1- انسان باید خود را بر تحمل سختی ها بپروراند. افرادی که در زندگی موفق شده اند به آسانی به چنین موهبتی دست نیافته اند، بلکه در این راه سختی های فراوانی را برخود همواره کرده اند. زندگی این است و کسی که بخواهد در این زندگی به موفقیت نائل آید، باید به استقبال مشکلات برود.

2- انسان نباید به گونه ای زندگی کند که اگر روزی خواسته ای داشت اما به آن دست نیافت، روزگار خود را سیاه کند و دچار جنگ شدید اعصاب شود. بدین ترتیب عمر کوتاه انسان در راه چراها و دست نایافتنی ها و عوارض روحیِ آن تلف می شود که شایسته و سزاوار نیست.

3- اگر پرده ها کنار زده شود و انسان بفهمد که ذرّه ذرّه مشکلاتی که در این دنیا با آن روبرو می شود، مانند بیماری ها چه اجر و درجه و نمره قبولی ای خواهد داشت، قطعاً او را شادمان خواهد کرد. البته بیماری ها انسان را تحت فشار قرار داده، او را ناراحت می کند، اما هنگامی که انسان دردمند پاداش این دردها را از ذهن خود می گذراند، از فشار درد و رنج بیماری کاسته شده، برای او رضایت بخش خواهد بود.

4- سعادت فقط در یک چیز است که آن نیز راضی بودن از شرایط و شکرگزاری خدای متعال و نعمات اوست.

5- کسی که نفس خود را با خداباوری پرورش داده باشد، در تلخی ها و ناهمواری ها صبوری می کند و این صبوری نه تنها او را خرد نمی کند، بلکه برای او با لذت و رضایت خاطر توأم است.

6- نباید از اندک و بسیار زندگی خم به ابرو بیاوریم یا ناخرسند و دلتنگ شویم، بلکه باید در هر حال ـ چه سهل و چه دشوار ـ وظیفه خود را انجام دهیم و همه اینها را امتحان الهی بدانیم.

7- رضایت به قسمت و تقدیر الهی هرگز به این معنی نیست که برای رفع کمبودها و مشکلات اقدام نکنیم و دست از تلاش، استفاده از وسایل و اسباب ظاهری ، دعا، توسل و ... برداریم، بلکه رضایت به تقدیر بدین معناست که نسبت به امور خارج از اراده تسلیم و خرسند باشیم. اگر چنین باشیم در پستی و بلندی روزگار خم نمی شویم و روح مان دلمرده و افسرده نخواهد شد.

8- سعی کنید تا مصیبت ها و گرفتاری ها را به ابزاری کارآمد برای خودسازی بدل کنید و بدین وسیله به خدای مهربان نزدیک شوید.

9- سرفراز برآمدن از بوته امتحان پاداش نیکوى الهى را به همراه دارد.

10- تمام چیزهایى که به ذهن انسان مى ‏رسد و هرآنچه انسان در حیطه قدرت دارد و مى ‏تواند آن را متصرف شود، همه و همه وسایل امتحان او هستند.

11- به یقین خداى متعال بر همه چیز آگاه و داناست، اما اراده ‏اش بر این تعلق گرفته که انسان‏ ها را در بوته آزمایش قرار دهد.

12- اکثر ما زمانى که در فشار و سختى و اضطراب روحى قرار مى‏گیریم و حاجتى داریم، به سراغ دعا مى‏رویم. البته کارى پسندیده است، اما کاش همیشه به یاد خدا باشیم و در آسایش و راحتى نیز مانند روزهاى گرفتارى دعا کنیم و ذکر بگوییم.

13- اولین عامل موفقیت آرى گفتن به مشکلات و به جان خریدن آن ها و دومین عامل نه گفتن به سرگردانى است. انسان باید در مواقع تحیر یکى از دو طرف قضیه را که پس از فکر کردن مفیدتر تشخیص مى ‏دهد برگزیند و به راه خود ادامه دهد و خود را از سرگردانى نجات دهد. سومین عامل موفقیت نه گفتن به ناامیدى است، پس اگر انسان تشخیص دهد باید عملى را در راه اهل بیت‏ علیهم السلام انجام دهد و آغاز کند، اما پس از مدتى به پیشرفتى نائل نیاید، نباید مأیوس شود.

14- صبورى و بى ‏اعتنایى به مشکلات باید قلبى باشد نه زبانى.

15- بنا به حکمت خداى متعال و حکیم انسان‏ ها به حسب موقعیت اجتماعى‏ شان با مشکلات مواجه ‏اند. مثلاً گاهى پول و سرمایه فردى به اندازه ‏اى است که توان شمارش آن را ندارد و دیگرى آنچنان غرق گرفتارى ناشى از فقر و بى ‏نوایى است که توان شمارش گرفتارى ‏هاى خود را ندارد.

16- هرگاه دچار پیش‏آمد ناخوشایندى شدیم باید سبب آن را جست و جو کنیم؛ زیرا خدا عادل است و به هیچ‏ کس ظلم نمى‏ کند «وَ مَا رَبُّک بِظَلَّمٍ لِّلْعَبِیدِ؛ و پروردگارت هرگز به بندگان ستم روا نمى‏دارد»، بلکه سرچشمه احسان و نیکى و کرم است: «مَّآ أَصَابَک مِنْ حَسَنَةٍ فَمِنَ اللهِ؛ هر نیکى ای که به تو رسد از جانب خداست».

17- امور ناخوشایند و ناگوارى که بر سر انسان مى ‏آید همگى از خود او و نتیجه کردار اوست و هراندازه انسان کردار خود را در زندگى اصلاح کند، از میزان ابتلاى او به امور ناپسند کاسته مى ‏شود. اما کسى‏ که نسبت به این معنى بى اعتناست نتیجه اعمال ناپسند وى -العیاذ باللَه- دیر یا زود دامن وى را مى‏ گیرد. از این ‏رو، انسان باید همیشه هوشیار باشد و فریفته نشود.

18- دنیا هرگونه باشد و هرچند سخت و دشوار بگذرد، سرانجام به پایان مى ‏رسد و انسان به هرحال از سختى ‏هاى آن نجات مى ‏یابد، اما عذاب و دشوارى و بلاى آخرت پایان ندارد و راه نجاتى براى آن نمى ‏توان تصور کرد.

19- انسان مى تواند همیشه این نکته را مدنظر داشته باشد که هر بلا و آزمونى که بر سر راه او قرار مى‏ گیرد مربوط به قضا و قدر الهى است و اگر انسان این نکته را به درستى فهم کند، از شدت و فشار بار بلاها کم مى‏ شود.

20- انسانى که قدرت تحمل بلاها و مواجهه با آن در او افزایش یافته است احساس خوشبختى و سربلندى مى ‏کند و دنیا و آخرت وى بسامان مى ‏گردد.

21- منظور از صبر در فرهنگ اسلامی صبر کردن بر مشکلات و بلاهایی است که هیچ راه حلی ندارد؛ بدین معنا که اگر مثلا کلیه های شخصی دچار بیماری شد، باید در پی درمان آن برآید، ولی اگر بیماری او به طور کامل بهبود نیافت، باید بردباری پیشه کند نه این که زبان به گله و شکایت بگشاید و بی تابی نماید.

22- مشکلات معمولا نتیجه گناه و کوتاهی یا غفلت خود انسان است و البته برخی از آن ها را خدای متعال مقدر فرموده است تا بدین وسیله درجات انسان مبتلا را افزایش دهد.

23- مشکلات به هراندازه و هر شکل که باشد، یکی از مهم ترین اموری که باید در برخورد با آن ها سرلوحه رفتار انسان قرار گیرد رضامندی به قسمت خدای تبارک و تعالی است.

24- به یاد داشته باشیم که دنیا و هرچه در آن است در قبال آخرت هیچ است. بدین معنا که مشکلات و سختی های این جهان هرچند تلخ و کمرشکن باشد در برابر عذاب اخروی وزنی ندارد و عذاب اخروی است که ـ العیاذ بالله ـ مدت و شدت بیشتری دارد.

25- دوره کوتاه و زودگذر حیات دنیا ـ هرچند به درازا کشد ـ در قیاس با آخرت فوق العاده اندک و ناچیز است. از این رو شایسته است که آدمی در طول زندگی و در برخورد با شداید [سختی های روزگار] و ناگواری های این جهان بردبار باشد و به صفت صبر آراسته گردد تا نتیجه شیرین این بردباری را در عالم آخرت مشاهده نماید.

26- هرگاه به مشکلی مالی، سیاسی، اجتماعی، خانوادگی و یا جسمی برخورد کردید که به رغم تلاش از حل آن ناتوان ماندید، اندوه به خود راه ندهید و خود را بیش از اندازه به رنج و زحمت نیندازید؛ زیرا حیات زودگذر این جهان گذرگاهی است که آدمی چندان در آن نمی پاید.

27- این جهان دار بلا و از انواع مشکلات و گرفتاری ها آکنده است. تنها بهشت خداست که هیچ مشکل و اندوهی در آن راه ندارد. همه مردم دنیا از دارا و تهی دست و پیر و جوان هرکدام با مشکلاتی مواجه اند، نکته این جاست که خدای متعال برای انسان باتقوا در گرفتاری ها راه نجاتی قرار می دهد و به نوعی او را از آن مشکل خارج می سازد.

28- راز خرسندی فقط در ترجیح دادن رضایت الهی بر تالم از تمام سختی ها خلاصه می شود.

29- نباید از اندک و بسیار زندگی خم به ابرو بیاوریم یا ناخرسند و دلتنگ شویم، بلکه باید در هر حال ـ چه سهل و چه دشوار ـ وظیفه خود را انجام دهیم و همه اینها را امتحان الهی بدانیم.

30- خوشی دنیا به اموری چون ثروت و یا خانه فراخ و ... نیست، بلکه به دل خوش داشتن و راضی بودن از زندگی است و هرکس در زندگی تقدیرات خاصی دارد و با مشکلات و کمبودهایی دست به گریبان است. مهم آن است که همه ما در هر حال سعی کنیم نسبت به قضای الهی راضی باشیم.

31- برخی از گرفتاری های انسان از سوی خدای متعال مقدر شده است و راه گریزی از آن نیست و بردباری و شکر خدای منان در هر حال تنها راه پیش روی انسان است. در عین حال نباید بی تابی کرد و نومید شد، بلکه باید به درگاه حضرتش دعا و راز و نیاز کرد؛ چراکه خدای جلّ وعلا دعای بنده مؤمن خود را دوست می دارد.

32- مشکلات را خدای متعال به عنوان ابزاری برای آزمون و امتحان بشر آفریده است و ما حق چون و چرا کردن در این مقوله را نداریم و خدای آگاه دانا خود آفریننده است و خود چیزهایی می داند که ما از آن بی خبریم.

33- مهم این است که انسان به زندگی ادامه دهد و ناامید نشود و با یدی گشاده و سعه صدر پذیرای مشکلات باشد؛ چراکه در غیر این صورت توفیقش اندک خواهد بود.

34- خدای متعال انسان را با مشکلات می آزماید.

35- سعادت دنیا هرگز بدان معنا نیست که زندگی انسان بدون مشکلات سپری شود؛ زیرا دنیا دار بلاها و مشکلات است، بلکه بدین معناست که مشکلات نمی تواند چنین کسی را زیر بار خود له و خرد و خدای ناکرده او را راهی بیمارستان یا تیمارستان کند.

36- از پل مشکلات گذشته، آن را پشت سر نهید و پذیرای آن باشید.

37- به فرموده قرآن پناه یافتن در مهلکه ها نیازمند دو چیز است: دعا و عمل. 

38- خداى متعال حتى بابت مصائب و رنج‏ هایى که بر ما وارد مى‏ شود، به ما پاداش مى‏دهد و چه‏ بسا به پاس یک بردبارى ما در برابر اخلاق ناشایست دیگران، برخى از بلاهاى مقدر را از ما دور نماید.

39- هرکس تصمیم بگیرد و سختی ها را بر خود هموار کند، مسلماً موفق خواهد شد و در غیر این صورت راه به جایی نخواهد برد و از توفیق بی بهره خواهد ماند.