1- تاریخ پیامبر صلی الله علیه وآله گواه آن است که ایشان بسیار خشونت ستیز و صلح طلب بودند.
2- پرهیز از جنگ طلبی را به حق باید یکی از ابتکارات و فضائل رسول خدا صلی الله علیه وآله دانست.
3- یکی از امور مهمی که جوانان نباید از آن غفلت کنند، مطالعه تاریخ پیامبر اسلام صلی الله علیه و آله است. در این خصوص هشت مجلد از کتاب گرانسنگ بحار الأنوار، تألیف علامه مجلسی رحمه الله که به زندگانی و سیره پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله اختصاص داده شده، منبع موثق و مبسوطی است.
4- می سزد که در یک کار گروهی، خاصه اگر به دست جوانان پرتوان و خوش ذوق انجام شود، تاریخ حضرت رسول صلی الله علیه وآله از میان روایات ایشان و ائمه معصومین علیهم السلام استخراج و در قالب کتابی مفصل و در مجلاتی چند تحویل علاقه مندان تاریخِ آن حضرت شود.
5- رسول گرامی اسلام صلی الله علیه وآله هیچ گاه آغازگر جنگ نبودند.
6- حضرت رسول صلی الله علیه و آله هیچگاه به کسی زور نگفتند، حتی با منافقان کارشکن ـ که ده ها آیه قرآن در مذمت آن ها نازل شده است ـ جنگی را برپا و به سوی هیچ قوم و مملکتی لشکرکشی نکردند.
7- تبیین و اشاعه رفتارهای پیامبر صلی الله علیه و آله نیز راهکار خوبی برای رفتارشناسی آن جناب به دست پژوهندگان حقایق تاریخی می دهد.
8- امروزه متأسفانه عملکرد حکومت ها به گونه ای است که بهره چندانی از اسلام نبرده اند. کشورهایی که حتی قانون اعدام در کشورشان نیست، اگر کسی جاسوسی بکند، دست کم او را به مدت طولانی حبس می کنند. چه دور است رفتار این حکومت ها از رفتار بی نظیر پیامبر صلی الله علیه وآله با جاسوس!
9- پیامبر صلی الله علیه وآله سیاست، جنگ و همه چیز را بر روی اخلاق بنا کردند. یک مورد تاریخ ذکر نکرده است که ایشان آغازگر جنگ باشد. حتی هنگامی که دشمن به مصاف او می آمد و در برابر او صف آرایی می کرد، آغازگر جنگ نبود و تا هنگامی که دست به شمشیر نبرده و نیزه نینداخته بودند، به یاران خود رخصت حمله نمی داد.
10- پیامبر صلی الله علیه وآله هیچ گاه غیر مسلمانان و حتی یهودیان را مجبور به پذیرش اسلام نکرده و فرهنگ دین خویش را بر آنان تحمیل نکردند، بلکه نکات فرهنگی و عقیدتی را به صورتی زیبا و جذاب و به طور مکرر مطرح می ساختند تا سرانجام اثر گذاشته و افراد با میل و رغبت خویش و با آزادی کامل اسلام و فرهنگ آن را بپذیرند.
11- امروز در کشورهای غیراسلامی و متأسفانه در بسیاری از کشورهای اسلامی ظالم، ظلم و تعدی به مردم فراوان گشته است؛ چیزی که در سیره رسول خدا صلی الله علیه وآله هیچ جای و جایگاهی نداشت و اگر امروز حدّاقلی از سیره پاک آن حضرت و عترت پاک ایشان که در تعامل با مردم به کار می بردند، در هرجایی به کار رود و اِعمال شود، به همان اندازه از دامنه ظلم برچیده می شود.
12- اگر سیره آن رسول رحمت صلی الله علیه وآله پیاده و اجرا می شد، حتی یک انسان گرسنه یا یک مورد ظلم، ظالم و مظلوم یافت نمی شد؛ لذا رسول خدا صلی الله علیه وآله بنا بر مسئولیت مبشر بودن که خدای متعال بر عهده ایشان قرار داده بود، پیام خود را در این زمینه و معنا به همگان ابلاغ می فرمودند.
13- می توانیم رسول گرامی اسلام صلی الله علیه وآله و سیره ایشان را مصداق نمونه و الگویی بی نظیر در تمام دوران های تاریخ به جهانیان معرفی کنیم.
14- رسول خدا صلی الله علیه و آله در تعامل با مسلمانان و کافران و منافقانِ نیرنگ باز رفتاری بی مانند داشتند و این کنش حضرت در حالی بود که اصحابِ به ظاهر مسلمان اما منافقِ ایشان چندبار به ترورشان اقدام کردند، ولی موفق نشدند. بی تردید حضرت از تمام جهات بی نظیر بودند.
15- باتوجه به اینکه رسول خدا صلی الله علیه وآله رئیس حکومت بودند و برای هرکاری توان داشتند، اما بزرگوارانه رفتار منافقان را نادیده می گرفتند و این منش و روش در تمام طول تاریخ بی مانند و بی نظیر است.
16- در جایی ندیده و حتی نشنیده ام که آن حضرت یکی از عوامل ترور خود را حبس کرده یا مورد بازخواست قرار داده باشند، چه رسد به این که اعدام کرده باشند. تردید ناپذیر این است که اگر همین یک مورد در سراسر جهان، به ویژه در کشورهای اسلامی سرمشق قرار می گرفت، مشکلاتی که غالب کشورهای اسلامی را دربر گرفته است وجود نمی داشت.
17- رسول خدا صلی الله علیه وآله به حذیفه فرمودند که رئیس حکومت، نباید یاران و اطرافیان خود را بکشد و در جایی دیگر فرمودند که هرچند مستحق کشته شدن باشند.
18- ما می توانیم سرفرازانه رحمة للعالمین، یعنی حضرت محمد مصطفی صلی الله علیه وآله را به جهانیان عرضه کنیم و به داشتن چنین شخصیت والا و الهی افتخار کنیم و بدانیم که ایشان و شیوه حکومتشان در گذشته و حالِ دنیا بی نظیر بوده و هست و خواهد بود.
19- بایسته توجه است که اگر رسول خدا صلی الله علیه وآله و شیوه حکومتی حضرتش را به جهانیان به گونه ای معرفی کنیم که آنان باور کنند و آموزه های او را به کار ببندند، دنیایشان از رفاه و سعادت آکنده خواهد شد.
20- اگر کشورهای اسلامی راه و روش رسول خدا صلی الله علیه وآله را نپذیرند، مبادا سبب شود از معرفی و شناساندن ایشان به جهانیان غفلت شود؛ چراکه آن بزرگوار مختص به یک فرسنگ، منطقه و یا قوم و نژاد خاصی نبوده، بلکه مژده دهنده، هشدار دهنده و هدایتگر و رحمت برای تمام جهانیان هستند.
21- چنان که کلماتی چون «یا أیها الناس» نشان می دهد و تصریح دارد، آن رسول، رحمتی برای جهانیان و هدایت و سعادتِ تمام آفریدگان را خواهان است.
22- همگان باید بدانند که مشکلات موجود در زندگی ها و جوامع بشری نتیجه بیگانگی و دوری از پیامبر رحمت صلی الله علیه وآله است و اینکه آموزه های رسول الله صلی الله علیه وآله مطرح و پیاده نمی شود.
23- تردیدی نیست که رسول خدا صلی الله علیه وآله عین و تمامیت فضیلت هاست. دشمنان به ایشان نسبت های ناشایست و ناروا دادند و منافقان بر حضرتش دروغ بستند، ولی حتی یک مورد سراغ نداریم که ایشان برخورد و واکنش منفی نشان داده باشند. اگر امروزه این مطلب را ما مسلمان ها به جهانیان عرضه و معرفی نکنیم چه کسی و چه زمانی چنین کاری را خواهد کرد.
24- آن بزرگوار، از کفار، مشرکان و منافقان و همینطور از دوستان نادان، سختی ها و مشکلات فراوانی دیدند، ولی در عین حال هیچ گاه از هیچ یک از آنان شکایت نکردند.
25- نقاط قوت منحصر به فرد و درخشان تاریخ رسول خدا صلی الله علیه وآله را بشناسید و آن را نه تنها به مسلمانان، بلکه به جهانیان برسانید.
26- اخلاق والای پیامبر اکرم صلی الله علیه وآله عامل مهمی در جذب بسیاری از انسان ها به دین اسلام بود.
27- اخلاق رسول خدا صلی الله علیه وآله تأثیر عمیقی بر نفوذ اسلام در جانِ انسان ها داشت، که به عقیده بنده مهم ترین عامل پیشبرد اسلام همین اخلاق والای ایشان بود.
28- کسی در اخلاق همتا و همپای پیامبر اسلام صلی الله علیه وآله نیست. مطالعه کتاب های تاریخ ـ البته نه کتاب هایی که برخی نسبت های ناروا به پیامبر صلی الله علیه وآله داده اند ـ همچون بحارالانوار به ویژه جلدهای 15 تا 22 آن در شناخت سیره و اخلاق آن بزرگمرد بسیار سودمند است.
29- نکته قابل تأمل در سیره پیامبر اکرم صلی الله علیه وآله و امیرمؤمنان علیه السلام و حتی امام حسین علیه السلام این است که آنان هرگز آغازگر جنگ نبوده اند.
30- جنگ های پیامبر صلی الله علیه وآله همه حالت تدافعی داشته و خود جنگی را آغاز نکرد.
31- تاریخ اسلام مالامال از اخلاق نیک پیامبر صلی الله علیه وآله و داستان های شگفت آور از تحمل رنج ها و مشقت هایی است که پیامبر بزرگوار اسلام در راه تبلیغ و گسترش آیینِ خدا به جان دل خرید.
32- ایشان با بیانِ دلنشین و سخنان روح افزای خود مردم را در هر گوشه و کنار و هر فرصت و مناسبتی که می یافت به دینِ مبین اسلام فرا می خواند.
33- سرورمان حضرت رسول اکرم صلی الله علیه وآله گرامی ترین افراد بشر در تمام عمرِ هستی بودند و بالاترین نیرو را خدای متعال در وجود مبارک ایشان قرار داد و حضرتش در اخلاص، جوشش روحی و تأثیر کلام همانند نداشته و نخواهد داشت.
34- یهودیان که سر سخت ترین دشمنان اسلام بودند، براثر قوانین متعالی و منش والا و کریمانه پیامبر صلی الله علیه وآله گروه گروه به آیین اسلام گراییدند.
35- بهترین تبلیغ برای اسلام نشان دادن اقدامات رسول خدا صلی الله علیه وآله و اهل بیت صلوات الله علیهم اجمعین و رفتار آن بزرگواران با مخالف ومؤالف است.
36- سیره والای پیامبر صلی الله علیه وآله و اهل بیت علیهم السلام اگر به درستی برای جهانیان تصویر شود، از تمام داشته های غیرمسلمانان ـ اعم از رفتارهای مدنی، قوانین ضامن حقوق بشر، آزادی های امروز، عدالت اجتماعی، رحمت، انسانیت، اخلاق، شیوه ها و اندیشه های والایی که حتی دل دشمنان را به خود جذب می کند ـ نیز برتر و متعالی تر خواهد بود.
37- این وظیفه همه ما اعم از زن، مرد، عالم، تاجر، تحصیل کرده، کاسب و از هر طبقه و گروه سنی است که هریک به فراخور فهم و توانی که خدا روزی مان فرموده، اسلام محمد و علی صلوات الله علیهما وآلهما را به گوش جهانیان برسانیم.
38- در دوران حکومت نبوی هیچ مخالف سیاسی مورد شکنجه و آزار و حبس قرار نگرفت. در دوران حکومت مولای متقیان علی علیه السلام نیز ـ که بر نیمی از سرزمین های آن روز کره خاکی حکم می راندند ـ با وجود مخالفان فراوان سیاسی حضرت آنان را مورد حبس، شکنجه و تعقیب قرار ندادند.
39- رسول خدا صلی الله علیه وآله سنت هایی در میان ما بنیاد نهادند و سزاوار است که مؤمنان و مسلمانان و همه مردم این سنت ها را محترم بشمارند، به آن عمل کنند و دیگران را نیز به عمل کردن به این سنت های نیکو تشویق نمایند؛ چراکه عمل به سنت های نبوی و گسترش آن ـ خواه واجب باشند و خواه مستحب ـ نوعی عبادت است و آثار نیکوی دنیوی و ثواب فراوانی در جهان آخرت به همراه دارد.
40- کسی که سنت پیامبر صلی الله علیه وآله را زنده می دارد، علاوه بر پیامدهای نیکوی دنیوی در آخرت پاداش عظیمی در انتظار او خواهد بود.
41- تمام آنچه در قرآن است جزء اخلاق نبوی است و آیات قرآن آینه تمام نمای رفتار و سیره و سلوک ایشان است.
42- بر همه زنان و مردان باایمان ـ به ویژه جوانان ـ لازم است به سنت آن حضرت رفتار کنند و شیوه ایشان را در عبادات، معاملات، گفتار و کردارشان مدنظر قرار دهند.
43- چنان كه مى دانیم رسول خدا صلی الله علیه وآله از زمان جاهلیت «الصادق الأمین» خوانده مى شد و كفار ایشان را به این نام مى شناختند و در راستگویى و امانت دارى ایشان كم ترین تردیدى نداشتند. این اعتماد از آن رو نسبت به پیامبر صلی الله علیه وآله به وجود آمده بود كه سال ها در محیط مكه و در میان مردم زندگى مى كردند و مردم آن سامان رفتار و گفتار ایشان را از نزدیك دیده بودند.
44- آن بزرگوار با همین خُلق آسمانى، ملكات فاضله قدسى، رحمت، رأفت، بزرگوارى و خویشتن دارى و گذشت توانست مشركان متعصب و بت پرستان سرسخت و نادان را به دین محمدى فرا خواند.
45- در حقیقت و در درجه اول، اخلاق عظیم و ویژگى هاى رحمانى بود كه افراد شبه جزیره را مسلمان كرد، نه امور خارق العاده اى چون تسبیح گفتن سنگریزه و شق القمر و ... . در واقع پیامبر صلی الله علیه وآله براى همه مردم رحمت است.
46- بى شك از طریق معجزه یا مانند آن شخصیت پیامبر اکرم صلی الله علیه وآله دگرگون نشد، بلكه گذشت، بزرگوارى، سخنان حكیمانه، آیین آسمانى، ملكات قدسى و جان تابناك رسول الله صلی الله علیه وآله بود كه در روح سركش و شرك آلود مردم شبه جزیره تأثیر نهاد و آنان را به پذیرش دعوت آن حضرت واداشت. همین روح بزرگ است كه مشرك و نصرانى را دگرگون مى كند و از دل ظلمات جزیرة العرب افرادى چون ابوذر بیرون مى آورد.
47- بى شك نوع برخورد و رفتار نرم و آسمانى رسول الله صلی الله علیه وآله در گرایش مردم به آیین جدید اثر مهمى داشت.
48- سخنان آن بزرگوار ـ كه نسبت به مردم دل سوز و شفیق و براى هدایت آنان حریص بود ـ از ژرفاى جان روشن شان بر مى خواست و لاجرم در عمق جان هاى تیره مردم آن سامان نفوذ مى كرد و بر دل هایشان مى نشست.
49- در روایتى آمده است: «كان رسول الله صلی الله علیه وآله ممراض؛ پیامبر صلی الله علیه وآله پیوسته بیمار بود». پرواضح است كه بیمارى ایشان نتیجه دل سوزى براى مردم و نخوردن و بخشیدن به گرسنگان بود و از دیگر سو از آسایش و استراحت خود مى كاست تا به مردم خدمت كند. چنین شخصیتى با آن همه از خود گذشتگى و محبت و خدمت به مردم مورد ناسپاسى قرار مى گرفت.
50- سلیم بودن به حكم پیامبر صلی الله علیه وآله و رضامندى كامل از فرمان ایشان، همیشه بایسته است.
51- همه مى دانیم كه دینار و درهم هاى زیادى براى حضرت مى آوردند و پیامبر اكرم صلی الله علیه وآله آن ها را میان مسلمانان تقسیم مى كردند. ایشان چند روزى پیش از رحلت شان زره خود را نزد مردى یهودى به نام «ابو السمحه» گرو گذاشتند و از او چند صاع (هر صاع سه كیلوگرم) جو براى نیازهاى خانواده خود گرفتند.
52- میلیون ها پول به دست رسول خدا صلی الله علیه وآله مى رسید، ولى حضرت از آن ها استفاده شخصى نمى كردند. مگر ایشان برگزیده خدا، صاحب اختیار و رئیس حكومتى سترگ نبودند؟ چه چیزى ایشان را از استفاده از موجودى بیت المال باز مى داشت؟ بى تردید مهم ترین عامل خداترسى بود.
53- در روایت آمده است كه آن حضرت فرمودهاند: «من دیشب خوابم نبرد، زیرا یك یا دو درهم (تردید از گوینده) كه باید به مستحق آن مى رساندم نزد من مانده بود». توجه داشته باشیم كه حضرت آن مقدار ناچیزى را براى مستحق آن در نظر گرفته بودند و باید به او مى رساندند. این فرار از آتش خوف از خداى متعال است.
54- حضرت رسول خدا صلى الله علیه وآله همانند برادران مرسل خود آمده بود تا انسان ها را با هر اندیشه و منش به راه راست فرا خواند. او چنان رفتار مى كرد كه دوست و دشمن به پاكى و امانت دارى و درستكارى اش به هنگام داورى اقرار داشتند و به یك سخن او تبلور همه اخلاق بود.
55- حضرت شان با سخن و عمل قوانین جاهلى را باطل مى كردند كه از آن جمله، قانون رایج «مالیات بر ارث» بود. در چنان فضایى پیامبر صلى الله علیه وآله فرمودند: «من مات وترك مالاً فلأهله ومن ترك دَیناً أو ضَیاعاً فإلی وعلیّ؛ هركس بمیرد و مالى برجاى نهد، از آنِ خانواده (وارث) اوست و هركس بمیرد و وامى برگردن داشته باشد، یا نان خورى از خود باقى گذارد، [گزاردن وام و تأمین نیاز عائله او] بر من است و نزد من آیند».
56- بینش و تعهد پذیرى پیامبر گرامى اسلام این پیام آشكار را به همراه دارد كه اسلام تنها به مسائل معنوى و آخرت عنایت نداشته كه امور مادى جامعه و ایجاد اقتصادى سالم -كه سیاست سالم، امنیت و جامعه سالم به ارمغان مى آورد- را در عمل مدنظر قرار داده است.
57- شیوه حكومتى رسول خدا و امیرمومنان علی صلوات الله علیهما وآلهما به راستى مایه افتخار و سربلندى است.
58- بیان پیامبر صلى الله علیه وآله آنچنان جذابیت داشت و براى كسانى كه مسلمان مى شدند آسایش خیال به همراه مى آورد كه مردم دسته دسته به اسلام مى گرویدند.
59- حقیقت این است كه مردم زمانى كه اسلام را در گفتار و رفتار پیامبر صلى الله علیه وآله دیدند، به فرموده قرآن كریم «دسته دسته به دین خدا درآمدند».
60- اگر همان شیوه رسول خدا صلى الله علیه وآله و امیرمومنان علیه السلام در صدر اسلام، براى جذب افراد به اسلام مورد عمل قرار گیرد، سپس در هرجاى این جهان و حتى در كانون كفر بیان شود، بى تردید جز معاندان و سركشان همگى بدان تن خواهند داد و آموزه هاى والاى اسلام را دستورالعمل زندگى خویش قرار مى دهند.
61- به شرطى در گسترش اسلام و تعالیم معصومان علیهم السلام مى توان موفق بود كه یكایك ما روش پیامبر صلى الله علیه وآله و جانشین برحقش امیرمومنان علیه السلام را ابتدا در خانه و در برخورد با افراد خانواده به كار ببندیم و در این صورت رفتار ما اطرافیان را تحت تأثیر قرار خواهد داد.
62- به پیامبر صلى الله علیه وآله نگریستن و آن حضرت را به عنوان الگوى ارائه شده ازسوى قرآن پذیرفتن، انسان به ویژه اهل علم را به پیروى عملى از رسول خدا صلی الله علیه وآله وامى دارد.
63- رسول گرامی اسلام صلی الله علیه وآله بهترین الگو در تمام فضائل اخلاقى از جمله مردم دارى است؛ چراكه حضرتش حتى با دشمنان اسلام راه مدارا را در پیش گرفت و این نكته براى ما كه از پیروان ایشانیم درس آموز است.
64- انسان باید از درك و فهم عمیق برخوردار باشد تا مصلحت سنجى و دوراندیشى پیامبر صلى الله علیه وآله را بفهمد.
65- بى تردید مدارایى كه پیامبر صلى الله علیه وآله با مشركان مى نمود سبب شد مسلمانان را نجات دهد و جایگاهشان را در مكه تقویت كند.
66- از ویژگى هاى اخلاقى رسول خدا صلی الله علیه وآله این بود كه در موضع گیرى نسبت به افراد، انعطاف پذیر بودند و دیگر معصومین علیهم السلام نیز در این مسئله از ایشان پیروى مى كردند.
67- انسان باید رفتار پیامبر صلى الله علیه وآله را الگوى عمل خود قرار دهد و خود را به گونه اى تربیت كند كه حتى اگر ازسوى دشمنش در معرض بدترین رفتار قرار گیرد، باز هم او را نفرین نكند.
68- ولایت پیامبر خدا صلى الله علیه وآله نسبت به جان مسلمانان از خودشان بیشتر است، چه رسد به اموال آنان و این از جمله قواعد ثابت فقه اسلامى و فقه قرآنى و از مسلّمات غیرقابل تشكیك همه مذاهب اسلامى است.
69- اگر اخلاق پیامبر خدا صلى الله علیه وآله را سرمشق رفتار خود قرار دهیم، فرزندان صالحى به اجتماع تحویل خواهیم داد.
70- پیامبر خدا صلى الله علیه وآله مشركان را با اخلاق و رویى گشاده به اسلام هدایت كردند. یهودیان، مسیحیان و افرادى كه ایمان سستى داشتند، همه براثر اخلاق سازنده پیامبر صلى الله علیه وآله به مسلمانانى مؤمن و پرهیزگار تبدیل شدند.
71- هم پدران و مادران و هم فرزندان باید از اخلاق پیامبر خدا صلى الله علیه وآله سرمشق بگیرند.
72- در روایت دارد كه بارها پیامبر صلى الله علیه وآله غذاى منحصر به فرد خودشان را، كه یك پیمانه شیر یا تكه اى نان و خرما و یا دیگر غذاهاى بسیار ساده بود، به كسانى مى بخشیدند كه هیچ خوراكى نداشتند و خودشان با شكم گرسنه سر بر بالین مى گذاشتند.
73- مورخان در شرح حال آن حضرت نوشته اند، ایشان حَجَر مَجاعه به شكمشان مى بستند. توجه به این مسئله مهم است كه بدانیم زمانى پیامبر صلى الله علیه وآله با این همه مشكل زندگى مى كردند كه در مدینه رئیس حكومت بودند و میلیون ها درهم و دینار به دستشان مى رسید، اما همه را میان مسلمانان توزیع مى كردند و براى خودشان سهمى بیش از سهم دیگر مسلمانان بر نمى داشتند.
74- تاریخ زندگى پیامبر صلى الله علیه وآله در منابع روایى و تاریخى از جمله چند جلد از كتاب بحارالأنوار موجود است. شایسته است با مطالعه زندگى ایشان با شیوه زندگى و اخلاق ایشان بیشتر آشنا شوید.
75- بنا به گواهى تاریخ، پیامبر صلى الله علیه وآله در اتاقى حدوداً سه متر در سه متر زندگى مى كردند كه نیمى از آن را با حصیر فرش كرده بودند و نیم دیگر آن خاك بود.
در روایت دارد كه ازدواج امیرمؤمنان و حضرت زهرا علیهما السلام در همین اتاق صورت گرفت و پیامبر صلى الله علیه وآله شب عروسى آن دو بزرگوار دستور دادند از بیابان شن آوردند و نیمه خاكى اتاق را با شن پوشاندند.
76- سزاوار بلكه بایسته است اخلاق انسانى را از پیامبر صلى الله علیه وآله آموخت و به آن عمل كرد؛ همو كه خداى متعال درباره اش مى فرماید: «لَّقَدْ كَانَ لَكُمْ فِی رَسُولِ اللهِ أُسْوَةٌ حَسَنَةٌ؛ قطعاً براى شما در [اقتدا به] رسول خدا، سرمشقى نیكوست».
77- بنده به همه و به ویژه جوانان عزیز سفارش مى كنم كه خود شخصاً تاریخ پیامبرشان را مورد مطالعه قرار دهند. بحمداللَه در این زمینه منابع و كتاب هاى فراوانى نوشته شده و در دسترس همگان است. براى نمونه كتاب بحارالانوار در همه كتابخانه ها وجود دارد و عزیزان مى توانند با مطالعه مجلدات پانزدهم تا بیست و دوم این كتاب كه مختص حیات و سیره زندگى بخشِ پیامبر حضرت مصطفى صلى الله علیه وآله است، آگاهى هاى خود را در این خصوص گسترش دهند.
78- رسول خدا صلی الله علیه وآله و امیرمؤمنان علیه السلام طى دوران حكومت كوتاه خود اخلاق الهى و ارزش هاى والاى انسانى را تجسم بخشیدند و با این كار سعادت و آسایش را براى مردم به ارمغان آوردند.
79- امروزه با گذشت هزار و چهارصد سال از دوران طلایى حکومت پیامبر صلی الله علیه وآله چیزى كه در جوامع وجود ندارد سعادت است. مردم این روزگار روز به روز از سعادت دور مى شوند و مشكلاتشان در زندگى افزون تر مى شود. علت این امر آن است كه روز به روز از اسلام دور مى شوند و به سیره رسول خدا صلى الله علیه وآله پشت مى كنند.
80- براى بازگشت به سعادت گذشته، باید از نو به سراغ سنت و تعالیم نبوى رویم و آن جناب را الگوى خود قرار دهیم.
81- هركس به نوبه خود باید به آن حضرت تأسى كند و اوامر و آموزه هاى نورانى ایشان را در وجود خود تحقق بخشد.
82- اولیا، فرزندان، كسبه، دولتمردان، شهروندان و هركس دیگرى در هر مقام و مسئولیتى كه قرار دارند، باید به نوبه خود در تأسى به پیامبر صلی الله علیه وآله بكوشند تا بتوانند خود و جامعه را دگرگون نمایند.
83- هرقدر در تأسى به رسول خدا صلی الله علیه وآله بیشتر موفق شویم، به همان اندازه به آن حضرت نزدیك مى شویم و در زندگى احساس خوشبختىِ بیشترى خواهیم نمود.
84- تاریخ به یاد ندارد كه در دوران حكومت پهناور رسول خدا صلى الله علیه وآله یا امیرمؤمنان علیه السلام كسى دست به خودكشى زده باشد.
85- با اینكه قلمرو حكومت رسول خدا صلى الله علیه وآله پهناور بود، نشنیده ایم كه كسى در زمان ایشان از گرسنگى مرده باشد. در زمان امیرمؤمنان علیه السلام نیز چنین بود. این در حالى است كه قلمرو حكومت ایشان از رسول خدا صلی الله علیه وآله نیز پهناورتر بود و در حدود پنجاه كشور امروز را شامل مى شد.
86- براى به دست آوردن سعادت و آسایش حقیقى باید به سوى سنت پیامبر صلی الله علیه وآله و اوامر ایشان بازگردیم و ایشان را حقیقتاً الگوى زندگى مان قرار دهیم. این كار را نه فقط براى خود، بلكه براى بستگان، دوستان، امت، شهرها و كشورهایمان انجام دهیم تا سعادت را براى خود و دیگران به ارمغان آوریم.
87- رسول خدا صلى الله علیه وآله حتى در هنگام جنگ و در قبال چنین دشمنان فعال و مؤثری از موضع رحمت و رأفت و عدالت رفتار مى فرمودند.
88- رسول خدا صلی الله علیه وآله نه تنها اسیران را نمی کشتند بلكه اجازه هیچ گونه تعرضى را هم نسبت به آنان نمی دادند.
89- رفتار كریمانه پیامبر اسلام صلی الله علیه وآله با اسیران بود كه باعث شد بیشتر آنان به آیین آزادى بخشِ اسلام بگرایند.
90- امروزه همه كشورها اعم از كشورهاى اسلامى و غیراسلامى از ارزش ها و فضائلى از جمله حقوق بشر دم مى زنند، در حالى كه هیچ كدام به اندازه پیامبر خدا صلى الله علیه وآله نتوانسته است حقوق واقعى انسان ها را تأمین كنند.
91- راه برون رفتن از مشكلات امروز، بازگشت به سنت و تعالیم پیامبر صلی الله علیه وآله است.
92- هریك از ما باید از خودمان شروع كنیم و بخش هاى فراموش شده سنت نبوى را ابتدا در وجود خودمان تحقق بخشیم.
93- امروزه در جامعه مشكلات فراوانى چون دشوارى هاى ازدواج پسران و دختران، گرانى، مسائل اقتصادى، جرائم و ... بیداد مى كند و ریشه این ناهنجارى ها عبارت است از وانهادن آموزه هاى ناب نبوى و عمل نكردن به آیه شریفه «لَقَدْ كَانَ لَكُمْ فِى رَسُولِ اللهِ أُسْوَةٌ حَسَنَةٌ».
94- به نوجوانان و جوانان عزیز سفارش مى كنم - چه محصل باشند و چه شاغل یا جز آن - خود شیوه پیشوایان دین به ویژه سیره نورانى نبى مكرم اسلام صلى الله علیه وآله را بخوانند و بكوشند به آن جناب تأسى نمایند و با آموزه هاى ناب آن حضرت روز به روز آشناتر شوند.
95- آن كه به رسول خدا صلی الله علیه وآله تأسى نمى كند، دنیایى سخت و آخرتى سخت تر در پیش خواهد داشت.
96- همه ما وظیفه داریم فضایى سالم برپایه تعالیم والاى نبوى ایجاد كنیم تا فرزندانمان در فضایى سالم و انسانى رشد یابند.
97- رسول خدا صلى الله علیه وآله پیش از ماجراى اسلام و مبعوث شدن به رسالت، تنها كسى در شبه جزیره بودند كه دوست و دشمن به صداقت، درستى و امانتدارى ایشان گواهى مىدادند تا جایى كه ایشان را «الصادق الأمین» لقب داده بودند.
98- اگر پس از رسول خدا صلى الله علیه وآله، بلافاصله امیرمومنان علیه السلام بر سر كار مى آمدند، غیر مسلمانی نمى ماند.
99- اگر امروز ظلم یا فسقی روى زمین می بینیم، نتیجه تخطى از خواسته پیامبر صلى الله علیه وآله و كنار زدن امیرمومنان علی علیه السلام است.
100- یكى از وظایف ما در قبال رسول خدا صلى الله علیه وآله گسترش فرهنگ اهل بیت علیهم السلام از طریق ایجاد رسانه هاى گروهى، ایستگاه هاى رادیویى، ماهواره ها و نشریات و ... است.
101- از جمله وظایف ما این است كه اخلاق خود را با اخلاق پیامبر صلی الله علیه وآله هماهنگ كنیم.
102- پیامبر اکرم صلی الله علیه وآله در زندگی خود دو چیز را محور قرار دادند: 1- پیراستن و تهذیب نفس 2- هدایت جامعه.
103- رسول خدا صلی الله علیه وآله در خانه با زن و فرزند خود، با اصحاب و حتی با دشمنانشان و در هر حال چه در صلح و چه در جنگ با اخلاق نیکو برخورد کرده، با زبان ادب روبرو می شدند و همین امر آن حضرت را موفق ترین حاکم تاریخ ساخت.
104- اخلاق والا و اعتقادات درست از رسول اکرم صلی الله علیه وآله شخصیتی بی مانند و بزرگ ترین رهبر دوران ها ساخت؛ همان عزیزی که ابتدا رانده شده قریش بود و آماج آزار و شکنجه آنان قرار داشت.
105- عظمت رسول خدا صلی الله علیه وآله را ببینید که رئیس دولت اسلامی بودند، ولی مثل یک فرد معمولی زندگی ساده ای داشتند.
106- امروزه اگر رؤسا و زمامداران مانند مولایمان رسول خدا صلی الله علیه وآله زندگی کنند، حتی یک فقیر هم روی زمین یافت نخواهد شد.
107- رسول خدا صلى الله علیه وآله بهترین و بالاترین همراه و یارى گر است.
108- با نگاهی به آمارهای موجود درباره پیشرفت اسلام در سراسر جهان به گستردگی آن در عرصه ها و سطوح گوناگون، یعنی در میان دانشمندان، اندیشمندان، فرهیختگان، پزشکان، کارشناسان و متخصصان و جز اینان پی می بریم. این دستاوردها نتیجه اخلاق باعظمت رسول خدا صلی الله علیه وآله بوده و است.
109- در تاریخ می خوانیم که شش تن از عموهای رسول خدا و فرزندانشان به شدت با آن حضرت قطع رابطه کردند، ولی هیچ گاه یک کلمه منفی از دهان مبارک آن حضرت علیه این افراد شنیده نشد و ابولهب را خود خدای متعال در قرآن نکوهیده است. ائمه اطهار سلام الله علیهم نیز همین گونه بودند و با تمام خویشاوندان خود حتی کسانی که به آن ها پشت می کردند دیدار و پیوند برقرار می ساختند.
110- حضرت محمد مصطفی صلی الله علیه وآله پس از بعثت سیزده سال در مکه مکرمه و ده سال در مدینه منوره سپری نمودند، که اگر دقت شود، در می یابیم که آن حضرت همین نسبت و مقدار از عمر خود را صرف هدایت مردم کردند.
111- پیامبر صلى الله علیه وآله خطاب به همه كسانى كه در گستره اسلامى زندگى مى كردند، وعده دادند كه هركس از دنیا برود و مالى جمع كرده باشد، حكومت اسلامى از او مالیات بر ارث نمى گیرد و همه اموالش اختصاص به ورثه اش دارد. این فرمان در حالى صادر شد كه در میان همه مشركان و كفار آن روزگار مالیات بر ارث رایج بود.
112- پیامبر صلى الله علیه وآله در حکومت خود اعلام فرمودند اگر كسى از دنیا برود و بازماندگانى مستمند و بى نوا بر جاى نهد، هزینه زندگى آنان را پیامبر اسلام صلى الله علیه وآله مى پردازند.
113- پیامبر اکرم صلی الله علیه وآله در دوران حکومت خود فرموده بودند اگر كسى از دنیا برود و نه تنها مالى برجا نگذارده، بلكه بدهكار از دنیا برود و پس از مرگ نیز ملك، باغ و ... ندارد كه بتوان با فروش اموالش قرض او را ادا نمود، ایشان خود را متعهد مى داند، بدهى اش را بپردازد.
114- اگر در منابع تاریخى تحقیق كنید، حتى یك مورد نمى یابید كه پیامبر صلى الله علیه وآله كسى را به زور شمشیر مجبور یا تهدید كرده باشند كه مسلمان شود، بلكه به عكس در نقل هاى تاریخى آمده است كه یهودیان مدینه تا زمان شهادت پیامبر صلى الله علیه و آله در پناه ایشان زندگى مى كردند و هیچ گاه آن حضرت متعرض آنان نشدند.
115- رسول خدا صلی الله علیه وآله كسى را براى پذیرش اسلام تحت فشار قرار ندادند و یهودیانى هم كه در برخورد با پیامبر اسلام صلى الله علیه وآله كشته شدند، همه علیه آن حضرت جنگ كرده بودند و هنگامى كه پیامبر صلى الله علیه وآله از خود دفاع مى كردند، كشته شدند وگرنه جنگ پیامبر صلى الله علیه وآله با آنان ابتدایى نبود.
116- حکومت و کشورداری پیامبر اکرم صلی الله علیه وآله سرآغاز حکومت پاک بود.
117- هرکه شناختنش بیشتر و امکاناتش فراوان تر باشد، در زمینه معرفی سیره پیامبر اکرم صلی الله علیه وآله مسئولیتش سنگین تر است.
118- حضرت پیامبر صلى الله علیه وآله در لحظات پایانى عمر خود نیز به مسلمانان سفارش كردند، قرآن را برنامه زندگى خود قرار دهند و در همه كردار و گفتار، در داد و ستد، ازدواج، رفتار با اعضاى خانواده، در سفر و حضر، در برخورد با والدین، بستگان، همسایگان، دوستان و همه روابط فردى و اجتماعى بر اساس قرآن عمل كنند.
119- وجود مبارك نبى مكرم اسلام سال هاى سال با قوت منطق و دم گرم و روح بخش خود مشركان را به نور هدایت دعوت مى فرمودند و البته بسیار كسان را به راه راست هدایت كردند.
120- پیامبر اكرم صلى الله علیه وآله در برخورد با مردم، اخلاق خوبى داشتند و بسیارى تحت تأثیر اخلاق شایسته پیامبر صلى الله علیه وآله، روش نكوهیده و زشت خود را عوض كردند و بسیارى نیز مسلمان شدند.
121- در دوران حکومت نبوی هیچ مخالف سیاسی مورد شکنجه و آزار و حبس قرار نگرفت. در دوران حکومت مولای متقیان علی علیه السلام نیز ـ که بر نیمی از سرزمین های آن روز کره خاکی حکم می راندند با وجود مخالفان فراوان سیاسی، حضرت آنان را مورد حبس، شکنجه و تعقیب قرار ندادند.
122- آن گوهر یكتاى آفرینش بیشتر آموزگار خوبى ها بود تا جنگجو؛ چه این كه هدف مقدس خود را در جمله «إنی بعثت لأتمم مكارم الأخلاق؛ برانگیخته شدم تا والایى هاى اخلاقى را كمال بخشم» بیان کرد، اما هرگز در دفاع از كیان اسلام كوتاهى نكرد.