1- هرکس باید خود موعظه کننده خویش باشد. پیش از آن که دیگران ما را پند دهند، خودمان باید خود را اندرز دهیم.

2- زمانی که روایت یا حدیثی را می خوانم، خود را جای مخاطبان آن حدیث قرار می دهم و از خود می پرسم: اگر به جای اصحاب امام علیه السلام می بودی چه می کردی؟

3- انسان روزانه هرچند زمانی به کوتاهیِ چند دقیقه به محاسبه نفس خود بپردازد و گفتار و رفتار خود را با نزدیکان، خانواده، فرزندان، دوستان و بیگانگان بررسی کند؛ چراکه در حدیث شریف از امیرمومنان حضرت علی علیه السلام روایت شده که می فرمایند: «حاسِبوا أنفسکم قبل أن تحاسبوا، وزِنوها قبل أن توزنوا؛ خویشتن را مورد محاسبه قرار دهید، پیش از آن که مورد محاسبه قرار گیرید و خود را [در ترازوی حساب کشی] بسنجید، پیش از آن که [در ترازوی حساب کشی] سنجیده شوید».

4- هر انسانی باید با خود خلوت کند و رفتار و گفتار خویش را بسنجد و اگر گفتار و رفتاری ناشایست و مبغوض خدای متعال در عملکرد خود بیابد، به درگاه خدا استغفار و توبه کند و بر عدم تکرار آن تصمیم بگیرد.

5- بر مردان و زنان مؤمن شایسته است که بر محاسبه همه روزه نفس مصمم شوند تا خدای متعال بیش از پیش آنان را در رسیدن به مقامِ قربِ به امام زمان عجّل الله تعالی فرجه الشریف و صلوات الله و سلامه علیه و در کسب رضای آن حضرت موفق بدارد.

6- خطرناک ترین دشمن انسان نَفس اوست.

7- بر محاسبه نفس تأکید می کنم و از همگان می خواهم که این کار را روزانه انجام دهند و به خدای سبحان پناه ببرند و این پناه بردن هم با زبان و هم با تفکر صورت گیرد.

8- از اموری که رضایت معصومین علیهم السلام را به دنبال دارد محاسبه روزانه نفس است.

9- محاسبه نفس وظیفه ای همگانی برای همه افراد است.

10- محاسبه روزانه نفس و وارسی تمام رفتارهای کوچک و بزرگی که از انسان سر می زند او را از در افتادن به دوزخ حرام باز می دارد.

11- محاسبه روزانه نفس بهترین یار انسان برای مجاهده نفس و چیره شدن بر آن است؛ همان نفس سرکشی که رسول خدا صلی الله علیه وآله درباره آن فرموده اند: «أعدی عدوّک نفسُک التی بین جنبیک؛ بدترین دشمنانت نفس توست که میان دوپهلویت قرار دارد».

12- محاسبه نفس تنها راه رسیدن به آمرزش الهی و تنها ابزار چیرگی بر شهوات نفس است.

13- شایسته است که مؤمنان همیشه ولو برای چند دقیقه در شبانه روز بر محاسبه نفس، این فعل الهی مواظبت کنند تا خشنودی خدای سبحان را به دست آورند.

14- یکی از ساده ترین روش هایی که انسان را به طاعت الهی وا می دارد و قلب معموری برایش به ارمغان می آورد، محاسبه روزانه نفس است. شایسته است که زنان و مردان مؤمن به این ادب دینی پایبند باشند و هر روز ـ ولو چند دقیقه ـ به محاسبه اعمال روزانه خود بپردازند.

15- محاسبه نفس از بهترین راه های افزایش عمل صالح است. اگر محاسبه نفس کنیم خواهیم فهمید در برابر حوائج بسیارمان چه چیزهایی به درگاه باری تعالی عرضه می داریم و آیا این چیزها در درگاه الهی ارزشمند است یا خیر؟ به هراندازه که انسان اهل خوش‌ اخلاقی باشد، به همان نسبت از سعادت دنیا و آخرت بهره ‌مند خواهد شد.

16- هرکدام از ما باید در پایان فعالیت های روزمره به حسابرسی اعمال نیک و بد خود بپردازیم و مانند تاجری که پس از فراغت از تلاش روزانه دخل و خرج خود را حساب می کند و در پی افزایش سود و جبران تلفات و خسارات وارده بر می آید، در پی جبران اعمال ناپسند خود برآییم و بکوشیم اعمال نیک خود را که سود اخروی برایمان به دنبال دارد افزایش دهیم.

17- از جمله امورى که خوگرفتن بدان منشأ برکات بسیار است، محاسبه نفس است.

18- محاسبه نفس انسان را همیشه هوشیار نگه مى ‏دارد و هر روز او را دست کم یک قدم به سمت خدا پیش مى ‏برد و از معصیت دور مى ‏کند.

19- چه بسا با سهل انگارى در محاسبه نفس آدمى به یکباره از راه هفتاد ساله خود به بیراهه کشیده شود و در وادى گمراهى درغلتد؛ زیرا شیطان براى هرکس به فراخور صلابت ایمانش دامگاهى فراهم دارد.

20- چه خوب است انسان هر شب اعمال نیک و بدِ آن روز را به خاطر آرد و براى نیکى ‏ها شکر و توفیق بیشتر بخواهد و از بدى‏ ها توبه کند و به خدا و معصومان علیهم السلام پناه جوید.

21- بهترین راه براى رسیدن به مقام تسلیم و رضا حسابرسىِ روزانه از نفس و اعمال است.

22- براى اینکه نفس انسان به فضیلت عدالت خو کند و تزکیه شود، محاسبه نفس بهترین راه کار است.

23- شاید محاسبه نفس به خودى خود مستحب باشد، ولى از آن جا که مقدمه وجودىِ واجبات بسیارى است واجب است. از این روست که پیشوایان دین ما فراوان بدین مهم سفارش کرده ‏اند. در اهمیت این‏ کار همین بس که در روایت آمده است: «لیس منا من لم یحاسب نفسه کل یوم؛ کسى‏ که هر روز نفس خود را مورد محاسبه قرار ندهد، از ما نیست».

24- اگر انسان روزانه کارهاى واجب، حرام، مستحب، مکروه و مباحى را که از او سرزده مرور کند و در پى تصحیح رفتار خود برآید، نفس او به عدالت و تزکیه و فضائلى چون رضا و تسلیم نزدیک‏ تر مى ‏گردد و اندک اندک روحیه رضامندى و تسلیم در او ایجاد مى ‏شود.

25- اگر محاسبه روزانه ـ که وقت گیر نیست ـ در هیچ حالى از احوال ترک نشود، آثار شگرفى بر جاى مى ‏نهد.

26- باید تزکیه نفس کرد و به حساب خود رسید.

27- محاسبه نفس امید به زندگى جاودان را در فرد به وجود مى ‏آورد.

28- باتوجه به جدى بودن شیطان در امر شیطنت خود، هرچقدر هم که صعود کنیم و به مراتب بالا دست یابیم، باز هم شیطان ما را رها نمى‏ کند. آن ‏گاه اگر محاسبه نفس داشته باشیم از قدرت و موفقیت شیطان کاسته مى ‏شود.

29- بر ما لازم است که همواره محاسبه نفس داشته باشیم تا در دام شیطان گرفتار نشویم.

30- بسیار پسندیده است انسان خردمند و عاقبت‏ اندیش گاهى اعمال خود را مورد محاسبه قرار دهد و قبل از آنکه مورد حسابرسى و بازخواست قرار گیرد، خود به حساب خویش رسیدگى کند و عیوب خود را بشناسد و آن را برطرف سازد.

31- شیعیان باید هر روز خود را محاسبه کنند و این مسأله تعطیل ‏بردار نیست و مانند نماز صبح که همه روزه باید خواند، نباید از آن غافل شد.

32- اگر روح ما بر ما حاکم شد، دیگر اجازه نمى دهد ما براى چیزهاى بى ‏ارزش بهایى قائل شویم و عمر خود را در آن راه فنا کرده، اعصاب و آرامش خود را براى آن تباه کنیم.

33- در صورتى که انسان از بند نفس آزاد شود، شایستگى می یابد.

34- مهم ‏ترین مشکلات انسان زندان، فقر، بیمارى، گرفتارى‏ هاى خانوادگى و اجتماعى نیست، بلکه مهم ‏ترین مشکل بند و زندان نفس است که براثر آن آزادى روحى ‏اش سلب شده است.

35- انسان باید نسبت به خود آگاه و هشیار باشد و اگر العیاذ باللَه در همه آزمون‏ هاى الهى ناکام ماند، در آخرین آزمون سقوط نکند و از امتحان آخر سربلند بیرون آید.

36- چگونگی اعمال خود را بسنجید و بررسی کنید، یعنی عملی حرام در اعمالتان سر نزند و کار خود را با اخلاق نیکو همراه کنید.

37- انسان روزانه باید هرچند زمانی به کوتاهی چند دقیقه به محاسبه نفس خود بپردازد و گفتار و رفتار خود را با نزدیکان، خانواده، فرزندان، دوستان و بیگانگان بررسی کند.

38- هر انسانی باید با خود خلوت کند و رفتار و گفتار خویش را بسنجد و اگر گفتار و رفتاری ناشایست و مبغوض خدای متعال در عملکرد خود بیابد، به درگاه خدا استغفار و توبه کند و بر عدم تکرار آن تصمیم بگیرد.

39- بر محاسبه نفس روزانه مداوت بورزید و به خدای سبحان پناه ببرید و این پناه بردن هم با زبان و هم با تفکر صورت گیرد.

40- یکی از اموری که رضایت معصومین علیهم السلام را به دنبال دارد، محاسبه روزانه نفس است.

41- یکی از ساده ترین روش هایی که انسان را به طاعت الهی وا می دارد و قلب معموری برایش به ارمغان می آورد، محاسبه روزانه نفس است.

42- فرزندان، پدران، مادران، استادان، شاگردان، دوستان و همکاران رفتارهای کوچک و بزرگ و شایسته و ناشایست خود را مورد محاسبه قرار دهند و در خصوص اعمال و رفتارهای ناپسند به تدارک گذشته بپردازند و تصمیم بگیرند خطاهای گذشته را تکرار نکنند.

43- هرکدام از ما باید در پایان فعالیت های روزمره به حسابرسی اعمال نیک و بد خود بپردازیم و مانند تاجری که پس از فراغت از تلاش روزانه دخل و خرج خود را حساب می کند و در پی افزایش سود و جبران تلفات و خسارات وارده بر می آید، در پی جبران اعمال ناپسند خود برآییم و بکوشیم اعمال نیک خود را که سود اخروی برایمان به دنبال دارد افزایش دهیم.

44- محاسبه روزانه نفس درِ دل را همیشه در برابر شیطان بسته نگاه می دارد. اهل بیت علیهم السلام نیز بر این معنا تأکید کرده و مولای متقیان علی علیه السلام در این باره فرموده اند: «مَن حاسَبَ نَفسَهُ سَعِدَ؛ هرکه از خود حساب کشد، خوشبخت می شود».

45- مسأله محاسبه نفس بسیار مهم و اساسى است و وقت چندانى هم نمى‏گیرد، بلکه چند دقیقه وقت براى این عمل کافى است و پس از آن شخص باید تصمیم بگیرد که اگر عملش پسندیده بوده، آن را ادامه دهد و اگر نقصانى در عمل خود دید از آن استغفار کند و تصمیم بگیرد که در آینده هرگز آن را تکرار نکند.

46- انسان روزانه، هرچند زمانی به کوتاهی چند دقیقه به محاسبه نفس خود بپردازد و گفتار و رفتار خود را با نزدیکان، خانواده، فرزندان، دوستان و بیگانگان بررسی کند.

47- هر انسانی باید با خود خلوت کند و رفتار و گفتار خویش را بسنجد و اگر گفتار و رفتاری ناشایست و مبغوض خدای متعال در عملکرد خود بیابد، به درگاه خدا استغفار و توبه کند و بر عدم تکرار آن تصمیم بگیرد.

48- اگر انسان از عقل هدایت‌ گر راهنمایی بخواهد، خوبی هایش فزونی گرفته، لغزش ها و گناهانش کاستی یافته، تمایلات نفسانی اش به سستی گراییده و در نتیجه از فریبایی های دنیا و دوستان بدسگال در امان خواهد بود و همین واعظ درونی است.