LOGIN
طلاب علوم دینی
alshirazi.org
مسئولیت
کد 736
نسخه مناسب چاپ کپی لینک کوتاه ‏ 08 آذر 1400 - 23 ربيع الثاني 1443

1- شما و دیگر مؤمنان، جوان باشید یا بزرگسال باید به اهل بیت علیهم السلام به ویژه قضیه حضرت سیدالشهدا علیه السلام بیشتر خدمت کنید و مهم این است که در راه احیای امر خاندان رسالت بر یکدیگر سبقت بگیرید، چنان که قرآن کریم در سبقت جستن در والایی ها می فرماید: «وَفِی ذَلِکَ فَلْیَتَنَافَسِ الْمُتَنَافِسُونَ؛ و در این [نعمت های الهی] مشتاقان بر یکدیگر پیشی گیرند» (سوره مطففین، آیه26).

2- شما باید بیش از پیش در ارائه خدمات دینی بکوشید. خصوصا در بزرگداشت و زنده نگهداشتن امر اهل بیت عصمت و طهارت صلوات الله علیهم. و شایسته است که در این مجال قصوری نداشته باشید که این اعمال از جمله باقیات الصالحات است.

3- از رهگذر برگزاری جلسات روزانه یا هفتگی، اصول، آداب، احکام و اخلاق اسلامی را به جوانان بیاموزید.

4- یکی از راه های جلوگیری از حسرت قیامت استفاده از همه امکانات برای تبلیغ دین از جمله استفاده از ابزار زبان است.

5- کسی که می خواهد حسرت بی پایان اخروی گریبانگیر وی نشود، شایسته است که از همه امکانات خود ـ از جمله زبان ـ برای خدمت به اهل بیت علیهم السلام و مؤمنان استفاده کند و تبلیغ زبانی را دست کم نگیرد و به دم و درم و قلم و قدم در این راه بکوشد و از هیچ خدمت کوچک و بزرگی فروگذار نکند.

6- امروز که در دنیا آزادی نسبی وجود دارد باید از آن برای تبلیغ اسلام حقیقی که ارمغان و دستاورد رسول خدا صلی الله علیه وآله است بهره جوییم و این فرصت را غنیمت شمریم.

7- فراموش نکنیم که تبلیغ اسلام باید با آنچه خدای متعال در قرآن کریم بدان امر فرموده همراه باشد و آن «البلاغ المبین؛ ابلاغ آشکار» است.

8- انجام دادن رسالت فرهنگی نیازمند سه شرط است: اول استفاده صحیح از وقت و رساندن پیام اهل بیت علیهم السّلام به تمامی انسان ها است. دوم طرح مطالب درست و صحیح است. سوم داشتن بیان زیبا و جذاب است. 

9- ما شیعیان حامل فکر ائمه اطهار علیهم السّلام هستیم؛ لذا موظفیم این افکار و اندیشه های ناب را برای همگان آشکار ساخته، مطرح نماییم، حال دیگران می خواهند بپذیرند یا بر خلاف آن عمل کنند.

10- حال که در جهان امروز تمام زمینه ها برای فعالیت فراهم است و می توان در راه رساندن اندیشه اهل بیت علیهم السلام به جهانیان و نشر آن و شناساندنش به همه مردم کوشید و تمام امکانات برای رسیدن به این هدف فراهم است و آزادی عمل نیز تا حدودی وجود دارد، باید از فرصت و امکانات در اختیار برای نشر اندیشه ناب اهل بیت علیهم السلام استفاده کرد.

11- سفارش من به شما این است که وقت و همت و تلاش خود را فقط برای نشر اندیشه اهل بیت علیهم السلام و پرورش افراد به کار گیرید و از درگیر شدن با چالش ها و منازعات از هر نوع که باشد بپرهیزید و دغدغه و دل مشغولی شما باید نشر اندیشه اهل بیت علیهم السلام باشد.

12- اجر شما نزد خدای منان محفوظ است و بدانید که انسان هرچه برای اسلام حقیقی؛ یعنی اهل بیت علیهم السلام انجام دهد، ناچیز و اندک است. آنچه مایه تأسف است این که انسان عمر خود را در راه غیر اهل بیت علیهم السلام صرف کند و اسفبارتر این که صدای اهل بیت علیهم السلام در شرایط و با وجود امکانات فعلی به جهانیان نرسد.

13- این که امروزه اندیشه اهل بیت علیهم السلام به سراسر جهان نرسیده بسیار اسفبار است.

14- ما شیعیان، دانسته در حق اهل بیت علیهم السلام کوتاهی کرده ایم؛ لذا باید هرچه بیشتر و بیشتر در راه این خاندان پاک بکوشیم و تلاش کنیم و ستم هایی را که در حق اهل بیت علیهم السلام و مراقد و شعائر آنان روا داشته شده است بیان کنیم و اخلاق والای آنان مانند صبوری و شکیبایی شان را به جهانیان بشناسانیم. برای تحقق این هدف باید دائرة المعارفی در یک هزار جلد فراهم آید.

15- همگان در گسترش فرهنگ اهل بیت علیهم السلام در سراسر جهان مسئولیت دارند؛ چراکه امروز بیش از گذشته جهان به فرهنگ اهل بیت علیهم السلام نیاز دارد.

16- فرهنگ اهل بیت علیهم السلام در رسول خدا صلی الله علیه وآله و امیرمؤمنان علی بن ابی طالب علیهما السلام متبلور و متجلی است و هرکسی در هر زمینه و سطحی در انتقال و گستراندن این فرهنگ اصیل مسئولیت دارد.

17- بکوشید که در راه اهل بیت علیهم السلام کوتاهی نشود و باید فرهنگ خاندان رسالت در قالب اشعار و از زبان مدیحه سرایان خاندان عصمت و طهارت منتشر شود.

18- معرفی اسلام اصیل و گسترش شعائر دو وظیفه مهمی است که بر دوش همگان است، و عالمان و حاکمان مسئولیت مضاعف دارند.

19- با وجود رسانه های فراوان و متنوع انتظار می رود که فرهنگ اصیل اسلام به جوامع جهانی معرفی شود به گونه ای که با خطاب قرآنی «قُلْ یَا أَیُّهَا النَّاسُ إِنِّی رَسُولُ اللهِ إِلَیْکُمْ جَمِیعًا؛ بگو ای مردم من پیامبر خدا به سوی همه شما هستم» همسو باشد. آنچه صورت می گیرد، در عین اینکه در خور ستایش است، کم است و در این امر همه ما مسئولیم. این مسئولیت عمومی برای دو گروه مهم تر و مضاعف است: عالمان و حاکمان کشورهای اسلامی.

20- عالم بودن در فقها و مدرسان حوزه و مانند اینها منحصر نیست. هرکسی که دانشِ دین را فراگرفته و در این مسیر زحمت کشیده باشد، به قدر خودش عالم است و طبعاً مسئول است. درباره امرا و حاکمان به سبب قدرت و نفوذی که دارند مؤثرتر هستند. این دو گروه در نشر اسلام اصیل تأثیرگذارترین افراد هستند.

21- عالمان در حدّ توان خود می توانند با گفتار و کردار خویش مردم را بپرورانند. وانگهی هدایت مردم یک وظیفه و واجب شرعی است و وظیفه اهل علم و روحانیان محدود به خودشان نیست، بلکه نسبت به افراد جامعه مسئولیت داشته و دارند؛ لذا باید در هدایت آنان نیز بکوشند.

22- بر عالمان بایسته است که در حدّ توان خود برای فراهم آوردن فضای مناسب به منظور هدایت دیگران بکوشند؛ چراکه فضای مناسب و صالح می تواند نسلی صالح و درستکار بپروراند و عکسِ قضیه نتیجه عکس خواهد داشت.

23- امروزه آزادی نسبی وجود دارد که می توان در سایه آن، شخصیت والای ائمه اطهار علیهم السلام به ویژه حضرت صدیقه کبری فاطمه زهرا سلام الله علیها و مولایمان حضرت بقیة الله الأعظم مهدی موعود عجّل الله تعالی فرجه الشریف را به جهانیان معرفی کرد.

24- امروز باید با تمام توان در راه آشنا کردن جهان با سیره رسول خدا صلی الله علیه وآله و سیره اهل بیت علیهم السلام بکوشیم.

25- ارشاد دیگران واجب است.

26- توجه داشته باشیم که بسیاری از جوانان در جای جای جهان در مسیر تباه شدن و در مسیر فساد اخلاق و عقیده قرار گرفته اند و بر ماست که دست آنان را گرفته و در مسیر صحیح و راه هدایت قرار دهیم.

27- نیاز مبرم جهان امروز، فداکاری است. طبیعی است که فداکاری و از خودگذشتگی با سختی ها و ناملایمات همراه است، اما از آن سو گوشه ای از مشکلات گسترده جهان امروز با فداکاری ها برطرف می گردد.

28- تبلیغ دین واجب عینی نیست، بلکه واجب کفایی است. هنگامی که «من فیه الکفایه» نباشد، تبدیل به واجب عینی می گردد که در مناطقی چون ایران و عراق به مبلغ نیاز است و از این حیث کمبود مبلغ مشهود است.

29- بر اهمیت تبلیغ و فعالیت در راه نشر آموزه ها، ارزش ها و معارف اسلام حقیقیِ تبلور یافته در اسلام حضرات چهارده معصوم علیهم السلام تأکید دارم.

30- طلاب علوم دینی را به فراگیری هرچه بیشتر علوم اهل بیت عصمت و طهارت علیهم السلام و درک بیش از پیش از آن سفارش می کنم و آن را مایه بالندگی انسان در دو جهان می دانم.

31- جهان امروز آکنده از افکار فاسد و منحرف و گمراه کننده است و دشمنان اسلام انواع امکانات و فن آوری های جدید را برای مبارزه با مذهب اهل بیت علیهم السلام به کار گرفته اند. در چنین روزگاری فرا گرفتن معارف اسلامی و آموختن آن به مردم از مهم ترین امور است و چه بسا در رأس همه کارها قرار دارد.

32- هرچه می توانید در راه آموختن و نشر معارف اسلامی تلاش و کوشش کنید، حتی اگر به برگزار کردن یک جلسه روزانه یا هفتگی باشد.

33- بستگان و دوستانتان را به پوییدن راه آموختن و نشر معارف اسلامی دعوت کنید و بدانید که آموختن این علوم از همه مستحبات و اعمال حسنه دیگر برتر است؛ زیرا از رهگذر آن به جایگاه رفیعی دست خواهید یافت که هیچ مقامی در دنیا و آخرت با آن برابری نمی کند.

34- از جمله مهم ترین امور نزد خدای متعال و رسول گرامی اسلام و چهارده معصوم و به ویژه مولایمان حضرت بقیة الله الاعظم علیهم السلام آموختن دانش های اسلامی مانند: اصول و فروع دین، اخلاق، عقاید و آداب اسلامی و آموختن آن به دیگران است.

35- نیرو براى هدایت جامعه به اندازه كافى نیست و هنگامى كه نیروى كافى براى اداى واجب فراهم نباشد، واجب كفایى تبدیل به واجب عینى مى ‏شود.

36- از این حقیقت نباید غافل بود كه بیشتر كسانى كه سر دشمنى دارند و به بیراهه مى ‏روند، معاند نیستند، بلكه در كوره‏ راه‏هاى تعصب گرفتار آمده ‏اند كه به راه ‏آوردن چنین افرادى بردبارى و مهربانى مى ‏طلبد.

37- مؤمنان باید اولین و بیشترین استفاده کننده از موهبت آزادی ـ آن هم برای حق و در راه حق ـ باشند. باید توجه داشت که برجسته ترین مصادیق حق، پیروی عملی از این سخن امام رضا علیه السلام است که فرموده اند: «...یتعلّم علومنا ویعلمها الناس؛ دانش ما را فراگیرد و به دیگران بیاموزد».

38- باید همت خود را صرف پسران و دختران جوانِ محصل و دانشجو کنید؛ بدین معنا که آنان را جذب کرده و بر پایه آموزه های الهیِ برگرفته از معارف اهل بیت علیهم السلام به ویژه در زمینه اخلاق و عقاید بپرورانید.

39- آیین اهل بیت علیهم السلام یکسره نور است و امروزه جهانیان در ظلمت و تباهی و غفلت به سر می برند. در صورتی که تعالیم اهل بیت علیهم السلام به درستی و با شیوه صحیح به جهانیان معرفی وعرضه شود، بی تردید مردم جهان دلباخته آن می شوند و به سوی نور اهل بیت خواهند آمد.

40- رهبران تأثیرگذاری چون گاندی و جواهرلعل نهرو همگی بر اثر فعالیت های فرهنگی با امام حسین علیه السلام آشنا شده اند و این اهمیت و ضرورت فعالیت های تبلیغاتی و فرهنگی را به ما گوشزد می کند. در این میان حجم فعالیت های فرهنگی ما در قیاس با آنچه باید باشد شاید قطره ای از دریا هم نباشد و بسیار اندک است.

41- بکوشید تلاش های فرهنگی خود را عمق و کیفیت بیشتری بخشید و بدین وسیله ندای اهل بیت علیهم السلام را به گوش جهانیان ـ که تشنه حقیقت هستند ـ برسانید. شایسته است در این مسیر اخلاص و کوشش بورزید و از نزاع و اختلاف ـ که آفت فعالیت های تبلیغی و فرهنگی است ـ بپرهیزید.

42- با وجود آزادی ها و امکانات فراهم آمده باید در عرصه چاپ و نشر کتاب، مجله، تأسیس مسجد و حسینیه و مؤسسه های فرهنگی و علمی و توسعه دادن آن ها بکوشید و زمینه هدایت مردم را بیش از پیش فراهم آورید.

43- هریک از ما باید برای خدمت مادی، تبلیغی، فکری و فرهنگی به اهل بیت علیهم السلام و اهداف مقدس شان آماده باشیم. این حرکت را می توان از صفر شروع کرد و به تدریج به مراتب بالا و والای آن دست یافت.

44- حقیقت خدمت به مکتب و فرهنگ اهل بیت علیهم السلام، خدمت به جهانیان است؛ چراکه اگر همگان از چیستی مدرسه اهل بیت علیهم السلام و حقانیت آن آگاه شوند، بی تردید همگی به عمل بر اساس آموزه های آنان پرداخته، سعادت دنیا و آخرت را عینیت خارجی خواهند بخشید.

45- شما باید سعی کنید جوانان را با اهل بیت علیهم السلام آشنا نمایید؛ چراکه هر جوانی یک گنج است که اگر در مسیر اهل بیت علیهم السلام قرار گیرد، ممکن است همین یک فرد بتواند در آینده هزاران نفر را هدایت کند.

46- ما باید تمام توان خود را برای اهل بیت علیهم السلام و در راه خدمت به آنان به کار گیریم. امروزه جمعیت هفت میلیاردی جهان هیچ اطلاعی درباره اهل بیت علیهم السلام ندارد و با این خاندان هدایتگر، بیگانه است و اگر اندیشه والای این خاندان به جهانیان برسد، بی تردید آن را خواهند پذیرفت.

47- بکوشید که دو موضوع فوق العاده مهم را در کارهای خود بگنجانید: عقاید و اخلاق.

48- بدانیم که جهانیان، امروز با اندیشه، فرهنگ و رهنمودهای اهل بیت علیهم السلام آشنایی ندارند؛ لذا باید با شیوه ای خوب و درخور و شایسته، اندیشه، فرهنگ و رهنمودهای این چراغ های هدایت را به جهانیان برسانیم.

49- هرکس باید در حدّ توان و درک خود برای آخرت خویش عمل کند و توشه ای بیندوزد.

50- ملاک در انجام مسئولیت، موهبتی است که خدای متعال به انسان بخشیده که عبارتند از درک، قدرت و توانمندی.

51- بکوشید تا در قیامت از کسانی نباشید که درباره مسئولیت شان در دنیا مورد بازخواست قرار می گیرند و بر فرصت های از دست رفته دنیایی شان افسوس و دریغ می خورند. در این زمینه دیگران را نیز تشویق کنید و از نیروی زبان بیشتر استفاده کنید و ادامه دهید و هرگز ملول و خسته نشوید.

52- همگان در گسترش فرهنگ اهل بیت علیهم السلام در سراسر جهان مسئولیت دارند؛ چراکه امروز بیش از گذشته جهان به فرهنگ اهل بیت علیهم السلام نیاز دارد.

53- فرهنگ اهل بیت علیهم السلام در رسول خدا صلی الله علیه وآله و امیرمؤمنان علی بن ابی طالب علیهما السلام متبلور و متجلی است و هرکسی در هر زمینه و سطحی در انتقال و گستراندن این فرهنگ اصیل مسئولیت دارد.

54- اشعاری که شاعران می سرایند باید دربردارنده بهترین مضامین، یعنی فرهنگ فاخر اهل بیت علیهم السلام باشد.

55- ما مسئولیت خود را در سه چیز باید خلاصه كنیم: قلم، بیان و عمل.

56- شما آقایان علما باید بر مسائل اجتماعى اشراف كامل داشته باشید و پس از آن باید در این فكر باشید كه وظیفه و مسئولیت سنگین شما چگونه مى‏ تواند تأثیرگذار باشد. شناخت مسئولیت و بالاخص ایفاى مسئولیت بسیار خطیر و دشوار است.

57- باید بدانیم كه مسئولیت ما مستقیماً از قرآن نشأت مى ‏گیرد كه توصیه خداى سبحان است به همه انبیا، آن‏جا كه مى ‏فرماید: «أَقِیمُواْ الدِّینَ؛ دین را بر پا دارید».

58- زمانى كه انسان قدرت دارد، باید قلم و بیان و عملش را تقویت كند تا در امر برپا ماندن دین خدا مؤثرتر باشد.

59- در چنین اوضاعى آیا حس نمى‏ شود كه باید با توسل به قول و علم و عمل، جوانان را تشویق كنیم تا با تحصیل علم و تخصص در امور فقهى، مكتب اسلام را در جاى جاى جهان بگسترانند؟ به یقین پاسخ مثبت است. بى‏ شك در اوضاع فعلى این یك وظیفه و واجب است.

60- شما هریك به عنوان عالم اگر با قول تان، قلم‏ تان وعمل‏ تان و یا با تمام این عوامل بتوانید و قدرت آن را داشته باشید كه اقامه دین كنید، این از واجبات است.

61- امیدوارم به بركت اهل بیت علیهم السلام خداى متعال این توفیق را به همه ما عنایت كند تا با گفتار، نوشتار و رفتار بتوانیم به وظایف خود عمل نماییم و هنگام تزاحم، بتوانیم اهم و مهم را درست تشخیص دهیم تا خطاهایمان كم تر گردد، ان شاء الله.

62- باید برنامه ریزى كرد و مؤسساتى را تأسیس نمود تا مردم را متوجه اهل بیت علیهم السلام ساخت.

63- در این دنیاى پرخطر كه هزاران دام بر سر راه جوانان و نونهالان گسترده شده و دام گستران به راه ‏هاى گوناگون آنان را منحرف مى ‏كنند، وظیفه ما بیش از پیش سنگین است و مسئولیت آن بر عهده ما گذارده شده است.

64- انسان باید در طول مدت عمر خود این سه تقوا را در خود ایجاد كند: 1.تقواى در عقیده 2.تقواى در عمل 3.تقواى در نیت.

65- هدایت مردم و نجات دادن آنان از گمراهى و تاریكى و حیرت وظیفه ‏اى همگانى و درسى است كه باید از حضرت سیدالشهدا علیه السلام بیاموزیم. این كار شیوه‏ هاى گوناگونی دارد و هركس باید به نوبه خود به این هدف والا كمك كند و در این راه هیچ كوششى را فرو نگذارد.

66- همگى نسبت به هدایت افراد مسئولیم و حق نداریم از كنار كژى ‏ها و نادرستى‏ ها بى ‏اعتنا رد شویم.

67- انسان هنگام امر به معروف باید در تحصیل تمام مقدمات عقلى و شرعىِ آن كار خیر نیز بكوشد و همه نیروهاى خود را در این راه بسیج كند.

68- باید امر به معروف و نهى از منكر را - البته با شروط آن - به جاى آورد و احكام اسلامى را به مردم آموخت.

69- اگر امام حسین علیه السلام خون دل ‏شان را پاى اسلام و احكام آن دادند، ما باید دست كم از صحبت كردن و یاد دادن احكام اسلام و رنجاندنِ زبان ‏مان در این راه فروگذارى نكنیم و مسائل مورد نیاز مردم را به آنان یاد دهیم.

70- شاید مهم‏ ترین شیوه لبیك ‏گویى به نداى یارى ‏طلبى حضرت سیدالشهدا علیه السلام هدایت مردمان از تاریكى و حیرت به سمت نور هدایت است.

71- باور كنیم دنیا و مردم دنیا - با همه تیرگى‏ ها و سیاهى ‏ها - هنوز صفحه‏ هاى سفید نانوشته ‏اى دارند كه اگر در برابر پرتو تابناك حضرت سیدالشهدا علیه السلام قرار گیرد بى ‏درنگ پذیراى آن است.

72- اگر ما از زیر بار مسئولیت همگانى هدایت ‏بخشى و امر به معروف شانه خالى نكنیم و رسم و راه حضرت سیدالشهدا علیه السلام را چنان كه باید و شاید به جهانیان معرفى كنیم، همگى آن را مى ‏پذیرند و بدان دل مى‏ سپارند.

73- باید ستم‏ هاى بنى‏ عباس و بنى ‏امیه را براى مردم بازگوییم و كسانى چون معاویه، یزید، متوكل، هارون و مأمون را - كه به صرف اتهامى واهى افراد را به كام مرگ مى ‏سپردند - به دنیا بشناسانیم.

74- اگر بتوانیم وظیفه خود را در باب شناساندن اهل بیت علیهم السلام به مردم به خوبى انجام دهیم، بى ‏شك مردم شیفته آن بزرگواران خواهند شد و از زمام ‏داران خودسر و ستم‏ گسترى كه حق آنان را زیر پا نهادند، متنفر خواهند شد.

75- عالم جدى چنین است که از هیچ كوشش كوچك و بزرگى در راه دستگیرى از بندگان خدا و هدایت آنان فروگذارى نمى ‏كند و در نهایت به یارى خدا موفق مى ‏شود.

76- آنچه باید همیشه مدنظر باشد این است كه ما به عنوان طلبه و روحانى و طبقه منتسب به امام زمان عجل الله تعالى فرجه الشریف چه وظیفه ‏اى داریم؟

77- ما به عنوان روحانى باید با همه وجود به این حقیقت تن دهیم و با جان و دل بپذیریم كه درستكارى و وظیفه ‏شناسى دو اصلى است كه معصومان علیهم السلام به ویژه حضرت امام زمان عجل اللَه تعالى فرجه الشریف از ما خواسته‏ اند و نباید در راه جلب رضایت آن پاكان دمى كوتاهى كنیم.

78- بى‏تردید و همان طور كه در سخن امام صادق علیه السلام آمده است، بار گناهان نادان های جامعه بردوش عالمان نهاده خواهد شد و آنان مورد بازخواست قرار خواهند گرفت.

79- با درنظر گرفتن موقعیت و مسئولیت خویش، بكوشیم با شناختن حق امام زمان خویش و نیز فرمانبردارى از حضرتش، وى را خشنود كنیم و در این راه سستى به خود راه ندهیم؛ چه اینكه خشنودى امام زمان عجل الله تعالى فرجه الشریف خشنودى حضرت بارى ‏تعالى را به همراه دارد.

80- رضایت امام علیه السلام در گرو وظیفه‏ شناسى و سالم نگاه داشتن عقاید از انحراف است. عزیزانى كه در این راه كوشیده ‏اند، بیشتر بكوشند و آنان كه تا به حال توجه نداشته ‏اند در این راه گام نهند.

81- دین به عنوان مجموعه آموزه ‏هاى دینى، مانند: اصول دین، فروع دین، احكام پنجگانه (واجبات، محرمات، مستحبات، مكروهات و مباحات) و اخلاق و آداب اسلام باید برپاداشته شود؛ چراكه بدان فرمان داده شده است و ما به عنوان مسلمان و مؤمن بدان مكلف شده ‏ایم.

82- طبقه عالم جامعه در اقامه دین و آشنا كردن مردم با آموزه‏ هاى اسلام و حد و مرزهاى آن وظیفه سنگینى دارند.

83- دانش وسیله بازشناختن راه از بى‏ راهه و چراغ فرا روى جویندگان راه مستقیم است و دانشمندان راهنمایان جامعه بشرى به مقصد اصلى، یعنى راه یافتگى و كمال هستند.

84- قرآن كریم و روایات معصومان علیهم السلام بر مسئول بودن انسان‏ ها در قبال یكدیگر تأكید دارند.

85- از نظر قرآن و روایات انسان مسلمان حتى در قبال غیر مسلمان مسئول است.

86- روایات انسان را در برابر افراد خانواده، همسر، فرزند و خویشاوندان مسئول مى‏ خواند.

87- به یاد داشته باشیم كه ما در قیامت با این دو پرسش روبرو هستیم: یكى اینكه چقدر دنبال فرا گرفتن معارف و احكام دین رفتیم و پس از فراگرفتن، تا چه اندازه دانسته‏ هایمان را به كار گرفتیم و دیگر اینكه چقدر از احكامى كه مى ‏دانستیم به فرزندان، بستگان، دوستان و جامعه خود آموزش داده ‏ایم؟

88- آموختن سه مطلب مهم به دیگران لازم است: اول عقائد صحیح و اصول دین، دوم احكام شرعى و فروع دین، یعنى همین مسائلى كه در رساله ‏هاى عملیه آمده و سوم اخلاق و آداب اسلامى است.

با انجام این وظیفه مى ‏توانیم امیدوار باشیم، بخشى از وظیفه خود را در برابر حق حضرت امیرمؤمنان‏ علیه السلام بر خودمان ادا كرده‏ ایم.

89- هركس در حد توان علمى ‏اش مسئول هدایت مردم است.

90- شكى نیست كه اگر ما اهل علم پسندیده عمل كنیم و نیت خود را براى كسب رضایت خداى متعال خالص گردانیم و در حد توان عقلى و علمى، گفتار و كردارمان پسندیده باشد، به مقام و افتخار بزرگى نائل خواهیم شد.

91- سرنوشت عالمى كه سقوط مى‏ كند، مانند سرنوشت حلاج، بطائنى، هلالى و امثال آن ‏ها است كه تعدادشان در طول تاریخ اندك نبوده است و امام زمان عجل الله فرجه با وجود این كه قلبى فوق العاده مهربان دارند و از همه مهربان ‏تر و با محبت ‏ترند، عالمان ناصالح را لعنت كرده، فرموده ‏اند: «خرجت اللعنة علیهم».

92- شما فقط پاسخگوى پرونده اعمال خود نیستید، بلكه پاسخگوى گناه دیگر گناهكاران شیعه نیز هستید.

93- علما در برابر اعمال مردم كم‏ خرد مسئولیت دارند. البته مسئولیت آنان به همین جا ختم نمى‏ شود، بلكه در تمام امور اجتماعى، فردى، خانوادگى و جز آن وظیفه و مسئولیت دارند.

94- هركس باید در حد توان خود زمینه هدایت مردم را فراهم كند و نظر به این كه به طور طبیعى اگر اخلاق پدر و بزرگ خانواده، منفى باشد یا مثبت بر اخلاق زن و فرزندان تأثیر مى ‏گذارد، باید هركس از خانواده خود شروع كند و با در پیش گرفتن رفتارى پسندیده براى تمام افراد خانواده و اطرافیان خود الگویى شایسته شود.

95- انجام وظیفه، رنج و زحمت دارد، فكر مى‏ خواهد و به مشورت، طرح و برنامه، استقامت، شكیبایى، بردبارى، امید، تواضع، حسن خلق، خوشرویى و مانند اینها نیاز دارد. اگر علما این ویژگى‏ ها را كسب كنند و از حضرت ولى عصرعجل الله فرجه هم خاضعانه درخواست كنند ان شاء الله با عنایت آن حضرت توفیق می یابند و كسانى كه موفق بوده‏ اند توفیق بیشترى خواهند یافت.

96- ما اهل علم، از قدرت ایجاد جوّ صالح و تربیت افراد كم و بیش برخورداریم، اما باید با مطالعه، مشورت و برنامه ‏ریزى، شیوه صحیح آن را بشناسیم و در عمل آن را به كار ببندیم؛ یعنى باید در تربیت فرزندان، بستگان و آشنایان خود بكوشیم و توجه داشته باشیم كه تربیت، چیزى است غیر از امر و نهى. تربیت شیوه خاصى دارد كه اهل تعلیم و تربیت، باید از آن آگاه باشند.

97- ما اهل علم باید به فكر باشیم، در حد توان خود در تربیت افراد بكوشیم و بدانید كه مى ‏توانیم انسان‏ هاى شایسته‏ اى تربیت كنیم كه مایه خیر فراوانى باشند.

98- تعلیم احكام دین به مردم، هرچند از واجبات كفایى است، اما به نظر مى‏ رسد، تعلیم احكام، تشویق به دین و ایمان و ائمه اطهارعلیهم السلام و صلاح و انجام خیرات و برحذر داشتن مردم از ارتكاب محرمات و تبیین مجازات آن ‏ها، در این زمان واجب عینى است.

99- خداى سبحان از همه علما میثاق گرفته است كه حقایق را براى مردم آشكار كنند. حضرت ولى عصر عجل الله فرجه نیز هنگام ظهور، احكامى را كه علما بیان نكرده‏ اند آشكار و بیان خواهند كرد.

100- به حكم قرآن آنجا كه مى ‏فرماید: «فَإِنَّمَا عَلَیكَ الْبَلَغُ؛ جز این نیست كه بر تو رساندن [پیام‏] است»، ابلاغ احكام و حقایق دین به مردم، بر علما واجب است.

101- علما باید بدانند كه مسأله ارشاد مردم با سخنرانى، نوشتن و ... فعلاً واجب عینى است نه كفایى، زیرا به اندازه كافى افراد فعّال در این زمینه وجود ندارند.

102- چنانكه بر همگان، به ویژه اهل علم، گویندگان و فضلا روشن است انجام وظیفه، سختى و مشقت دارد و ائمه معصومین ‏علیهم السلام كه آن همه رنج و بلا را تحمل كردند، به این دلیل بود كه ساكت نماندند.

103- روحانیان و واعظان محترم توجه داشته باشند، نظر به اینكه در سطح كشور حسینیه ‏هاى فراوانى وجود دارد، از این رو باید در راه گسترش مكتب اهل بیت‏ علیهم السلام از این اماكن مقدس بهره گرفت.

104- با توجه به اینكه حسینیه‏ ها در جذب دختران و پسران جوان به راه اهل بیت‏ علیهم السلام و جلوگیرى از كشیده شدن ‏شان به فساد، نقش مهمى دارد، شما با برنامه‏ ریزى منظم به گونه ‏اى عمل كنید كه هیچ ‏یك از این حسینیه‏ ها بدون برنامه نماند و با تشویق مردم چراغ امام حسین‏ علیه السلام را روشن نگه دارید و این را از جمله برنامه ‏هاى تبلیغى خود قرار دهید.

105- با وجود فضاى آكنده از سركوب و ستم، شیعیان دامن همت به كمر بستند و آیین و آموزه‏ هاى تشیع را در جهان گسترش دادند و انصافاً عالمان و جوانان و زنان و مردان شیعه در این خصوص به قدر توان از خود مایه گذاشتند. اكنون نوبت ماست كه این بار را از زمین برداریم و به مقصد برسانیم.

106- هدایت انسان ها والاترین و بزرگ ترین هدفی است که پیامبران، رسولان و امامان معصوم علیهم السلام در راهِ به انجام رساندن آن کوشیدند و با توجه به اهمیت هدایت و اینکه معصومین علیهم السلام از نظر مردم غایبند، تا به امروز از ما خواسته شده است این هدف را دنبال و در جامعه پیاده کنیم.

107- بزرگ ترین نقش و سنگین ترین مسئولیتِ در هدایت جامعه بر عهده عالمان، اندیشمندان، نخبگان، سالخوردگان و شایستگانِ برای هدایت مردم نهاده شده است و مسئولیت این اقشار در مقوله هدایت جامعه از دیگران بیشتر است.

108- مسئولیت هدایت جوانان در اولویت نخست قرار دارد؛ چراکه جوانان سرمایه جامعه و نیروی به حرکت درآورنده کشور برای دستیابی به اهداف والا هستند.

109- هدایت مردم بر همگان واجب است.

110- هدایت مردم واجب و مقدمات آن نیز واجب است و اگر افرادی متصدّی نشده و به این کار نپردازند، در آن صورت هدایت مردم بر یکایک افراد واجب عینی خواهد بود تا وقتی که به حدّ کفایت، افرادی متصدی آن بشوند.

111- هدایت مردم در سراسر جهان، اعم از کشورهای اسلامی و غیر اسلامی واجب است.

112- هرچه در توان دارید انجام دهید و بدانید که اگر در زمینه هدایت دیگران کوتاهی کنید، در روز قیامت مورد بازخواست قرار خواهید گرفت.

113- شما این توان را دارید که با بهره گیری از ابزارهای ارتباطی و تبلیغی پیشرفته و آزادی های موجود، سخن و قلم خود را در راه نشر اسلام در این کشورها به کار گیرید و اسلام حقیقی را به میلیاردها انسان که از اسلام جز نام آن را نشنیده اند برسانید.

114- بهترین تبلیغ برای اسلام نشان دادن اقدامات رسول خدا و اهل بیت صلوات الله علیهم اجمعین و رفتار آن بزرگواران با مخالف و مؤالف است.

115- سیره والای پیامبر و اهل بیت علیهم السلام اگر به درستی برای جهانیان تصویر شود، از تمام داشته های غیر مسلمانان ـ اعم از رفتارهای مدنی، قوانین ضامن حقوق بشر، آزادی های امروز، عدالت اجتماعی، رحمت، انسانیت، اخلاق، شیوه ها و اندیشه های والایی که حتی دل دشمنان را به خود جذب می کند ـ نیز برتر و متعالی تر خواهد بود.

116- اگر همان طور که دیگران عمل می کنند ما نیز سیره نورانی رسول خدا و مولای متقیان علیهما السلام را از طریق ماهواره ها و اینترنت و میلیاردها مجله و کتاب و ده ها زبان زنده جهان به مردم بشناسانیم، امروز هم مشاهده خواهیم کرد که مردم گروه گروه به دین خدا در می آیند و ده ها میلیون انسان به آیین حیات بخش اسلام خواهند گرایید.

117- این وظیفه همه ما اعم از زن، مرد، عالم، تاجر، تحصیل کرده، کاسب و از هر طبقه و گروه سنی است که هریک به فراخور فهم و توانی که خدا روزی مان فرموده، اسلام محمد و علی صلوات الله علیهما وآلهما را به گوش جهانیان برسانیم. 

118- رهبران تأثیرگذاری چون گاندی و جواهرلعل نهرو همگی براثر فعالیت های فرهنگی با امام حسین علیه السلام آشنا شده اند و این اهمیت و ضرورت فعالیت های تبلیغاتی و فرهنگی را به ما گوشزد می کند.

119- بکوشید تلاش های فرهنگی خود را عمق و کیفیت بیشتری بخشید و بدین وسیله ندای اهل بیت علیهم السلام را به گوش جهانیان ـ که تشنه حقیقت هستند ـ برسانید. شایسته است در این مسیر اخلاص و کوشش بورزید و از نزاع و اختلاف ـ که آفت فعالیت های تبلیغی و فرهنگی است ـ بپرهیزید.

120- شایسته است هرکس به سهم و به فراخور توان و امکانات و درک خود در راه گسترش اصول اسلام و اخلاق اسلامی گام بردارد. بدین ترتیب که عالمان، علم خود را در این راه به کار گیرند و ثروتمندان با خدمات مالی در این راه تلاش کنند و همین طور دیگر افراد. اگر هرکس مسئولیت خود را در این خصوص ایفا نماید، علوم اهل بیت علیهم السلام و اخلاق اسلامی گسترش خواهد یافت.

121- با وجود آزادی ها و امکانات فراهم آمده باید در عرصه چاپ و نشر کتاب و مجله و تأسیس مسجد و حسینیه و مؤسسه های فرهنگی و علمی و توسعه دادن آن ها بکوشید و زمینه هدایت مردم را بیش از پیش فراهم آورید.

122- هریک از ما باید برای خدمت مادی، تبلیغی، فکری و فرهنگی، به اهل بیت علیهم السلام و اهداف مقدس شان آماده شویم. این حرکت را می توان از صفر شروع کرد و به تدریج به مراتب بالا و والای آن دست یافت.

123- به شما برادران پیشنهاد می کنم روزانه فقط پنج دقیقه برای ارزیابی عمل خالص در راه خدمت به اهل بیت علیهم السلام اختصاص دهید و هریک به حسابرسی کارنامه روز گذشته خود بپردازید تا میزان پایداری و بردباری خویش را در برابر مشکلات، موانع و سختی هایی که با آن روبه رو بوده اید بسنجید.

124- مهم ترین کاری که در حال حاضر باید بدان بپردازید، این است که از تلاش همه جانبه در پرورش جوانان و توجه به آنان دریغ نورزید. بدانید که این امر وظیفه و مسئولیتی بزرگ است که بر دوش روحانیان و فرهیختگان نهاده شده است. 

125- عالمان مسئولیت سنگین تری نسبت به دیگر افراد جامعه دارند و نباید نسبت به کج روی ها بی اعتنا باشند.

126- هركس به اندازه توان عقلى، علمى، اخلاقى و ادراك خود مسئول است.

127- هریك از افراد بشر باید در راه ارشاد و هدایت مردم تلاش كنند.

128- باید نسبت به سعادت دیگران مسئول بود و در تأمین آن کوشید. پر واضح است که این مهم یک روزه اتفاق نمی افتد. تلاش مستمر و پیگیر پیامبر اسلام صلی الله علیه وآله و امیرمؤمنان علیه السلام و حضرت زهرا سلام الله علیها نمونه موفقی برای ماست که نمی توان چنین تغییراتی را یکباره ایجاد کرد. اما به هر روی با اخلاق نیک و تصمیم قاطع و تقلید از معصومان می توان به موفقیت دست یافت.

129- توجه داشته باشیم که اگر کسی در یک نقطه از این خاکدان قابلیت هدایت و حق پذیری را داشته باشد، اما به دلیل کوتاهی ما یا هر کسی که توان تبلیغ و ابلاغ را داشته از قافله هدایت شدگان باز بماند، ما مقصر خواهیم بود و هیچ عذری از ما پذیرفته نخواهد شد.

130- بنا به وظیفه ‏اى كه بر عهده داریم، هریك بر اساس مراتب و توان علمى خود باید دیگران را به مسیر صحیح و روشن هدایت كنیم.

131- سخنی از امیرمومنان حضرت علی علیه السلام در توصیف پیامبران وجود دارد که بسیار عمیق و پر معناست. ایشان درباره سبب بعثت پیامبران می فرمایند: «لیثیروا لهم دفائن العقول؛ تا گنجینه های نهفته خردها را برآورند».

شما و دیگر فرهیختگان و عالمان شیعه نیز باید همین امر را دنبال کنید.

132- بی تردید تشویق دیگران به فراگیری دانش اهل بیت علیهم السلام و یاری آنان در این مسیر از مستحبات دیگر، ارزش بیشتری دارد؛ زیرا کسی که علوم اهل بیت علیهم السلام را می آموزد و به دیگران یاد می دهد نزد خدای متعال از والاترین درجات و پاداش های الهی برخوردار خواهد بود.

133- باید همه نیرو و امکاناتمان را صرف تعلیم علوم اهل بیت علیهم السلام به مردم و به ویژه دختران و پسران جوان کنیم تا آنان نیز به نوبه خود این علوم را به دیگران بیاموزند.

134- یکی از مهم ترین امور در این روزگار هدایت گمراهان و تعلیم جاهلان است که از جمله مقدمات این مهم تأسیس حوزه های علمیه برای آقایان و بانوان است. بنابراین، باید همه نیرو و امکاناتمان را صرف تعلیم علوم اهل بیت علیهم السلام به مردم و به ویژه دختران و پسران جوان کنیم تا آنان نیز به نوبه خود این علوم را به دیگران بیاموزند.

135- تمام علوم اهل بیت ‏علیهم السلام به صورت واجب كفایى باید یاد گرفته شود، هدایت مردمِ منحرف از اسلام و منحرف از دین واجب كفایى است و اگر مَن به الكفایه نباشد، واجب عینى است.

136- اگر ما بتوانیم وصف دقیق اهل بیت علیهم السلام و هدف واقعى خاندان رسول صلوات الله علیهم را آنچنان كه هست به گوش مردم برسانیم، كافى است و موجب هدایت آنان مى ‏شود.

137- اگر وصف درست امامان اهل بیت علیهم السلام به گوش دیگر ادیان از جمله مسیحیان برسد، تحول‏ آفرین است.

138- فعالیت هاى تبلیغى كوشش و زحمت بسیار مى‏ طلبد و كسى ‏كه قصد تبلیغ آیین و آموزه‏ هاى والاى اهل بیت علیهم السلام را دارد، باید تمام تلاش و توان خود را مصروف این كار عظیم كند و از خدا و اهل بیت علیهم السلام نیز توفیق بخواهد.

139- رساندن معارف واقعى اسلام به جهانیان با زحمت ‏هایى توأم است، ولى بركات بسیار دارد و خداى متعال در وقت و قلم و نیروهاى كسانى‏ كه در راه اهل بیت علیهم السلام تلاش مى‏ كنند، بركت ایجاد مى ‏كند.

140- انسان باید بیان و قلم خود را زیبا کند تا گیرایی داشته باشد و از این رهگذر خواهد توانست آنچه را باید به جهانیان برساند.

141- هدایت مردم، به ویژه بیگانگان با اهل بیت علیهم السلام وظیفه همه است.

142- دعوت به قرآن کریم و عترت، سنگ بنای اصول دین است و در مرتبه بعدی فراخوان به سوی اخلاق و آداب و دعوت به انجام واجبات، ترک محرمات و دعوت به وظیفه شرعی زنان و مردان است.

143- بهترین تبلیغ برای اسلام نشان دادن اقدامات رسول خدا و اهل بیت صلوات الله علیهم اجمعین و رفتار آن بزرگواران با مخالف ومؤالف است.

144- سیره والای پیامبر و اهل بیت علیهم السلام اگر به درستی برای جهانیان تصویر شود، از تمام داشته های غیر مسلمانان اعم از رفتارهای مدنی، قوانین ضامن حقوق بشر، آزادی های امروز، عدالت اجتماعی، رحمت، انسانیت، اخلاق و شیوه ها و اندیشه های والایی که حتی دل دشمنان را به خود جذب می کند نیز برتر و متعالی تر خواهد بود.

145- این وظیفه همه ما اعم از زن، مرد، عالم، تاجر، تحصیل کرده، کاسب و از هر طبقه و گروه سنی است که هر یک به فراخور فهم و توانی که خدا روزی مان فرموده، اسلام محمد و علی صلوات الله علیهما وآلهما را به گوش جهانیان برسانیم.