن امروز و مدعی آزادی یافت؟
در زمینه اقتصاد و امور معیشتی، امیرمومنان علیه السلام می فرمایند: «هَیْهَاتَ أَنْ یَغْلِبَنِی هَوَایَ وَیَقُودَنِی جَشَعِی إِلَی تَخَیُّرِ الأطْعِمَةِ وَلَعَلَّ بِالْحِجَازِ أَوْ الْیَمَامَةِ مَنْ لا طَمَعَ لَهُ فِی الْقُرْصِ وَلا عَهْدَ لَهُ بِالشِّبَعِ؛ هیهات که هوا و هوس بر من غلبه کند و حرص و طمع مرا وادارد تا طعام های لذیذ را برگزینم، در حالی که ممکن است در سرزمین حجاز یا یمامه کسی باشد که حتی امید به دست آوردن یک قرص نان نداشته باشد و نه هرگز شکمی سیر خورده باشد».
امام علیه السلام در کوفه بودند، اما بیشتر روزها غذا نمی خوردند و اگر می خوردند، چندان نبود که سیر شوند، چراکه ـ از نظر ایشان ـ ممکن بود کسی در دوردست ها مانند حجاز و یمامه گرسنه باشد. باید توجه داشت که لفظ «لعل» بار تأکید ندارد، بلکه به معنای «ممکن» است.
قطعاً امام امیرمومنان علیه السلام در طول تاریخ و تا به امروز دشمنانی قسم خورده داشته و دارند. آنان خوشرویی و اخلاق نیک ایشان را به این تصور که نقص است مورد نکوهش قرار داده، می گفتند: «إنّ فیه دعابة؛ در او شوخ طبعی وجود دارد»، در حالی که این ویژگی فضیلت است، نه کاستی و مایه نکوهش.
همین دشمنان اگر حتی یک موردِ نقض کننده سخن پیش گفته امیرمومنان علیه السلام می یافتند، آن را در بوق و کرنا می کردند و برای تکذیب سخن ایشان حنجره ها می دریدند و سکوت آنان در این باره نشان از آن دارد که در حکومت آن حضرت حتی یک گرسنه وجود نداشت و در سایه حکومت ایشان همگان در رفاه و آسایش روزگار سپری می کردند.
در رفتار حاکمان جهان امروز، به ویژه حاکمان ثروتمندترین کشورها تأمل کنید و ببینید که آیا یکی از آنان می تواند ادعا کند که از وجود گرسنه ای در قلمرو حکومتش اطمینان ندارد؟
درست است که امیرمومنان علیه السلام در عراق امروز حضور ندارند، اما مرقد پاک و سیره ایشان در عراق است، لذا هریک از شهروندان عراقی باید در راه ترویج و تبلیغ سیره و منش آن حضرت بکوشند و پیروی از آن را تشویق و ترغیب نمایند؛ حال تشویق نمودن آنان با زبان سر باشد یا با زبان قلم، فرقی نمی کند. این وظیفه برعهده همگان نهاده شده است. عراق باید به تدریج به آرامش و سامان برسد و این سامان یافتگی، همسایگان عراق را نیز دربر خواهد گرفت و سپس تمام جهان را فرا می گیرد.
30- تلاش در راه بیداری ملت
دولت های بزرگ، به ویژه جهان غرب در جریان عراق و تصاحب آن به منازعه برخاسته اند و هریک از این قدرت ها می خواهند سلطه، نفوذ، فرهنگ و اندیشه اش را در این کشور خونین پیکر و ستمدیده بگستراند، لذا ما همگی مسئولیتی سنگین برعهده داریم و برپایه این مسئولیت باید تمام توان خود را در راه نجات عراق اسلامی به کار گیریم.
مهم ترین و برجسته ترین مصادیق و راه نجات عراق مظلوم، تلاش در راه بیداری ملت بزرگوار عراق و برخوردار نمودنش از فرهنگ ناب اسلامی است و جوانان عراقی با جمعیتی بیش از ده میلیون نفر از مجموع جمعیت عراق در این زمینه اولویت دارند.
همه اقشار ملت عراق، به ویژه روحانیان، فرهیختگان و اندیشمندان هریک در حدّ توان و نقشی که دارند در این زمینه مسئولند. همگان باید بدانند هر اندازه در این مسیر فعالیت کنند، قطعاً فعالیتشان در نجات ملت بزرگوار عراق مهم و تأثیر گذار خواهد بود.
بی تردید عراق فردا از آنِ اهل بیت پاک و امام امیرالمؤمنین و امام حسین علیهم السلام و حامل بشارت های خیر برای ملت عراق خواهد بود. از این رو بایسته و شایسته است فرهیختگان و اندیشمندان این سرزمین بکوشند سهمی در نجات ملت عراق داشته باشند تا بهره ای معنوی از کوشش خود به دست آورند.
31- همزیستی، نیاز مبرم عراق
آنچه امروز در عراق رخ می دهد، بهایی است برای آزادی ای که عراق و مردم غیور آن سال ها از آن محروم بوده اند، و منطقه، بلکه جهان، امروز از تغییر اوضاع در عراق بعد از سقوط طاغوت تأثیر پذیرفته است.
عراق اهمیت ویژه ای برای ما دارد؛ چراکه آنجا سرزمین اهل بیت عصمت و طهارت علیهم السلام است. از این رو هر مصیبتی که بر عراق وارد آید ـ هرچند اندک ـ، دل هر انسان مؤمن را در هر نقطه ای از عالم که باشد، به درد می آورد. همان گونه که هر خیری که بدان رسد، موجبات شادی هر مؤمنی را فراهم می آورد.
از مهم ترین چیزهایی که امروز عراقِ آسیب دیده و مظلوم به آن نیاز دارد این است که تمام مردم عراق، فرهنگ همزیستی را در پیش گیرند؛ کشوری که سالیانی تاریک را به معنای واقعی کلمه، پشت سر گذاشته و إن شاء الله تعالی به فضل الهی و عنایت پیامبر اکرم و اهل بیتشان سلام الله علیهم اجمعین، به سوی آینده ای روشن، ایمانی و اخلاقی در حرکت است.
چنانکه از قرآن کریم و روایات اهل بیت علیهم السلام برداشت کرده ام، برای موفقیت باید به سه مطلب توجه کرد:
اول: ناامید نشدن؛
دوم: عدم سرگردانی؛
سوم: نهراسیدن از مشکلات.
بنابراین، سزاوار است مردم عراق ناامید و سرگردان نشده و مشکلات و سختی ها را تحمل کنند، تا إن شاء الله تعالی بتوانند عراق آینده را بسازند؛ عراق ایمان و اخلاق و عراق خیر را.
32- اهمیت بازسازی کشور عراق
بازسازی کشور عراق در گذشته کار بسیار دشواری به شمار می رفت و این به سبب موقعیت سیاسی اندوهبار و دوران سیاه حاکمیت آن کشور بود، اما امروزه این امر ممکن و کاملاً شدنی است. کشور عراق کشور بزرگان و چهره های سرشناس تاریخ اسلامی است، و بازسازی آن به همت های عالی و والا، و نیز پیگیری مداوم در کار نیازمند است. همچنین عراق امروزه اسوه و الگو است و در آینده نیز برای تمام جهان اسوه خواهد بود، لذا بایستی در بازسازی همت فراوانی به کار برد تا کیان آشفته اش بار دیگر نظم و نظام بگیرد.
در این میانه افراد و گروه های فراوانی وجود دارند که ثبات امنیت در عراق را برنمی تابند و آن را خوش نمی دارند، برای همین است که برای آشفتن امنیت و استقرار تلاش های فراوانی انجام می دهند، اما تمامی این تلاش های مذبوحانه افشا شده اند و بقیه آن ها نیز ـ ان شاء الله ـ افشا خواهند شد.
مرحوم اخوی، مرجع راحل ـ قدس سره ـ همواره به عراقی هایی که در اینجا به دیدارش می آمدند، می فرمود: تا می توانید در امر بازسازی کشور عراق و ملت عراق بکوشید، و بدانید که این کار با عمل کردن به این امور سه گانه تحقق می یابد: نخست: توکل کردن به خدای متعال، دوم: توسل کردن به اهل بیت صلوات الله علیهم، سوم: خردورزی و تعقل در طی مسیر سازندگی.
33- زدودن محنت ها از عراق
پدر، مادر، فرزند، همسر، برادر، خواهر، استاد دانشگاه، معلم، مدرس و حتی کارپرداز مدرسه یا اداره نسبت به یکدیگر مسئولیت دارند. همین قاعده، خویشاوندان و افراد عشایر را نیز در برمی گیرد. شهر و روستا و تمام لایه های اجتماعی، از این قاعده مستثنا نیستند و بسا که مسئولیتِ خادم و پیشکار از مسئولیت مافوق سنگین تر باشد، چراکه ممکن است، توان یا درک بیشتری داشته باشد. امیرمومنان علی علیه السلام می فرمایند: «المرء بأصغریه، بقلبه ولسانه؛ [جایگاه و] مسئولیت انسان، به دو [عضو] کوچکش بستگی دارد: به قلب [خیرخواه] و به زبانِ [کارگشا و اصلاح گر] او».
عراقِ خونین پیکر و ملت بلند همت و مظلومِ آن، طی تاریخ بلندش، به ویژه در دوران گذشته، مخصوصاً در سه دهه اخیر، سختی ها و تلخ کامی های فراوانی را به خود دیده و ستم های فراوان و بحران های بزرگی را تحمل کرده است. حال سؤال این است که چه کسی باید این مظالم و مشکلات و محنت ها را از ملت عراق دفع کند و مسئولیت این اقدام برعهده کیست؟
در یکی از آمارهای غرب درباره عراقِ قبل از سقوط صدام خواندم که آمار جوانان شیعه عراق را نه میلیون نفر اعلام کرده بود. راستی چه کسی وظیفه گردآوری و سامان دادن این جمعیت بزرگ از جوانان عراقی را دارد؟ مسلّم این که خود جوانان و دیگر شهروندان عراقی در این زمینه مسئول هستند. به دیگر بیان، هر فرد عراقی در حد توان و امکاناتی که در اختیار دارد، نسبت به دیگر هموطنان خود مسئول است و در صورت بی توجهی باید در برابر خدا، پیامبر، امامان و بالخصوص امام زمان عجل الله تعالی فرجه الشریف و در برابر تاریخ پاسخگو باشد.
در این موقعیت حساسی که عراق در آن قرار دارد، صاحبانِ نقود، عالمان، شیوخِ عشایر، ریش سفیدان، جوانان، کارمندان، بازرگانان، کسبه و تمام مردم عراق، دو چیز را وجهه همت خود قرار دهند:
1. یکایک ملت عراق، با یاد گرفتن آموزه های اهل بیت علیهم السلام و آنچه قرآن کریم و چهارده معصوم علیهم السلام از انسان خواسته اند، باید خود را به الگویی مقبول بدل کنند. به عنوان مثال، هرگاه یکی از شما به زیارت حضرت سیدالشهدا علیه السلام می رود، بکوشد که بفهمد امام حسین علیه السلام از او چه می خواهد و بر آن باشد که امام علیه السلام را با جان و دل ببیند. مسلّم این است که اگر امام علیه السلام را با دیدگان می دیدیم، تنها سفارش آن حضرت این بود که :«کونوا لنا زیناً ولا تکونوا علینا شیناً؛ مایه زینت ما باشید و مبادا [با رفتار نکوهیده خود] ما را خدشه دار کنید». بنابراین، هریک خود را در تمام عرصه های عبادی و کاری، با خواسته قرآن همسو و منطبق کنند.
2. هریک به عنوان مسئول شرعی با بهره گیری از آنچه در توان دارند، در راه سامان دادن این ملت و پرکردن خلأهای بزرگ و فراوانی که در عراق وجود دارد بکوشد.
این امر با تأسیس هیئت ها و کمیته های حداقل سه نفره از مردان و زنان، در سراسر عراق و در تمام عرصه های علمی، سیاسی، اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی، عشایری، خانوادگی و حوزوی ممکن خواهد بود.
این کمیته ها و هیئت ها حل مشکلات ازدواج جوانان، ایجاد اشتغال، رفع نیازمندی ها و خدمات رسانی در مناطق خود را برعهده خواهند داشت تا به خواست خدای متعال، ملت مظلوم عراق از وضعیت محنت بار خود رهایی یابد و در شاهراه هدایت قرار گیرد و چنان باشد که خدا و پیامبر و اهل بیت علیهم السلام او خواسته اند.
34- آینده عراق
در آینده که امنیت بر عراق حاکم می شود، و ان شاء الله این امر هرچه زودتر تحقق خواهد یافت، ملیون ها انسان از سراسر جهان به عراق خواهند آمد تا عتبات مقدس آن سامان را زیارت کنند، اما همه هدف، زیارت نیست که زیارت بخشی از هدف و مقدمه ای برای هدف بزرگ تر است و آن، بهره گیری از انواع هدایت اهل بیت علیهم السلام است.
مولایمان امام صادق علیه السلام در بخشی از زیارت امام حسین علیه السلام، با اشاره به جدش، به درگاه الهی عرضه می دارد: «وبذل مهجته فیک لیستنقذ عبادک من الضلالة والجهالة والعمی والشکّ والارتیاب؛ جان خود را در راه تو داد تا بندگانت را از گمراهی، نادانی، کوردلی و شک و تردید برهاند».
بی تردید کافران و بت پرستان همگی در گمراهی اند. در این صورت، چه کسی می بایست این سخن امام صادق علیه السلام را در راه نجات هموطنان کم آگاه خود و دیگران عملی کند؟ تک تک مردم عراق هریک به اندازه شناخت، توان، قلم، بیان و تشویق خود، باید این رسالت را به انجام برسانند.
35- اتحاد، لازمه رشد تشیع
یکی از نکات اساسی و مهمی که قرآن مجید بر آن تأکید کرده و همه مؤمنان را به پایبندی بدان فراخوانده، در این آیه شریفه تجلی یافته است: «وَلاَ تَنَازَعُواْ فَتَفْشَلُواْ؛ و نزاع نکنید، که ناتوان شوید». بحمد الله نشانه های التزام به این نکته مهم در میان پیروان مکتب اهل بیت علیهم السلام در عراق مشهود است، ولی نیازمند توجه و کوشش و پایبندی بیش از پیش است، تا مردم عراق از مشکلات دیگر نیز رهایی یابند.
آورده اند که عبدالملک بن مروان، حاکم اموی، حجاج بن یوسف ثقفی را به عنوان والی کوفه گماشت. حجاج بیست سال بر سرزمین عراق حکم راند و در این مدت نه فقط شیعیان عراق را نابود کرد، بلکه ستم های گسترده اش دامن فارس و شیراز را هم بی نصیب نگذاشت. نوشته اند که در نخستین روز ورود به کوفه بر فراز منبر شد و درباره اهل کوفه و به ویژه شیعیان سخنان یاوه بسیاری گفت که البته بیش از هرکس سزاوار خودش بود. از همین رو کوفیان خشمگین شدند و جمعی از اعیان کوفه سواران و دلاورانشان را وا داشتند که دارالاماره را محاصره کنند و حجاج و همراهانش را با سرافکندگی از کوفه برانند. حجاج و همراهانش شب را در روستایی میان راه سپری کردند، یکی از همراهانش پیشنهاد کرد به شام باز نگردند، زیرا این کار چه بسا خشم عبدالملک را بر می انگیزد و به جای آن صبر پیشه کردن بهتر است.
ازسوی دیگر در غیاب آنان، سه تن از بزرگان کوفه تا آمدن والی جدید کنترل شهر را به دست گرفتند و طی نامه ای به عبدالملک، داستان حجاج را بازگفتند و خواستار والی دیگری شدند، اما پیش از رسیدن والی جدید اتفاق دیگری افتاد که هیچ کس آن را پیش بینی نکرده بود. یکی از شیوخ عشایر کوچک کوفه که یکصد شمشیرزن تحت امر وی بودند نزد آن سه تن آمد و از آنان خواست در اداره کوفه او را نیز شریک کنند. از آنجا که او و قبیله اش در چشم آن سه تن خُرد می نمود، خواسته اش را نپذیرفتند و او را راندند. آن شیخ با ناراحتی بیرون آمد و تصمیم گرفت با شمشیرزنانش در خدمت حجاج درآید. حجاج این فرصت را غنیمت شمرد و بدون فوت وقت در مدت زمانی کوتاه بر کوفه چیره شد و طی بیست سال حکمرانی بر این شهر، ستم ها و جنایاتی در حق مردم عراق و اطراف آن مرتکب شد که تاریخ مانند آن را کم تر به یاد دارد.
برخی گفته اند اگر یهودیان و مسیحیان هرکدام دژخیمان و ستمگران خود را حاضر کنند و ما مسلمانان حجاج را به عرصه بیاوریم، جنایات او از ستم های همه آن ها افزون تر خواهد بود.
36- امنیت جهان، در گرو امنیت عراق
خوش بینانه ترین تعبیری که درباره حوادث امروز عراق می توان گفت، این است که نگران کننده است. حتی غربی ها هم از این نکته نگرانند که مبادا دامنه حوادث تلخ عراق کشورهایشان را دربرگیرد. در جهان امروز که به مثابه دهکده ای کوچک است، نجات دادن عراق، نجات دادن کل منطقه و جهان است و هرگونه نزاع در عراق به ایجاد تنش در مناطق دیگر نیز می انجامد. پس تا می توانید دامنه تنش ها را در عراق کاهش دهید.
هفت تن از معصومان علیهم السلام در کشور عراق آرمیده اند و این ویژگی منحصر به فرد حتی در شهرهای مکه و مدینه یافت نمی شود. چنین کشوری این استحقاق را دارد که مردمانش در صلح و امنیت و آرامش زندگی کنند.
37- شرط بهره مندی عراق از حکومتی شایسته
یکی از افتخارات شیعیان این است که پیرو فرهنگ والای اهل بیت علیهم السلام هستند که فرهنگی بسیار پیشرفته است. اگر مردم غیور عراق بخواهند از حکومتی تقریباً همانند حکومت بی مانند امیرمومنان حضرت علی علیه السلام برخوردار شوند، باید به تعالیم والای اهل بیت علیهم السلام تمسک جویند و فرهنگ والای آنان را در وجود خود و پیروانشان، جامه تحقق بپوشانند.
کشور عراق تاریخی کهن و ارجمند دارد و حکومت های بسیار و متعددی را به خود دیده است که حکومت امیرمؤمنان علی علیه السلام یکی از آن هاست؛ حکومت بی مانندی که در عدالت، برابری، آزادی و رفاه، سرآمد همه حکومت ها بود و تاریخ انسانیت پس از حکومت رسول گرامی اسلام صلی الله علیه وآله برای آن نمونه ای به یاد ندارد. وانگهی مانند چنین ویژگی هایی را هرگز در حکومت دیگری جز حکومت جهانی ولی الله الاعظم حجة بن الحسن العسکری عجل الله تعالی فرجه الشریف نخواهیم دید. قلمرو حکومت ظاهری مولای متقیان در آن روز نیمی از ساکنان کره خاکی و در حدود پنجاه کشور از کشورهای امروز ما را دربرمی گرفت.
پس از پیروزشدن سپاه حضرت در جنگ جمل، به آنان دستور دادند از سپاه دشمن هیچ چیزی به عنوان غنیمت نستانند و نیز فرمودند اگر کسی چیزی از آنان گرفته است، به صاحبش بازگرداند. برای نمونه در تاریخ آورده اند که حتی طناب شتر و دیگی که سپاه امام در آن غذا پخته بودند وقتی معلوم شد متعلق به سپاه دشمن است، به آنان مسترد شد. حضرت در پاسخ به اعتراض برخی فرمودند: «ایکم یأخذ ام المؤمنین فی سهمه؛ در آن صورت عایشه سهم کدام شما خواهد بود؟».
آیا مانند چنین رفتاری از چنین حکمران قدرتمندی شگفت آور نیست؟ آیا در حکومت های امروزین و گذشته می توان نمونه ای برای این رفتار یافت؟ آیا می توان در کشورهایی که دم از پیشرفت و تمدن می زنند مانند این تعامل را یافت؟
درباره کسی چون صلاح الدین ایوبی نوشته اند در مدت حکمرانی خود دست به جنایات هولناکی در حق پیروان اهل بیت علیهم السلام زد، تا جایی که یک بار تمام ساکنان یکی از شهرهای شیعه نشین را که شمارشان به پنجاه هزار نفر می رسید و در میانشان زنان و کودکان بی پناه و پیران سالخورده نیز بودند، جمع کرد و روی آنان نفت ریخت و یک جا همگی را به آتش کشید!
پیش از سقوط نظام پوسیده بعثی، در یکی از نشریات خواندم که 41 درصد از ساکنان عراق جوانان آن کشور هستند. این نسبت، نسبت بسیار خوبی است به شرط آنکه تلاش کنیم جوانان عزیز را براساس فرهنگ اهل بیت علیهم السلام تربیت نماییم. اگر چنین کنیم، عراق عزیز دگرباره شاهد نظام های دیکتاتور و ستمگر و خونریزی همچون گذشته نخواهد بود.
38- عراق پس از دوران سیاه
کشور عراق و ملت مظلوم آن، دوره هایی سیاه و آکنده از تباهی را پشت سر نهادند که با انواع ستم ها توأم بود. چه بسا هنوز بقایای آن ستم ها همچنان موجود باشد و البته از درگاه باری تعالی مسألت داریم که به برکت اهل بیت علیهم السلام ایام پیش رو، پایانی بر رنج های ملت غیور عراق باشد. طی این روزگارانِ تیره، ملت بزرگوار عراق و به ویژه میلیون ها تن از جوانان به سبب تباهی و ظلمتی که بر سراسر عراق چیره بود، از فرهنگ اهل بیت علیهم السلام به دور بودند. اما امروزه وضعیت تغییر کرده و باوجود همه مشکلات و رنج هایی که ملت صبور و آزموده عراق تحمل می کنند، فضا و فرصت برای تعلیم و تعلم مهیاست.
از حضرت ثامن الحجج روایت شده که فرمودند: «رَحِمَ اللهُ عَبْداً أَحْیا أَمْرَنَا؛ خدا رحمت کند کسی را که به احیای امرمان اقدام کند»، از حضرت سؤال شد چگونه می توان امر شما را احیا نمود؟ فرمودند: «یتَعَلَّمُ عُلُومَنَا وَ یعَلِّمُهَا النَّاسَ فَإِنَّ النَّاسَ لَوْ عَلِمُوا مَحَاسِنَ کَلَامِنَا لَاتَّبَعُونَا؛ علوم ما را بیاموزد و به مردم یاد دهد، زیرا مردم اگر زیبایی های کلاممان را دریابند، از ما پیروی می کنند». یکی از مهم ترین اموری که همه مردم عراق باید مد نظر قرار دهند، التزام به این سفارش امام رضا علیه السلام است. هرکس اعم از زن، مرد، جوان، پیر، دانشجو، کاسب و ... وظیفه دارند به قدر توان خود این دانش ها را فراگیرند و در میان دیگران نیز گسترش دهند.
39- عراق فردا
کلام اهل بیت علیهم السلام و خط و شیوه آنان سراسر نور و هدایت است و علوم اهل بیت علیهم السلام ضامن سعادت همه مردم در دنیا و آخرت است. در کشور عزیز عراق همان گونه که والدین و اولیای گرامی اندیشه های اهل بیت علیهم السلام را از پدران خود آموخته اند، لازم است که این امانت را به سلامت به فرزندان خود و نسل های آینده انتقال دهند.
در روایت شریف نبوی آمده است: «کلّکم راعٍ وکلّکم مسئول عن رعیته؛ همه شما مسئول هستید ونسبت به زیردستانتان مسئولیت دارید». بنابراین، ملت غیور عراق همگی وظیفه دارند که آستین همت بالا بزنند و فرهنگ والای اهل بیت علیهم السلام را در وجود خود و دیگران و جامعه، جامه تحقق بپوشانند تا عراقِ فردا عراقی برخوردار از اندیشه ها و تعالیم خاندان رسالت صلوات الله علیهم اجمعین باشد.
40- فرصت امروز در عراق
در دهه های سیاه گذشته همیشه ملت عراق و به ویژه جوانان را از آموختن اصول اسلام و اخلاق اسلامی دور نگاه می داشتند، اما امروزه فرصتی دست داده تا همگان مسئولیت خود را در قبال اصول اسلام و اخلاق اسلامی ایفا نمایند. وظیفه مهم در عراق امروز کوشش برای برپا داشتن دین است و این مهم از رهگذر گسترش فرهنگ اهل بیت علیهم السلام و آموختن تعالیم آن به همه گروه ها و در همه سطوح، ممکن خواهد بود.
وقتی اعتقاد به خدای سبحان و عدل و نبوت و امامت و روز قیامت در دل جوانی آشیان کند، او خود به خود در پی آموختن احکام عبادات و معاملات برخواهد آمد. بنابراین، هریک از افراد ملت غیور عراق باید خود را مسئول همگان بدانند و خودشان در پی اصلاح خویشتن و جامعه برآیند.
بنابراین، شایسته است هرکس به سهم و به فراخور توان و امکانات و درک خود در راه گسترش اصول اسلام و اخلاق اسلامی گام بردارد. بدین ترتیب که عالمان، علم خود را در این راه به کار گیرند و ثروتمندان با خدمات مالی در این راه تلاش کنند و همین طور دیگر افراد. اگر هرکس مسئولیت خود را در این خصوص ایفا نماید، علوم اهل بیت علیهم السلام و اخلاق اسلامی گسترش خواهد یافت و این گفته خدای متعال که فرموده: «أَقِیمُوا الدِّینَ؛ دین را برپا دارید» جامه تحقق خواهد پوشید. البته روشن است که این امر نیازمند عزمی استوار و همگانی و اراده ای نیرومند است.
41- استفاده از آزادی در راه تعمیم فرهنگ اهل بیت علیهم السلام
رسول خدا صلّی الله علیه وآله پس از بعثت، 23 سال زندگی کردند که ده سال از این مدت را در مدینه و سیزده سال را در مکه به سر بردند. در پی تلاش های شبانه روزی ایشان در مکه تنها حدود دویست نفر اسلام آوردند، زیرا در این دوره حضرت تحت فشار و ستم بودند، اما از آنجا که حضرت در مدینه از آزادی برخوردار بودند، بنا به گفته تاریخ، فقط در سال آخر حیات حضرت ـ که عام الوفود، یعنی سال هیئت ها وگروه ها خوانده می شود ـ روزانه صدها نفر به مدینه می آمدند و به دست ایشان به اسلام تشرف می یافتند. امروزه نیز در عراق آزادی وجود دارد، ولی تنها ستمگران و جریانات منحرف و گروهک های فاسد از آن برخوردارند و بهره برداری می کنند. آیا شایسته تر آن نیست که مؤمنان از این آزادی در راه تعمیم فرهنگ اهل بیت علیهم السلام استفاده کنند و اخلاق اسلامی را گسترش دهند؟
42- دو مسأله بسیار مهم
تمام اقشار ملت مظلوم، افتخارآفرین و ارجمند عراق که در به پا داشتن ولایت اهل بیت علیهم السلام سرفرازند، لازم است به دو مسأله بسیار مهم توجه داشته، بدان پایبند باشند.
نخست آراستگی به صبر است. این ملت بداند که سختی ها رو به پایان است و هرچند صبر تلخ است، پایانی شیرین دارد و زوال سختی ها به برکت اهل بیت علیهم السلام زود خواهد بود، ان شاء الله.
دوم گرفتن فرصت از دست دشمنان است. این امر با برخوردار کردن ملت عراق از فرهنگ و سیره اهل بیت علیهم السلام و به کار بستن عملی آن ممکن خواهد بود.
آگاه باشید که فرهنگ اهل بیت علیهم السلام نوش داروی همه دردهای فکری و فرهنگی است و به منظور حاکم گرداندن این فرهنگ و نجات مردم از گمراهی و نادانی بود که حضرت سیدالشهدا علیه السلام خون خویش را تقدیم حضرت حق کرد. در زیارت آن حضرت می خوانیم: «وبذل مهجته فیک لیستنقذ عبادک من الجهالة و من حیرة الضلالة؛ و [حسین علیه السلام] جان خویش را در راه تو ارزانی داشت تا بندگانت را از نادانی و سرگشتگی گمراهی وارهاند».
فرهنگ اهل بیت علیهم السلام آنچنان پربار است که امام رضا علیه السلام در معرفی آن فرموده است: «اگر مردم زیبایی [و گیرایی] سخنان ما را بشناسند، بی تردید از ما پیروی خواهند کرد».
اگر امت اسلامی در سراسر گیتی، به ویژه در عراق، فرهنگ اهل بیت علیهم السلام را به تمام معنا فراگیرند، به یقین به اوج عظمت و شکوهمندی دست خواهند یافت، هر روز و هر آن به سوی زندگی بهتر و برتر پیش خواهند رفت و زندگی ای آکنده از سعادت، رفاه، اقتصاد سالم و آزادی همگانی خواهند داشت.
به یک سخن اینکه ملت عراق، به هر مقدار که از فرهنگ اهل بیت علیهم السلام بهره مند شوند، به همان نسبت به این خاندان پاک نزدیک خواهند شد و آمادگی استقبال از آن حضرت را پیدا می کنند. امید این که ظهورش نزدیک باشد، ان شاء الله.
43- عراق دریچه ای به سوی جهان
به اعتقاد من به این جهت که عراق دربردارنده شماری از مراقد امامان شیعه است و جمعیت میلیونی شیعیان از سراسر جهان برای زیارت امامان خود به آن سامان می روند، این سرزمین دریچه ای به سوی کشورهای همسایه و به طور کلی منطقه خواهد بود که چنین ویژگی ای اهمیت فراوانی دارد، لذا پس از فراگیر شدن امنیت در عراق، زائران عتبات عالیات سفیرانی خواهند بود که فرهنگ و سیره اهل بیت علیهم السلام در زمینه دانش گستری و تعامل متقابل و توأم با احترام افراد با یکدیگر و مسأله جایگاه فعالیت در اسلام را به تمام جهان منتقل خواهند کرد و بدین ترتیب پیامبر صلی الله علیه وآله و اهل بیت علیهم السلام و شیوه و منش آنان در زندگی فردی و اجتماعی هرچه بیشتر شناخته خواهد شد.
44- عراق، خانه ای غبارآلود
عراق امروز به خانه ای می ماند که طی 35 سال خاک خورده باشد و غبارروبی آن، برخاستن خاک و تیرگی فضا را به همراه دارد، اما در نهایت خانه ای پاکیزه و فضایی سالم و پاک خواهیم داشت.
به لطف و یاری خدا سختی ها برطرف خواهد شد، خیر و برکت، کام همگان را شیرین خواهد نمود، و عراق فردا، عراق اهل بیت عصمت و طهارت علیهم السلام خواهد بود و به یک سخن پس از هر سختی و تنگنا آسایش و رفاه و پایان شب های تاریک، صبح حیات بخش در خواهد رسید.
45- ساختن آینده عراق
امروز عراق روزهای پایانی سختی ها را سپری می کند و در آستانه خیر و رحمت بزرگ قرار دارد. حال چه کسی وظیفه فراگیر کردن این نعمت ها را برعهده دارد؟ چه کسی باید جامعه جوانان عراقی را _ که براساس آماری 41 درصد جمعیت عراق را تشکیل می دهند _ ساخته و آنان را از نظر علمی و فکری پرورش دهد؟
بی تردید فرهیختگان عراقی در هر سطحی که هستند، در این زمینه مسئولیت دارند، چراکه به دلیل توانمندی شان می توانند جامعه را بسازند. اگر بخواهید آینده عراق همانند عراق روزگار حاکمیت امیرمومنان علیه السّلام تهی از فقر و خودکامگی باشد، باید مواردی را مد نظر قرار داده، بدان بپردازید.
نخست درک و شناخت روش و آموزه های قرآن و سیره رسول خدا صلی الله علیه وآله و امیرمومنان علیه السّلام است. در حدیثی از امام رضا علیه السّلام آمده است که فرمود: «رحم الله من أحیا أمرنا؛ خدا رحمت کند کسی که امر [امامت و رسالت] ما را زنده نگاه دارد. پرسیدند: چگونه امر شما زنده نگاه داشته می شود؟ حضرت فرمود: «یتعلم علومنا ویعلمها الناس؛ دانش ما را فراگیرد و به دیگران بیاموزد».
دوم یافته های خود را به دیگران بیاموزید که براساس فرموده پیامبر صلی الله علیه وآله: «شما همگی سرپرستید و همگی نسبت به زیردستان مسئولید».
توجه داشته باشید که تحقق بخشیدن به این اهداف نیازمند همت و فداکاری و صرف وقت و هزینه است. بدین ترتیب می توانید عراقی به وجود آوردید که سنگ بنای آن را امیرمومنان علی بن ابی طالب علیه السلام بنیان نهاد و در چنین صورتی است که وعده خدا شامل شما خواهد شد، آنجا که فرموده: «قطعاً برکاتی از آسمان و زمین بر ایشان می گشودیم» و چنین خواهد کرد.
46- خنثی ساختن تبلیغات دشمنان
عراق امروز کوشش و همت می خواهد. به این معنا که باید با تلاش و پشتکار خود عراق ویران و جنگ زده فعلی را به کشوری آباد و مستقل تبدیل کنیم که البته این امر دست یافتنی است.
اکنون تمامی گروه ها خصوصاً دشمنان شیعه و اسلام در عراق در حال فعالیت و تبلیغات هستند، اما ما در اکثر مواقع بیکار نشسته ایم. بنابراین، باید بکوشیم و با تلاش و فعالیت بیشتر، تبلیغات دشمنان را خنثی ساخته، معارف خود را منتشر کنیم.
در حدود هزار و صد سال پیش در زمان عباسیان که مصادف با غیبت صغری است، بیش از 90 درصد مردم شهر بغداد غیرشیعه و اکثراً سنی مذهب بودند. در همین زمان یکی از علمای عامه کتاب های مفصلی در فضیلت خلفا و معاویه می نویسد که با این اقدام تمام تلاش خود را برای عظمت اهل تسنن به کار می گیرد و روایات بسیاری را در این باره در کتاب خویش بیان می کند. اما روزی یکی از جوانان شیعه که آن زمان در اقلیت هم بودند تصمیم می گیرد تا با این عالم سنی گفتگو کرده و او را به مذهب تشیع دعوت کند، لذا با تلاش و توکل موفق می شود او را شیعه کند و این عالم سنی به یکی از بزرگ ترین عالمان و مفسران شیعه تبدیل می شود.
این عالم بزرگ کسی نیست جز محمدبن مسعود العیاشی رحمه الله، صاحب تفسیر عیاشی. پس از آنکه پدرش فوت می کند، یک تُن طلا به او ارث می رسد و او نیز همه این ثروت را در راه خدمت به تشیع و مکتب اهل بیت علیهم السلام صرف می کند.
یک جوان شیعه هیچگاه نباید بیکار بنشیند، بلکه باید همواره با تلاش مستمر دیگران را به این مذهب حقه و نجات بخش هدایت کرده و زمینه رشد و ترقی افراد دیگر را فراهم کند.
عراق امروز با گذشته بسیار متفاوت است، زیرا در سابق آزادی وجود نداشت. اما امروزه این نعمت وجود دارد و زمینه فعالیت بسیار مهیاست، لذا باید کار کرده و برای رسیدن به آرمان های خویش تلاش کنیم.
47- مسئولیت همگانی درقبال عراق
كربلا، نجف، كاظمین و سامرا از اماكن بسیار مقدسى هستند كه اكثر ساكنان آن ها را شیعیان تشكیل مى دهند. بعضى از آقایان نقل كردند كه در نیمه شعبان امسال، از بغداد به طرف كربلا حركت كردیم. در اطراف مسیر تا كربلا مردم دسته دسته، پیاده به زیارت امام حسین علیه السلام مى رفتند. داخل این شهرها انسان هاى بسیار متدینی زندگى مى كنند كه اغلب آن ها در سى سال اخیر سخت ترین فشارها را تحمل نموده اند. همین امروز آقایى كه از عراق آمده بود، دست و پاى خود را به من نشان داد كه با دِلِر توسط رژیم عراق سوراخ شده بود. همچنین جوان دیگرى را دیدم كه گوش او را بریده بودند. بى تردید اینها برادران ما هستند كه این طور تحت فشار و آزار و اذیت رژیم بعثى عراق قرار گرفته بودند. این افراد اكنون به امور بسیارى نیازمندند، ولى مهم ترین نیازهاى آنان، مقوله فرهنگ است. كسانى كه دشمن تشیع هستند با میلیون ها جلد كتاب و مجلّه، افكار ضدّ اهل بیت علیهم السلام را بین مردم ترویج مى كنند و بعد از آن هم مسائل دیگرى وجود دارد كه دشمنان براى آن نیز برنامه ریزى كرده اند. الآن فرصت خوبى است تا هر فرد با توانمندى مالى، زبانى و با تشویق دیگران، در این زمینه كار كند، چه اینكه در روایت آمده است: «الدال على الخیر كفاعله؛ راهنماى به خیر [در پاداش] مانند كسى است كه آن را انجام داده باشد» .
بنابراین، اگر فردى فرد دیگر را به انجام كارى نیك تشویق كند، مثل ثواب آن شخص در نامه اعمال او ثبت خواهد شد.
بر همین اساس همانند پاداش عبادتى كه همگان انجام مى دهند در نامه عمل پیامبر صلی الله علیه وآله نیز ثبت مى گردد، زیرا ایشان همگان را به نماز خواندن تشویق كرده است. هركدام از ما هر عمل خوبى را كه انجام دهیم، معادل ثواب آن عمل در نامه عمل پیامبر صلی اله علیه وآله نیز ثبت مى شود. آینده مؤمنان عراق را باید خود مؤمنان آن جا پى ریزى كنند. لااقل باید مقدارى از امور آن دست مؤمنان باشد و غیرمؤمنان نباید به تنهایى تمام آینده عراق و سود و منفعت آن را تصاحب كنند، لذا هر شخصى باید با تشویق نمودن، افرادِ دیگر را به فعالیت و كار كردن ترغیب نماید.
48- وظیفه در قبال فقر فرهنگی عراق
اكنون پس از گذشت سى سال و اندى، عراق از چنگال صدام خون آشام و سفاك رهایى یافته است و حزب دین ستیز و فرهنگ سوز بعث با تاریخى سیاه و كارنامه اى سراسر جنایت بركنار شد. در این مدت، دستان جنایتكار مزدوران بیگانه كه در قالب حزب بعث فعالیت كردند و به تدریج میان مردم مسلمان عراق و اعتقادات پاك شان فاصله انداختند، تا آنجا كه داشتن كتاب هایى چون: نهج البلاغه، مفاتیح الجنان و رساله هاى عملیه، جرم شمرده مى شد و كیفرى سخت براى دارندگان آن تعیین شده بود. سرانجام خداى منان تمام آن تنگناها را با فروپاشى حزب بعث و نظام صدامى از میان برداشت. حال این سؤال پیش مى آید كه چه باید كرد؟ و چگونه؟ و از كجا؟
حقیقت امر این است كه عراق با 25 الی 26 میلیون جمعیت، از نظر آموزشى، اقتصادى، فرهنگى، بهداشتى، اجتماعى و ... در فقر مطلق به سر مى برد. شاید نسبت نیازها در مناطق مختلف اندكى، تنها اندكى، تفاوت داشته باشد، اما سراسر این كشور اسلامى و كشور ائمه اهل بیت علیهم السلام به شدت نیازمند بازسازى همه جانبه است. جریانى كه در قالب ماركسیسم، كمونیسم، ناسیونالیسم و ... پنجاه سال قبل، عراق را عرصه تاخت و تاز خود قرار داده بود، به یقین امروز نیز با تمام وجود، اما با شعارهایى جدید و خوش آهنگ آماده شبیخون فرهنگى، اعتقادى، اجتماعى و اقتصادى به عراق است و چنانچه مسلمانان، امروز رسالت خود را به انجام نرسانند، به یقین دشمن جاى آنان را پر خواهد كرد.
شایان ذكر است كه ما به عنوان جزئى از خانواده مسلمان از یك سو، و همجوار عراق بودن ازسوى دیگر، موظف هستیم در حد توان نیازهاى گوناگون مردم مسلمان عراق و جمعیت جوان 41 درصدى آن سامان را تأمین كنیم. مؤسسه هاى علمى، فرهنگى، اقتصادى و اجتماعى، ضرورت هاى اصلى مردم عراق است. اگر جامعه اسلامى دست به كار نشود، و نیازهاى مردم عراق را برطرف نكند، فاجعه اى همه جانبه در شرف وقوع خواهد بود.
همگان وظیفه دارند كتاب و دیگر محصولات فرهنگى و دینى را در حجم وسیع - كه در صورت برآورد سهم سرانه اهداكنندگان، هزینه چندان زیادى را نمى طلبد - براى نسل جدید عراق كه چند دهه به دور از تاریخ اسلام، فقاهت و ... پرورش یافته است، تدارك ببیند.
چندى پیش در نشریه اى خواندم كه غربى ها برنامه هاى مفصلى براى آینده عراق در نظر گرفته اند، از آن جمله، احداث بیست و پنج هزار مدرسه است. توجه داشته باشیم در صورتى كه میانگین دانش آموزان هر مدرسه را دویست نفر در نظر بگیریم، غربى ها تنها از این راه پنج میلیون ذهن باز و مغز آماده را براى انباشت افكار مخرب خود در اختیار مى گیرند. پروژه هایى از قبیل باشگاه ها، مراكز تفریحى و كمك هاى اقتصادى، جاذبه هاى دیگرى است كه غربى ها براى جذب جوانان عراقى در پیش دارند.
امروزه دشمنان، براى تمام مسلمانان، به ویژه مردم مسلمان و شیفته اهل بیت علیهم السلام در عراق برنامه هایى طراحى كرده و تدارك دیده اند و دشمنِ به ظاهر خیرخواه، گرگى است كه خود را در پوستین میش پنهان كرده، با تمام امكانات فرهنگى، اجتماعى، اقتصادى و علمى به میدان جنگ فرهنگى با مسلمانان آمده است و مى خواهد مدرسه، دانشگاه و دیگر نهادهاى آموزشى و علمى بسازد. بى تردید مدرسه اى كه دشمن بسازد، جایگاه فراگیرى قرآن و مفاهیم والاى اسلامى نخواهد بود، بلكه مزرعه اى است كه 20 تا 30 سال دیگر محصول تلخ و كشنده بى بندوبارى به دست خواهد داد و آن وقت براى پیشگیرى از فاجعه اى چون فاجعه اندلس دیر خواهد بود.
بنابراین، فرد فرد ما در زمینه كمك هاى علمى، اجتماعى، فكرى، اقتصادى و دیگر نیازهاى مردم مظلوم عراق باید به وظیفه مان توجه داشته باشیم و آنچه در توان داریم براى عراقى آزاد از افكار منحط و منحرف و نیز آینده روشن نسل فعلى و نسل هاى آینده عراق به كار گیریم.
جوامع اسلامى - به لطف خدا - در عرصه دانش، صنعت، پزشكى، اقتصادى و ... پیشرفت هاى چشم گیرى داشته و حتى در مواردى از كشورهاى صنعتى بهتر هستند، لذا به حكم وظیفه الهى و انسانى پا به میدان گذارده، فرصت را از حریف كه براى رسیدن به اهداف شوم خود وارد صحنه شده است، بگیرند. مسلمانان باید بى دریغ در ساختن و بازساختن مؤسسه هاى دینى، مانند: مسجدها، حسینیه ها، كتابخانه ها و حوزه هایى كه در دوره حاكمیت دیكتاتور عراق (صدام) ویران شده بكوشند كه با ساخته شدن این كانون هاى دین و ایمان، دل هایى كه دراثر تبلیغ دشمن علیه اسلام و مفاهیم آن خراب شده، به نور ایمان آباد گردد.
از این رو اگر خودمان از نظر مالى و دیگر امكانات بتوانیم، باید بهانه ها را كنار گذاشته، پا به میدان عمل گذاریم و اگر از داشتن امكانات محروم هستیم، دوستان، آشنایان و خویشاوندان خود را تشویق كنیم تا سهمى در این اقدام ضرورى و خداپسندانه داشته باشند و داشته باشیم. از روز اول آزادى عراق، اولین روز مسئولیت ما نیز آغاز مى شود. باید در تمام شهرهاى عراق فعالیت هاى مذهبى، اجتماعى و فرهنگى را آغاز كرد. عراق سرزمین امامان معصوم علیهم السلام، سرزمین پیامبر صلى الله علیه وآله و به یك سخن، سرزمین تمام معصومان علیهم السلام است. عراق كانون حوزه یك هزار ساله است. عراق از آنِ شیعیان است. شاید شگفت زده شوید، اما واقعیت دارد كه 80 درصد ساكنان بغداد شیعه هستند. تمام عراق امروز با خلأ فرهنگى، علمى و مذهبى رو به روست. بنابراین، نباید فرصت ها را از دست داد كه فرجام، بد خواهد بود.
مشكل دیگر امروز نسل جوان عراق مسأله تجرد است. عمر غالب افراد جوان به مرحله بالا رسیده است، اما به دلیل فقدان امكانات همچنان مجرد مانده اند. همین موضوع خود به تنهایى عامل بسیارى از تباهى ها و مفاسد مى شود. عراق از آنِ مسلمانان، به ویژه پیروان اهل بیت علیهم السلام است و - بحمد الله - ما شیعه این خاندان پاك هستیم، پس باید پیش قدم شویم و آن گونه كه اهل بیت علیهم السلام مى پسندند، آن را بسازیم و نباید فراموش كنیم كه اگر در این كار شتاب نكنیم، كسانى عراق را آنگونه كه مى خواهند و نه آن سان كه مورد نظر اهل بیت علیهم السلام است خواهند ساخت.
به یك سخن همان طور كه رسول خدا صلى الله علیه وآله فرموده است: «كلّكم راع و كلّكم مسئول عن رعیته» و براساس همین مسئولیت، باید در تمام ابعاد فرهنگى، اجتماعى، دینى و اقتصادى به كمك مردم عراق بشتابیم و با كاستن اندكى از كارهاى شخصى، اقتصادى، علمى و ...، به این وظیفه بپردازیم تا در دنیا و آخرت، روسفیدتر و در شمار خاندان اهل بیت علیهم السلام باشیم، همان طور كه سلمان و سعدالخیر بودند.
49- اهمیت نجات دادن عراق
مسأله ای كه باید به آن توجه شود، وضع تأسف بار عراق، به خصوص چهار شهر مقدس آن است. هركسى در حد توان خود وظیفه دارد در آینده، براى عملى كردن توصیه پیامبر خدا صلى الله علیه وآله درباره قرآن و عترت تلاش كند تا عراقِ پس از رهایى از حاكمیت حدود چهل ساله طاغوتیان، به كشورى قرآنى و اهل بیتى تبدیل شود، لذا هركسى باید ببیند در این زمینه چه وظیفه اى دارد. همچنین باید توجه داشت كه وظیفه افراد در مسائل سخت و برخورد فیزیكى خلاصه نمى شود، بلكه غالباً آن ها وظایف فرهنگى اخلاقى دارند.
طبق اصول و قوانین بین المللى - كه مورد توافق همه كشورهاست - باید امنیت دانشگاه حفظ شود. اینكه تأكید شده است باید حریم دانشگاه حفظ شود، براى در و دیوار آن ها نیست، زیرا پادگان ها، منازل و مانند این ها هم در و دیوار دارند. آنچه دانشگاه را از سایر اماكن متمایز كرده این است كه دانشگاه مركز تعلیم و تعلم است.
از این رو، باید حریم نجف، كربلا، كاظمین و سامرا نیز، كه از مراكز علمى است، حفظ شود، به خصوص باتوجه به اینكه، این شهرها، به اهل بیت علیهم السلام و پاك ترین انسان هاى تاریخ وابسته هستند.
بنابراین، باید در این شهرها از هرگونه تندروى خوددارى شود. همه بدانند كه تندروى در این شهرها توجیه ناپذیر است و به هیچ وجه مورد تأیید قرآن و عترت نیست و قوانین جهانى نیز با هرگونه تندروى در این مراكز علمى و مذهبى مخالف است.
نجف اشرف مزار حضرت امیرمؤمنان علیه السلام است؛ شخصیت بزرگى كه دوران حكومت چند ساله اش در بلاد اسلامى، ازجمله عراق با وجود مشكلات و جنگ هایى كه بر آن حضرت تحمیل شد، در تاریخ بى نظیر است. برنامه ها و شیوه هاى اجرایى آن حضرت در امور اقتصادى، سیاسى، فرهنگى، اخلاق زمامدارى و نحوه رهبرىِ ظاهرى حضرتش، به استثناى رهبرى پیامبر صلى الله علیه وآله، در تاریخِ زمامداران جهان واقعاً بى نظیر است. كربلا نیز مزار حضرت امام حسین علیه السلام است؛ شهید والا مقامى كه در حادثه عاشورا، با دشمنان خود چنان برخورد انسانى داشتند كه تاریخ مانند آن را به یاد ندارد؛ مطلبى كه قصد بسط آن را ندارم و حضار محترم با تاریخ حادثه عاشورا به خوبى آشنا هستند. بنابراین، همه گروه ها باید احترام این شهرهاى مذهبى و علمى را حفظ كنند.
در شرایطى كه براى كشور عراق و به خصوص شهرهاى مذهبى پیش آمده است، یكى از وظایف ما نسبت به اوضاع نابسامانى كه گریبان مردم عراق و به خصوص شهرهاى مذهبى و مؤمنان را گرفته، این است كه در مساجد و مجالس و بعد از هر نماز از خداى سبحان بخواهیم هرچه زودتر كشور عراق و شهرهاى مقدس را از شرّ اشرار نجات دهد.
50- وظیفه فرهنگی در قبال عراق
به یاد داشته باشیم كه دعاى توأم با اخلاص و صفاى باطن كارساز است، چنانكه خداى متعال مى فرماید: «قُلْ مَا یعْبَؤُا بِكُمْ رَبِّی لَوْلَا دُعَآؤُكُمْ؛ بگو اگر دعاى شما نباشد، پروردگارم هیچ اعتنایى به شما نمى كند».
پس باید دست نیاز به درگاه قدسى خدا دراز كنیم و از حضرتش گشایش طلبیم. وظیفه دیگر ما این است كه هریك از ما در حد توان مان براى نجات عراق اقدام كنیم، ازجمله با بیان، تألیف كتاب، برقرارى روابط سیاسى، اجتماعى، فرهنگى، قدرت مادى، معنوى و مانند اینها و از این طریق، در كاهش رنج هاى مردم بكوشیم. اگر هركس در حد توان خود در داخل و خارج از عراق تلاش كند، هرچند توان هر فرد، به صورت جداگانه ناچیز باشد، ولى مانند قطرات باران كه چون به هم مى پیوندند، به رود و دریا تبدیل مى شود. این نیروهاى جزئى و محدود نیز به قدرت بزرگى تبدیل مى شوند، البته باید با برنامه ریزى و مدیریت صحیح، از تلاش هاى پراكنده حداكثر استفاده را برد.
51- تبلیغ فرهنگ در عراق
مسأله ای كه باید مورد توجه قرار گیرد، این است كه امیدواریم به زودى مراقد اهل بیت علیهم السلام در عراق از دست ظالمان آزاد شود و هرچند روز و ماه آن را نمى توان به طور قطعى معین كرد، اما با آزاد شدن آن مراقد مشرفه، میلیون ها جوان شیعه عراقى كه اكثر آنان حدود سى سال از دین و آموزه هاى اهل بیت علیهم السلام دور بوده و اجازه نیافته اند با تعالیم دین آشنا شوند و عقاید، احكام و اخلاق اسلامى را فراگیرند، به هزاران نفر امثال شما نیاز دارند تا از طریق شما، میلیون ها كتاب درباره اصول دین، احكام و اخلاق و آداب اسلامى در اختیار آن ها قرار گیرد و با تعالیم دین آشنا شوند. البته فعلاً نیز كم و بیش فعالیت هایى انجام مى گیرد.
باید به فكر و آماده باشید كه با آزاد شدن عراق، میلیون ها جوان شیعه را كه سى سال تحت تأثیر تبلیغات دشمنان اسلام و نبودن تبلیغات دینى از آموزه هاى اسلام بى خبر مانده اند، نسبت به احكام دین آگاه كنید. هم اكنون در این باره فكر و برنامه ریزى كنید تا هنگامى كه عراق آزاد شد، بتوانید از این آزادى در جهت گسترش مكتب اهل بیت علیهم السلام كمال استفاده را ببرید.
52- جوانان، آینده سازان عراق
به نظر من، جوانان کربلا و جوانان عراق به طور کلی، آینده عراق را رقم خواهند زد و آن را می سازند. اینان در آینده ادیبان و استادان دانشگاه ها خواهند شد و حتی ممکن است زمام امور و اداره کشور را در دست بگیرند، لذا وظیفه داریم جوانان را به حدیث شریف ثقلین که رسول مکرم اسلام صلی الله علیه وآله امت مسلمان را بدان سفارش کردند، توجه دهیم، آنجا که می فرمایند: «إنی تارک فیکم الثقلین: کتاب الله وعترتی أهل بیتی، ما إن تمسکتم بهما لن تضلوا بعدی أبداً؛ من دو [امانت] گرانبها در میان شما برجای می نهم: کتاب خدا و عترتم، خاندانم. هرگاه به آن دو تمسک جویید، پس از من گمراه نخواهید شد».
53- پاک ترین حکومت
پاک ترین و بهترین حکومت در جهان حکومتی است که برپایه اخلاق و فضیلت استوار باشد؛ حکومتی که مولایمان حضرت بقیة الله الأعظم آقا امام زمان عجّل الله تعالی فرجه الشریف آن را برپا خواهند کرد. جوانان ما که در آینده، همه کاره عراق و جهان خواهند بود، ان شاء الله تعالی، باید با حکومت آن حضرت آشنا شوند. بدانیم که حکومت آینده عراق از آنِ جوانان ماست و مراجع تقلید و شیوخ عشایر عراق از جوانان امروز برخواهند آمد. بازرگانانمان نیز از همین قشر برخواهند خواست. در یک کلام جوانان امروز در آینده محور سیاست و اقتصاد و حوزه های علمیه خواهند بود و در آینده، همه چیز بر وجود آنان استوار خواهد شد، لذا ما و جوانان می بایست نسبت به شناخت این فرهنگ مسئولیت پذیر باشیم تا در آینده به مرحله اجرا درآید و زمینه ساز ظهور منجی عالم بشریت حضرت صاحب الزمان عجل الله تعالی فرجه الشریف شود.
54- اهمیت نامه امیرمومنان علیه السلام به مالک اشتر
بهتر آن است که مسئولان عراق، نامه امیرمومنان علیه السلام به مالک اشتر را (هنگامی که وی را به استانداری مصر گماشتند)، دستور و مبنای کار خود قرار دهند و در محتوای آن تأمل کنند و در ساختن و اداره عراق، الگوی عملی خویش قرار دهند.
این نامه امام علیه السلام جنبه های سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و غیر آن را دربردارد و بهترین و مترقی ترین قانون اساسی برای عراق و جهان به شمار می رود و با عمل به آن، عراق روی آسایش و رفاه را خواهد دید و در نتیجه برای منطقه و جهان نیز الگو خواهد شد. البته شایسته است که مسئولان عراقی در تمام زمینه ها سیره امیرمومنان علیه السلام را مبنای روش، مدیریت و کشورداری خود قرار دهند.
مسئولان عراق باید به جوانان اهمیت داده و در راه رشد فکری و فرهنگی آنان سخت بکوشند و آنان را برپایه آموزه های صحیح برگرفته از فرهنگ اهل بیت علیهم السلام بپرورانند و آنان را به حال خود رها نکنند که همانا دشمن در کمین است.
از آزادی های موجود برای رشد و توسعه فکری، اعتقادی و اخلاقی جوانان استفاده کرده و آنان را نیک بپرورانید، چراکه جوانان به کمونیسم، بعثی گرایی، امپریالیسم، الحاد و فساد اخلاقی که در سایه آزادی افسار گسیخته موجود رو به فزونی است، گرایش پیدا کرده اند. شما مسئولانه با این موضوع تعامل داشته باشید و نسبت به توسعه فکری آنان اهتمام ورزید.
55- شکوه اربعین
من از این جا از جمعیت میلیونی عراقی و جمیعت های مؤمنی که از خارج عراق، سواره و پیاده در راهپیمایی های بزرگ مراسم زیارات اربعین و غیراربعین به سوی مرقد مطهر امام حسین علیه السلام سیل آسا روان می شوند، تشکر می کنم؛ افرادی که باوجود مشکلات فراوان در عراق و اقدام های ددمنشانه و انفجارهای گروه های کفرپیشه و کینه توز ناصبی، بی پروا در راه امام خود جان و تن می دهند.
همچنین از تمام مؤمنانِ دوستدار خاندان رسالت و ولایت در سراسر گیتی که به مناسبت عاشورا و اربعین امام حسین علیه السلام شعائر مقدس حسینی را برگزار می کنند، تشکر و قدردانی کرده، در هر نماز و پس از هر نماز و اوقات بافضیلت دعایشان می کنم و اصلاح امور و برآورده شدن نیازهایشان را از خدای متعال مسألت دارم و اینکه حضرت حق تعالی آنان را مورد عنایت خاص خود قرار دهد، چنانکه حضرتش این وعده را به واسطه پیامبر گرامی اش به امام حسین علیه السلام داد.
56- سعادت جامعه
سعادت جامعه بشر در گرو عمل به مضامین و فرمان قرآن کریم است.
رسول خدا صلی الله علیه وآله فرموده اند: «فَإِذَا الْتَبَسَتْ عَلَیْکُمُ الْفِتَنُ کَقِطَعِ اللَّیْلِ الْمُظْلِمِ فَعَلَیْکُمْ بِالْقُرْآنِ فَإِنَّهُ شَافِعٌ مُشَفَّعٌ وَمَاحِلٌ مُصَدَّقٌ، وَمَنْ جَعَلَهُ أَمَامَهُ قَادَهُ إِلَی الْجَنَّةِ، وَمَنْ جَعَلَهُ خَلْفَهُ سَاقَهُ إِلَی النَّارِ، وَهُوَ الدَّلِیلُ یَدُلُّ عَلَی خَیْرِ سَبِیلٍ، وَهُوَ کِتَابٌ فِیهِ تَفْصِیلٌ وَبَیَانٌ وَتَحْصِیلٌ؛ چون [امر] فتنه ها همانند شب دیجور بر شما مشتبه [و بازشناختن حق از باطل ناممکن] شد، بر شما باد به قرآن که شفاعت کننده ای است که شفاعتش مقبول و شکایتش تصدیق شده است. هرکس آن را پیش روی خود قرار دهد (پیشوای خود سازد)، به سوی بهشت پیش می بردش وهرکس آن را پشت سر افکند، به سوی آتش دوزخ سوقش می دهد. و آن (قرآن) راهنمای به سوی بهترین راه هاست و کتابی است که تفصیل و بیان و تحصیل در آن گرد آمده است».
دو تن از ادیبان عرب، که یکی شان مسلمان و دیگری مسیحی بود، در یکی از دیدارهایشان فرد مسیحی به رفیق مسلمان خود گفت: کتاب دینیِ شما، یعنی قرآن، کتابی منحصر به فرد است و همانندی ندارد، اما شما مسلمانان در ستایش آن بسیار غلوّ می کنید.
ادیب مسلمان گفت: با این گفته تو موافق نیستم، چراکه ما مسلمانان هنوز جایگاه و عظمت قرآن را در نیافته ایم و این کتاب آسمانی بالاتر از آن است که درباره اش می گوییم و تو شنیده ای.
ادیب مسیحی گفت: من اندوخته علمی فراوانی دارم و نیک می دانم که درباره غلو شما نسبت به قرآن چه می گویم.
مرد مسلمان گفت: این گونه نیست، ما نسبت به قرآن کوتاهی کرده ایم و هنوز قدر و عظمت قرآن را نشناخته ایم. حال اجازه بده از تو چیزی بخواهم و مرد مسیحی پاسخ مثبت داد.
ادیب مسلمان گفت: جمله ای عربی، اما بسیار کوتاه و شیوا درباره جهنم برایم بیاور، به این مضمون که «جهنم چنان بزرگ است که هرچه انسان و غیرانسان در آن بریزند پر نخواهد شد».
مرد مسیحی پس از تأملی بسیار، جمله ای بیان کرد که مقبول مرد مسلمان نیفتاد و بدین ترتیب 22 عبارت ساخت، اما مرد مسلمان قانع نشد. مرد مسیحی گفت: من دیگر شیواتر از جمله آخر به ذهنم نمی رسد و فکر نمی کنم جمله ای به این زیبایی و شیوایی یافت شود.
مرد مسلمان گفت: کتاب ما قرآن، عبارتی در این باره دارد که می فرماید: «یَوْمَ نَقُولُ لِجَهَنَّمَ هَلِ امْتَلأْتِ وَتَقُولُ هَلْ مِنْ مَزِیدٍ؛ آن روز که [ما] به دوزخ می گوییم: آیا پر شدی؟ و می گوید: آیا باز هم هست؟».
مرد مسیحی با شنیدن این آیه از بلاغت و فصاحت قرآن شگفت زده شده، مدهوش بر زمین افتاد و پس از بازگشت به حال اول خود به دوست مسلمان خود گفت: هرچه شما مسلمانان درباره قرآن می گویید درست و بجاست.
عراق و مردم بزرگوار آن، به ویژه نسل جوان (دختر و پسر) چندین دهه مظالم و ستمکاری حاکمان آن سامان را تحمل کردند و اسلام در پس پرده خیانت حاکمان قرار گرفته بود؛ حقیقتی که ما و شما آن را با تمام وجود در آغاز به قدرت رسیدن حزب بعث لمس کردیم و من در چندین زندان زندانی شدم و همانند دیگر زندانیان بی گناه طعم تلخ پاره ای از سخت ترین شکنجه ها را چشیدم.
خوشبختانه امروز آزادی نسبی در عراق وجود دارد، لذا باید ملت عراق به ویژه جوانان را از فرهنگ قرآن کریم و اسلام اصیل برخوردار کرد.
57- شعار و منش شیعیان
باید دانست که پایمردی و استواری، شعار و منش شیعیان در طول تاریخ است که باید به آن ملتزم بود، چنانکه خدای متعال در قرآن کریم می فرماید: «یَاأَیُّهَاالَّذِینَ آمَنُواْ إِذَا لَقِیتُم ْفِئَةً فَاثْبُتُواْ؛ ای کسانی که ایمان آورده اید، هنگامی که با گروهی (در میدان نبرد) رو به رو می شوید، ثابت قدم باشید».
این آیه کریمه شعار عملی رسول خدا صلی الله علیه وآله و حضرت علی علیه السلام بود و شعار دیگرشان گذشت بود که فرموده اند:
«ملکنا فکان العفو منا سجیة *** فلما ملکتم سال بالدم أبطح»
«چون ما قدرت یافتیم، گذشت را پیشه کردیم، و چون شما به قدرت رسیدید، بیابان ها بستر خون شد».
امیرمؤمنان حضرت علی علیه السلام نیز با پیروی از همین روش و شیوه والای اخلاقی رسول خدا صلی الله علیه و آله پس از پایان جنگ جمل فرمودند: «مننت علیهم کما منّ رسول الله صلی الله علیه وآله علی أهل مکّة؛ بر اینان منت نهادم [و از کارشان چشم پوشیدم]، چنانکه رسول خدا صلی الله علیه وآله بر اهل مکه منت نهاد [و کارهایشان را بر آن ها بخشید]».
امیرمومنان امام علی علیه السلام پس از اتمام جنگ جمل هیچ یک از آتش افروزان جنگ برضد خود را نه کشت، نه شکنجه کرد و نه به بند کشید. پس شما نیز به این دو خصلت پایبند باشید.
58- آینده سازان عراق
جوانان عراق، پسر و دختر، در تمام زمینه ها آینده سازان عراق هستند. این قشر از جامعه امروز به آموزش و پرورش یافتن برپایه فرهنگ اسلام، که همان فرهنگ قرآن و عترت و سفارش شده از جانب رسول خدا صلی الله علیه وآله است، سخت نیازمندند. این قشر جوان امروز هدف انواع جریان های گمراه و گمراه کننده و گرایش های منحرف داخلی و خارجی هستند، چراکه اصحاب گرایش های انحرافی برای فاسد کردن اخلاق و اعتقادات جوانان سخت و با تمام توان می کوشند. از این رو، بر همگان واجب و بایسته است که از فرصت های موجود و مبتنی بر آموزه های اهل بیت علیهم السلام برای سامان بخشیدن به کیان جوانان این کشور بهره جویند تا آنان برای ساختن عراقِ آینده، افرادی شایسته و صالح باشند.
59- ملت وفادار به امام حسین علیه السلام
متأسفانه و دردمندانه امروزه شاهد آنیم که عراق اهل بیت علیهم السلام و ملت مظلوم، شکیبا، مقاوم و نستوه آن، در دریایی متلاطم از مشکلات غوطه ور هستند، اما این ملت جز امام حسین علیه السلام را نمی پذیرند و هماره شتابنده و پایا و پویا از شعائر مقدس امام حسین علیه السلام حمایت و صیانت می کنند. در روزگار بنی امیه و بنی عباس و در سه دهه سیاه حاکمیت دین ستیزان بر عراق، امام حسین علیه السلام حتی یک زائر در کنار قبر مطهر خود نداشتند، اما امروز شما و جهانیان شاهد حرکت عظیم و شگفت انگیز و شکوهمند زائران امام حسین علیه السلام برای حضور در روز اربعین در حرم قدسی و ملکوتی آن حضرت هستید؛ چیزی که در تاریخ مانند و سابقه نداشته است. دست و دل بازی، بخشندگی و گذشتن از داشته ها و وقت و تمام فداکاری های ملت عراق برای برگزاری هرچه شکوهمند زیارت مقدس اربعین بسیار شکوهمند و باارزش است. من از تمام کسانی که در بزرگداشت شعائر مقدس حسینی در سراسر جهان می کوشند، به ویژه فعالان در امر برگزاری زیارت مقدس اربعین، که امروزه از مهم ترین شعائر حسینی است، قدردانی و تشکر می کنم.
60- پرورش جوانان عراقی با روحیه همزیستی
رسول خدا صلی الله علیه وآله در آغاز بعثت مبارک خود در مسجد الحرام ـ که صدها بت در داخل و خارج کعبه وجود داشت و مردم بسیاری برای ادای مراسم حج در آن جا گرد آمده بودند ـ خطبه ای خواندند. ایشان طی این خطبه عبارتی بیان کردند که در اوج فضیلت و والایی و انسانیت است، ایشان فرمودند: «جئتکم بخیر الدنیا والآخرة؛ من خیر دنیا و آخرت را برای شما آورده ام».
ازجمله اجزای خیر دنیا و آخرت که رسول خدا صلی الله علیه وآله مردم را به آن بشارت داد، همزیستی بود و من نیز به یک سخن، پایبندی به این امر را به همگان، به ویژه مردم عراق، توصیه و سفارش می کنم.
نه تنها جوانان خانواده و عشایر خود، بلکه همه جوانان عراقی را با روحیه همزیستی بپرورانید.